Geschiedenis
5.3 Denkt de mens anders?
• Volkscultuur
- = deelname van de hele gemeenschap aan lokale praktijken en tradities die
generaties lang werden overgeleverd
- Vb: carnaval, kermis, dansfestijn, eetfestijn, processies….
- Gekoppeld aan de christelijke kalender, maar eten en feesten zoveel je wilt
- In die volksculturen waren magie en bijgeloof nooit ver weg
• Elitecultuur
- = deelname van kleine groep geletterden aan eigen activiteiten
- Latijn was daar de universele taal
- De geschreven literatuur was in het Latijns (humanisten) , maar ook in de volkstaal
- (protestanten)
- Ze hadden meer verfijnde muziek
- Ze namen ook deel aan brede volkscultuur zoals carnaval
• Het volksgericht / charivari
- = was iemand in het openbaar ten schande maken, voor wie zich niet hield aan
sociale conventies
- ‘ het volk spreekt recht ‘
- In heel Europa gekend, zowel stad als platteland
Vb : ezeltocht, ‘kettelmuziek’ -> op potten en pannen slaan
Tegen de sociale conventies Vb ; - oude man die met jonge vrouw trouwde of omgekeerd /
een ongehuwde moeder / man die door vrouw werd bedrogen of geslagen…
- Het was een cultuur van schaamte, iedereen had constante angst voor een negatief
oordeel van de groep, dus gingen ze zich aanpassen aan de norm
- Het platteland was gevoeliger voor hun eer en de roddels
- Jongeren hadden nog veel speelruimte, ze konden zich nog veel veroorloven, ze
waren de opruimers van maatschappelijk vuil
• Carnaval
- Een inleiding voor de vastenperiode
- Carne Vale ( vaarwel vlees) = afscheid van het vleselijke
- Het is het omgekeerde van de vasten, niet sober maar heel uitbundig
- Het is een scheiding tussen 2 religieuze perioden en het afscheid van de winter
omdat de lente op komst is
- Het is het belangrijkste volksfeest doorheen het jaar
- Ze hebben een vast patroon, het zijn meerder dagen en het hoogtepunt is op vasten
avond
- Een periode van excessen, uitspattingen, spot en omkering
- De rollenpatronen werden omgedraaid, dus vermomming was essentieel
- Het zet de normale wereld op zijn kop
5.3 Denkt de mens anders?
• Volkscultuur
- = deelname van de hele gemeenschap aan lokale praktijken en tradities die
generaties lang werden overgeleverd
- Vb: carnaval, kermis, dansfestijn, eetfestijn, processies….
- Gekoppeld aan de christelijke kalender, maar eten en feesten zoveel je wilt
- In die volksculturen waren magie en bijgeloof nooit ver weg
• Elitecultuur
- = deelname van kleine groep geletterden aan eigen activiteiten
- Latijn was daar de universele taal
- De geschreven literatuur was in het Latijns (humanisten) , maar ook in de volkstaal
- (protestanten)
- Ze hadden meer verfijnde muziek
- Ze namen ook deel aan brede volkscultuur zoals carnaval
• Het volksgericht / charivari
- = was iemand in het openbaar ten schande maken, voor wie zich niet hield aan
sociale conventies
- ‘ het volk spreekt recht ‘
- In heel Europa gekend, zowel stad als platteland
Vb : ezeltocht, ‘kettelmuziek’ -> op potten en pannen slaan
Tegen de sociale conventies Vb ; - oude man die met jonge vrouw trouwde of omgekeerd /
een ongehuwde moeder / man die door vrouw werd bedrogen of geslagen…
- Het was een cultuur van schaamte, iedereen had constante angst voor een negatief
oordeel van de groep, dus gingen ze zich aanpassen aan de norm
- Het platteland was gevoeliger voor hun eer en de roddels
- Jongeren hadden nog veel speelruimte, ze konden zich nog veel veroorloven, ze
waren de opruimers van maatschappelijk vuil
• Carnaval
- Een inleiding voor de vastenperiode
- Carne Vale ( vaarwel vlees) = afscheid van het vleselijke
- Het is het omgekeerde van de vasten, niet sober maar heel uitbundig
- Het is een scheiding tussen 2 religieuze perioden en het afscheid van de winter
omdat de lente op komst is
- Het is het belangrijkste volksfeest doorheen het jaar
- Ze hebben een vast patroon, het zijn meerder dagen en het hoogtepunt is op vasten
avond
- Een periode van excessen, uitspattingen, spot en omkering
- De rollenpatronen werden omgedraaid, dus vermomming was essentieel
- Het zet de normale wereld op zijn kop
