Examenmatrijs Bestuursrecht:
1.1 De kandidaat onderbouwt of he betreffende orgaan(op centraal of decentraal
niveau)belast is met wetgeving, uitvoering (bestuur) of rechtspraak.
Wetgevende macht: houdt zich bezig met het maken van regels: APV,
ministeriële regeling en wetten
Uitvoerende macht: houdt zich bezig met handhaving van regels en
praktische zaken denk hierbij aan fietspaden aanleggen, vergunningen
verlenen, of juist weigeren.
Rechtsprekende macht: geeft uitleg aan regels evt. conflicten. De uitspraken
vormen jurisprudentie
1.2 De kandidaat beoordeelt of een bestuursorgaan onder de bestuurslaag rijk,
provincie of gemeente valt, dan wel een zelfstandig bestuursorgaan.
Volksvertegenwoordiging Dagelijks Hoofd
bestuur
Rijk Staten Generaal Regering Koning
Provincie Provinciale Staten Gedeputeerde Commissaris
Staten van de koning
Gemeente Gemeenteraad College van B & Burgemeester
W
Zelfstandige bestuursorganen: Kamer van Koophandel, Universiteit, DUO
- Deze organen voeren een bestuurstaak uit die losstaat van de centrale
overheid.
1.3 De kandidaat onderbouwt of er in een situatie sprake is van autonomie of
medebewind.
Autonomie: Een lager overheidsorgaan (zoals provincie of gemeente) mag op
eigen terrein eigen beleid maken.
Medebewind: Een lager overheidsorgaan is verplicht om mee te werken aan de
uitvoering van het beleid van de centrale overheid.
2.1 De kandidaat onderbouwt voor een situatie op grond van welke wettelijke
bepaling een overheidsorgaan mag optreden (legaliteitsbeginsel).
Het legaliteitsbeginsel: houdt in dat bevoegdheden van de overheid altijd hun basis
moeten vinden in de wet. Dat geldt ook voor bestuursbevoegdheden. Wet kan ook
lageren wetgeving zijn, zoals bijvoorbeeld een BPV.
Bestuursorganen mogen alleen bevoegdheden uitoefenen als deze bevoegdheden
zijn bepaald in de wet
Voorbeeld: Bevoegdheden om een vergunning af te geven, subsidie te verstrekken
of een belastingaanslag op te leggen moeten dus gebaseerd zijn op de wet.
Specialiteitsbeginsel: De overheid mag de bevoegdheid alleen gebruiken voor het
doel waarvoor de wet deze bevoegdheid heeft gegeven.
, 2.2 De kandidaat onderbouwt voor een situatie of er sprake is van een wet in formele
zin en/of een wet in materiële zin.
Wet in formele zin Wet die gemaakt is door regering en Staten Generaal
Wet in materiële zin Een algemeen verbindend voorschrift
(Iets kan zowel in materiele zin zijn zoals in formele zin)
2.3 De kandidaat beoordeelt of een beslissing van een bestuursorgaan een
beschikking of een besluit van algemene strekking (algemeen verbindend voorschrift,
beleidsregel, plan) is.
Een beschikking is een besluit van een bestuursorgaan gericht op een individuele
persoon of op een concrete zaak. Dit is dus he tegenovergestelde van een besluit
van algemene strekking. Het is belangrijk om goed de 3 onderdelen van de definitie
van een beschikking te kennen:
- Besluit
- Van een bestuursorgaan
- Gericht op een individuele persoon of concrete zaak
Tegen een beschikking is bezwaar mogelijk!
Er bestaan meerde soorten besluiten van algemene strekking:
- Algemeen verbindend voorschrift: Regel of wet die voor iedereen geldt
- Beleidsregel: regels waarmee een bestuursorgaan vastlegt hoe het een
wettelijke regeling zal gaan uitvoeren. Beleidsregels heten soms notitie,
circulaire of richtlijn
- Plan: verzameling met elkaar samenhangende besluit. Een plan dat rechten
en plichten schept is een besluit van algemene strekking. Tegen sommige
plannen is bezwaar mogelijk.
3.1 De kandidaat onderbouwt voor een situatie op basis van een algemeen principe
welke wettelijke regeling van toepassing is (hoge regelgeving gaat voor lage
regelgeving, bijzonder gaat voor algemeen, nieuw gaat voor oud).
Dit is van toepassing wanneer de regels botsen met elkaar.
Rangorde van regelgeving (hoog naar laag):
1.1 De kandidaat onderbouwt of he betreffende orgaan(op centraal of decentraal
niveau)belast is met wetgeving, uitvoering (bestuur) of rechtspraak.
Wetgevende macht: houdt zich bezig met het maken van regels: APV,
ministeriële regeling en wetten
Uitvoerende macht: houdt zich bezig met handhaving van regels en
praktische zaken denk hierbij aan fietspaden aanleggen, vergunningen
verlenen, of juist weigeren.
Rechtsprekende macht: geeft uitleg aan regels evt. conflicten. De uitspraken
vormen jurisprudentie
1.2 De kandidaat beoordeelt of een bestuursorgaan onder de bestuurslaag rijk,
provincie of gemeente valt, dan wel een zelfstandig bestuursorgaan.
Volksvertegenwoordiging Dagelijks Hoofd
bestuur
Rijk Staten Generaal Regering Koning
Provincie Provinciale Staten Gedeputeerde Commissaris
Staten van de koning
Gemeente Gemeenteraad College van B & Burgemeester
W
Zelfstandige bestuursorganen: Kamer van Koophandel, Universiteit, DUO
- Deze organen voeren een bestuurstaak uit die losstaat van de centrale
overheid.
1.3 De kandidaat onderbouwt of er in een situatie sprake is van autonomie of
medebewind.
Autonomie: Een lager overheidsorgaan (zoals provincie of gemeente) mag op
eigen terrein eigen beleid maken.
Medebewind: Een lager overheidsorgaan is verplicht om mee te werken aan de
uitvoering van het beleid van de centrale overheid.
2.1 De kandidaat onderbouwt voor een situatie op grond van welke wettelijke
bepaling een overheidsorgaan mag optreden (legaliteitsbeginsel).
Het legaliteitsbeginsel: houdt in dat bevoegdheden van de overheid altijd hun basis
moeten vinden in de wet. Dat geldt ook voor bestuursbevoegdheden. Wet kan ook
lageren wetgeving zijn, zoals bijvoorbeeld een BPV.
Bestuursorganen mogen alleen bevoegdheden uitoefenen als deze bevoegdheden
zijn bepaald in de wet
Voorbeeld: Bevoegdheden om een vergunning af te geven, subsidie te verstrekken
of een belastingaanslag op te leggen moeten dus gebaseerd zijn op de wet.
Specialiteitsbeginsel: De overheid mag de bevoegdheid alleen gebruiken voor het
doel waarvoor de wet deze bevoegdheid heeft gegeven.
, 2.2 De kandidaat onderbouwt voor een situatie of er sprake is van een wet in formele
zin en/of een wet in materiële zin.
Wet in formele zin Wet die gemaakt is door regering en Staten Generaal
Wet in materiële zin Een algemeen verbindend voorschrift
(Iets kan zowel in materiele zin zijn zoals in formele zin)
2.3 De kandidaat beoordeelt of een beslissing van een bestuursorgaan een
beschikking of een besluit van algemene strekking (algemeen verbindend voorschrift,
beleidsregel, plan) is.
Een beschikking is een besluit van een bestuursorgaan gericht op een individuele
persoon of op een concrete zaak. Dit is dus he tegenovergestelde van een besluit
van algemene strekking. Het is belangrijk om goed de 3 onderdelen van de definitie
van een beschikking te kennen:
- Besluit
- Van een bestuursorgaan
- Gericht op een individuele persoon of concrete zaak
Tegen een beschikking is bezwaar mogelijk!
Er bestaan meerde soorten besluiten van algemene strekking:
- Algemeen verbindend voorschrift: Regel of wet die voor iedereen geldt
- Beleidsregel: regels waarmee een bestuursorgaan vastlegt hoe het een
wettelijke regeling zal gaan uitvoeren. Beleidsregels heten soms notitie,
circulaire of richtlijn
- Plan: verzameling met elkaar samenhangende besluit. Een plan dat rechten
en plichten schept is een besluit van algemene strekking. Tegen sommige
plannen is bezwaar mogelijk.
3.1 De kandidaat onderbouwt voor een situatie op basis van een algemeen principe
welke wettelijke regeling van toepassing is (hoge regelgeving gaat voor lage
regelgeving, bijzonder gaat voor algemeen, nieuw gaat voor oud).
Dit is van toepassing wanneer de regels botsen met elkaar.
Rangorde van regelgeving (hoog naar laag):
