Hoorcollege 1
‘Bedrijfskunde de specialisatie die zich bezig houd met de organisatie en de marktomgeving van bedrijven. Hierbij
ligt de focus vooral op de inkoop, verkoop en marketing, kwaliteitszorg, financiering en het management van
bedrijfsprocessen, personeelszaken en de bedrijfsstrategie.’
Een bedrijf = een organisatie
Een organisatie ≠ bedrijf
Onder een organisatie verstaan we: een menselijke samenwerking welke
doelgericht en blijvend is.
Een organisatie beschikt altijd over de volgende factoren:
1. Een menselijke factor
2. Een samenwerkingsvorm
3. Een vorm van Continuïteit
4. Doelgerichtheid
Je mag van een bedrijf spreken als je een product of een dienst levert. Ook als hier geen winstoogmerk aan is
gekoppeld.
Je spreekt van een onderneming als je als doel hebt winst te behalen, ook als dit negatief blijkt.
Het bedrijf wordt op 4 manieren beschreven:
Het bedrijf als Het bedrijf als
technisch financieel-
systeem economisch
systeem
Bedrijf
het bedrijf als
sociaal- Het bedrijf als
politiek open systeem
systeen
,Het bedrijf als technisch systeem
Bij een technisch systeem is er altijd sprake van een informatiestroom die processen in gang zet. De informatie
zorgt voor een transformatieproces waarbij verschillende goederenstromen komen kijken. Na de transformatie van
deze info en goederen tot een product of dienst ontstaat er een geldstroom welke als ‘ruilmiddel’ geld en wordt
gebruikt voor het bekostigen van de goederenstromen, personeelskosten, etc. dit is een operationele geldstroom.
Informatiestroom Transformatieproces Geldstroom
•Prijslijst •Goederenstroom •ruilmiddel voor
•offerte •Arbeid dienst/product
•tekeningen •Waarde creëren •bekostigen goedere/
•etc. personeel
Het transformatieproces is onderdeel van de goederenstroom, deze kent drie onderdelen:
1. Arbeid, personeelscapaciteit
2. Natuur, beschikbare grondstoffen/ materialen
3. Kapitaal, machines/ gereedschappen
De productiecapaciteit van een bedrijf word begrenst door de beschikbaarheid van de bovenstaande factoren.
Geld binnen een bedrijf kan je beschouwen als middelen voor de bedrijfsvoering
1. Ruilmiddel
a. Als tegenprestatie voor geleverde producten/ diensten
2. Rekenmiddel
a. Het berekenen van kosten van producten/ diensten
3. Oppotmiddel
a. Als reserve opzijgezet voor noodgevallen
Het bedrijf als financieel-economisch systeem
Het bedrijf is eigendom van de eigenaar/ eigenaren en kan als verlengstuk worden beschouwd van de eigenaar,
hierbij spreken we over een bezitsmodel. Het eigendom van een bedrijf bestaat in financiële zin uit de bezittingen
en de schulden van de organisatie. Het saldo van deze twee elementen is het eigenvermogen van het bedrijf.
De eigenaar heeft geld in het bedrijf gestoken en wil hier dus iets voor terug zien, rendement. De toename van het
eigenvermogen over een bepaalde periode is het economische resultaat van de bedrijfsvoering. Hoe meer geld er
wordt verdiend hoe meer rendement er kan worden gehaald.
,Het bedrijf als sociaal-politiek systeem
Bij een sociaal-politiek systeem spreken we van mensen welke een samenwerkingsverband aangaan om bepaalde
doelen te verwezenlijken, dit kunnen overigens verschillende doelen zijn met een gemeenschappelijke factor. Het
doel van een bedrijf is bijvoorbeeld om winst te behalen of innovatief te zijn ten opzichte van de markt, waar het
doel van medewerkers geld verdienen of aanzien verwerpen kan zijn. Zij stoppen hun tijd en kennis in de organisatie
en willen hiervoor graag iets terug zien in de vorm van een ruilrelatie. Dit kan zijn in de vorm van salaris,
zelfstandigheid of promotie.
Bij een bedrijf is er sprake van een wederzijdse afhankelijkheid, terwijl medewerkers ervoor kunnen kiezen om
ergens anders te gaan werken omdat zij daar bijvoorbeeld meer opbrengsten verwachten. Het is als bedrijf dus
belangrijk om je medewerkers op een passende wijze te belonen voor haar diensten die zij in de organisatie steekt.
Mensen willen graag invloed uitoefenen en dingen naar eigenhand zetten. Maar voor veel zaken zijn er veel
invloeden die en rol spelen. Het is hierbij vaak niet mogelijk om iedereen tevreden te stellen en hierom zullen er
compromissen gesteld moeten worden. Hier is dus duidelijk de politieke factor van belang.
Het bedrijf als open systeem
Een systeem is een verzameling van losse elementen met onderlinge relaties, zoals de verschillende afdelingen
van een bedrijf. Ieder systeem functioneert in een omgeving.
Bij een gesloten systeem kan alles verklaard worden door wat er binnen het systeem gebeurd.
Bij een open systeem is het gedrag alleen te begrijpen door de omgeving erbij te betrekken.
Invoer Doorvoer Uitvoer
•Informatie •Transformatie •Producten
•Materialen •Diensten
•Diensten
Bij een opensysteem is de omgeving van groot belang voor het functioneren van het systeem. Er is altijd sprake
van een vorm van feedback welke gebruikt kan worden om te verbeteren in de toekomst. De reactie van de klant
heeft hierbij een grote invloed.
De invoer bestaat uit zaken welke uit de omgeving worden onttrokken en de uitvoer bestaat uit producten of
diensten welke aan de omgeving worden geleverd.
, Het bedrijf en haar omgeving
Een bedrijf krijgt vaak te maken met verschillende partijen waarbij de een vaker terug komt dan de ander. Deze
‘omgevingen’ kunnen we grofweg verdelen in de transactionele- en de contextuele omgeving. Waarbij de
transactionele omgeving bestaat uit directe partijen waarmee veel wordt samengewerkt en de contextuele
omgeving wat verder weg ligt, hierbij kan je denken aan de overheid, de arbeidsmarkt en de ontwikkelingen op
technologisch gebied.
De omgeving van een bedrijf kan grote invloed uitoefenen op de bedrijfsvoering. Zo kunnen leveranciers van grote
invloed zijn op de kostprijs en kunnen de afnemers uiteindelijk bepalen of een product wel of niet aanslaat. Het is
daarom belangrijk om hier goede analyses voor te doen. Een methode hiervoor is de 5-forces van Porter.
Aan de hand van deze analyse kan er De macht van
gekeken worden hoe het bedrijf zich gaat leveranciers
positioneren op de markt t.o.v. de
concurrentie.
Dreiging van Interne
substituten en De macht van
complementaire
concurentie afnemers
goederen op de markt
Dreiging van
nieuwe
toetreders opn
de markt
‘Bedrijfskunde de specialisatie die zich bezig houd met de organisatie en de marktomgeving van bedrijven. Hierbij
ligt de focus vooral op de inkoop, verkoop en marketing, kwaliteitszorg, financiering en het management van
bedrijfsprocessen, personeelszaken en de bedrijfsstrategie.’
Een bedrijf = een organisatie
Een organisatie ≠ bedrijf
Onder een organisatie verstaan we: een menselijke samenwerking welke
doelgericht en blijvend is.
Een organisatie beschikt altijd over de volgende factoren:
1. Een menselijke factor
2. Een samenwerkingsvorm
3. Een vorm van Continuïteit
4. Doelgerichtheid
Je mag van een bedrijf spreken als je een product of een dienst levert. Ook als hier geen winstoogmerk aan is
gekoppeld.
Je spreekt van een onderneming als je als doel hebt winst te behalen, ook als dit negatief blijkt.
Het bedrijf wordt op 4 manieren beschreven:
Het bedrijf als Het bedrijf als
technisch financieel-
systeem economisch
systeem
Bedrijf
het bedrijf als
sociaal- Het bedrijf als
politiek open systeem
systeen
,Het bedrijf als technisch systeem
Bij een technisch systeem is er altijd sprake van een informatiestroom die processen in gang zet. De informatie
zorgt voor een transformatieproces waarbij verschillende goederenstromen komen kijken. Na de transformatie van
deze info en goederen tot een product of dienst ontstaat er een geldstroom welke als ‘ruilmiddel’ geld en wordt
gebruikt voor het bekostigen van de goederenstromen, personeelskosten, etc. dit is een operationele geldstroom.
Informatiestroom Transformatieproces Geldstroom
•Prijslijst •Goederenstroom •ruilmiddel voor
•offerte •Arbeid dienst/product
•tekeningen •Waarde creëren •bekostigen goedere/
•etc. personeel
Het transformatieproces is onderdeel van de goederenstroom, deze kent drie onderdelen:
1. Arbeid, personeelscapaciteit
2. Natuur, beschikbare grondstoffen/ materialen
3. Kapitaal, machines/ gereedschappen
De productiecapaciteit van een bedrijf word begrenst door de beschikbaarheid van de bovenstaande factoren.
Geld binnen een bedrijf kan je beschouwen als middelen voor de bedrijfsvoering
1. Ruilmiddel
a. Als tegenprestatie voor geleverde producten/ diensten
2. Rekenmiddel
a. Het berekenen van kosten van producten/ diensten
3. Oppotmiddel
a. Als reserve opzijgezet voor noodgevallen
Het bedrijf als financieel-economisch systeem
Het bedrijf is eigendom van de eigenaar/ eigenaren en kan als verlengstuk worden beschouwd van de eigenaar,
hierbij spreken we over een bezitsmodel. Het eigendom van een bedrijf bestaat in financiële zin uit de bezittingen
en de schulden van de organisatie. Het saldo van deze twee elementen is het eigenvermogen van het bedrijf.
De eigenaar heeft geld in het bedrijf gestoken en wil hier dus iets voor terug zien, rendement. De toename van het
eigenvermogen over een bepaalde periode is het economische resultaat van de bedrijfsvoering. Hoe meer geld er
wordt verdiend hoe meer rendement er kan worden gehaald.
,Het bedrijf als sociaal-politiek systeem
Bij een sociaal-politiek systeem spreken we van mensen welke een samenwerkingsverband aangaan om bepaalde
doelen te verwezenlijken, dit kunnen overigens verschillende doelen zijn met een gemeenschappelijke factor. Het
doel van een bedrijf is bijvoorbeeld om winst te behalen of innovatief te zijn ten opzichte van de markt, waar het
doel van medewerkers geld verdienen of aanzien verwerpen kan zijn. Zij stoppen hun tijd en kennis in de organisatie
en willen hiervoor graag iets terug zien in de vorm van een ruilrelatie. Dit kan zijn in de vorm van salaris,
zelfstandigheid of promotie.
Bij een bedrijf is er sprake van een wederzijdse afhankelijkheid, terwijl medewerkers ervoor kunnen kiezen om
ergens anders te gaan werken omdat zij daar bijvoorbeeld meer opbrengsten verwachten. Het is als bedrijf dus
belangrijk om je medewerkers op een passende wijze te belonen voor haar diensten die zij in de organisatie steekt.
Mensen willen graag invloed uitoefenen en dingen naar eigenhand zetten. Maar voor veel zaken zijn er veel
invloeden die en rol spelen. Het is hierbij vaak niet mogelijk om iedereen tevreden te stellen en hierom zullen er
compromissen gesteld moeten worden. Hier is dus duidelijk de politieke factor van belang.
Het bedrijf als open systeem
Een systeem is een verzameling van losse elementen met onderlinge relaties, zoals de verschillende afdelingen
van een bedrijf. Ieder systeem functioneert in een omgeving.
Bij een gesloten systeem kan alles verklaard worden door wat er binnen het systeem gebeurd.
Bij een open systeem is het gedrag alleen te begrijpen door de omgeving erbij te betrekken.
Invoer Doorvoer Uitvoer
•Informatie •Transformatie •Producten
•Materialen •Diensten
•Diensten
Bij een opensysteem is de omgeving van groot belang voor het functioneren van het systeem. Er is altijd sprake
van een vorm van feedback welke gebruikt kan worden om te verbeteren in de toekomst. De reactie van de klant
heeft hierbij een grote invloed.
De invoer bestaat uit zaken welke uit de omgeving worden onttrokken en de uitvoer bestaat uit producten of
diensten welke aan de omgeving worden geleverd.
, Het bedrijf en haar omgeving
Een bedrijf krijgt vaak te maken met verschillende partijen waarbij de een vaker terug komt dan de ander. Deze
‘omgevingen’ kunnen we grofweg verdelen in de transactionele- en de contextuele omgeving. Waarbij de
transactionele omgeving bestaat uit directe partijen waarmee veel wordt samengewerkt en de contextuele
omgeving wat verder weg ligt, hierbij kan je denken aan de overheid, de arbeidsmarkt en de ontwikkelingen op
technologisch gebied.
De omgeving van een bedrijf kan grote invloed uitoefenen op de bedrijfsvoering. Zo kunnen leveranciers van grote
invloed zijn op de kostprijs en kunnen de afnemers uiteindelijk bepalen of een product wel of niet aanslaat. Het is
daarom belangrijk om hier goede analyses voor te doen. Een methode hiervoor is de 5-forces van Porter.
Aan de hand van deze analyse kan er De macht van
gekeken worden hoe het bedrijf zich gaat leveranciers
positioneren op de markt t.o.v. de
concurrentie.
Dreiging van Interne
substituten en De macht van
complementaire
concurentie afnemers
goederen op de markt
Dreiging van
nieuwe
toetreders opn
de markt
