WEBINAR I: INLEIDING KLINISCH REDENEREN
+ PLANNING KO
ALGEMENE INLEIDING KLINISCH REDENEREN
SCREENING/TRIAGEPROCES
= proces van inschatten of een P past bij je eigen professionele competentie
Elementen die we meenemen tijdens deze screening
* Patroonherkenning
* Rode vlaggen
* Tractus anamnese
* Functiegerelateerd
PATROONHERKENNING
Diagnostisch redeneren = proces van denken en maken van beslissingen dat gebruikt wordt in klinische praktijk,
patiënten evaluatie, diagnose en management => niet genoeg bij klinisch redeneren -> multidimensioneel
* Hypothetisch-deductief denken
- Hypotheses formuleren
- Via analyse tot beslissing komen
- Inductief: genereren van hypotheses
- Deductief: testen van hypotheses
- Voordelen:
• Georganiseerd
• Makkelijker voor beginnende studenten/ therapeuten
• Nuttig bij moeilijke/ minder bekende cases
- Nadelen:
• Heel veel info (time consuming)
• Gevaar op redeneren zonder duidelijke richting
* Patroonherkenning
- Kennis opgebouwd volgens patronen met als gevolg van faciliteren van het denkproces
- Niet-analytisch
- Patroon:
• Diagnostische syndromen
• Managementstrategieën
• Pathobiologische mechanismen
- Gebruikt door ervaren clinici
- Gebruikt voor die cases die overeenstemming vertonen met gelijkaardige cases in het verleden
- Voordelen:
• Snellere selectie van informatie
- Nadelen:
• Gevaar dat patiënt-specifieke bijdragende factoren over het hoofd worden gezien
• Mogelijk ontbreken van zekerheid
=> onderscheid niet altijd zwart-wit => meestal combi
RODE VLAGGEN
Bijvoorbeeld:
* (onverklaarbare) koorts
* Abnormaal gewichtsverlies
* Langdurig gebruik corticosteroïden
* Continue pijn met geen enkele verandering bij rust of verandering van positie
* Kanker (geschiedenis)
* Algemene malaise
, * Nachtelijke pijn die niet kan worden beïnvloed
* Uitgebreide neurologische tekenen en symptomen
Level of concern/bezorgdheidsniveau: dit bekom je door rekening te houden met rode vlaggen en klinisch
profiel van de patiënt => 4 zones
TRACTUS ANAMNESE
= men gaat na of er klachten zijn die niet musculoskeletaal van aard zijn maar toch symptomen kunnen geven
bv ter hoogte van de rug
FUNCTIEGERELATEERD
Verbeteren van functioneren
* Het is dus van belang om als kine uit te maken of het probleem fit binnen je eigen competentie profiel
* In België wordt een patiënt eerst gezien door een arts => steeds belangrijk om toch nog een triage en
level of concern voor jezelf te maken
VEREISTE COMPETENTIES
* Kennis:
- Rugzak aan informatie, breed en multidimensionaal
- Domein specifiek
- Verschillende niveaus (beginner tot expert)
* Cognitie
- Analyse van informatie, genereren van hypotheses, synthese, onderzoeksstrategie
- Begrijpen obv interactie met de patiënt, van info aangegeven door de patiënt en trachten deze
te synthetiseren
* Metacognitie
- Zelfbewustzijn
- Zelfreflectie
- Cruciaal in het proces van klinisch redeneren
MULTI-DIMENSIONAAL KLINISCH REDENEER FRAMEWORK
,PLANNING KLINISCH ONDERZOEK
* Anamnese die HB (vorig semester maar nu ook nog kennen)
PIJN
* Weergeven in lichaamsdiagram
* Pijn: intermittent, continu continu of continu variërend
* Classificatie
- Nociceptieve pijn (mechanisch, ischemisch of gerefereerd)
- Neuropathische pijn
- Centrale sensitisatie pijn
* Provocatie, reductie en 24 uur patroon
MOGELIJK BETROKKEN STRUCTUREN
* Artrogeen
* Musculair
* Neurogeen
* Andere
* Info:
- Locatie diagram
- Info m.b.t. provocatie en reductie is belangrijk
- Kennis van biomechanica nodig
- Geschiedenis en huidige episode
* In framework: specificiteit
MEDISCHE CLASSIFICATIES
* Op voorschrift van de arts
* We kunnen niet enkel op basis hiervan vertrekken met behandeling
* Wel: belangrijk voor contra-indicaties en prognose
* Draagt bij tot bepalen van diagnose
,TRAUMA-ANALYSE VS BELASTING-BELASTBAARHEIDSANALYSE
* Info uit huidige episodes en vroegere episodes
* Plots opgetreden: trauma => trauma-analyse
- Wanneer ontstaan
- Mechanisme (op welke manier)
- Progressie (hoe is het geëvolueerd sinds het ontstaan) => denk aan fases weefselherstel
- In framework: stage
* Gradueel ontstaan: niet-traumatisch => belasting/ belastbaarheid-analyse
- Lichaamsstructuren passen zich aan aan veranderde belasting
- Wat lichaam aan kan = belastbaarheid
- Een te kleine belasting en een te veel belasten van structuren kan leiden tot msk-problemen
- In framework:
• Klinische presentatie verhouding tov fase waarin aandoening zich bevindt
• Psychosociale factoren
ERNST EN IRRITABILITEIT
* Ernst: lichaamsdiagram en 24 uur patroon
* Irritabiliteit: provocatie, reductie en 24 uur patroon
Ernst Irritabiliteit
Analyse van de pijn = provocatieniveau symptomen
* Intensiteit “Hoe snel worden je klachten uitgelokt door een
* Type houding/beweging?”
* Constant of intermittent “Hoelang duurt het voor de klacht verdwijnt of
* Stopzetten activiteiten terugkeert naar initieel niveau?”
* Hoge irritabiliteit: weinig activiteit + veel klachten + lange tijd vooraleer klachten weggaan
* Lage irritabiliteit: veel activiteit + weinig klachten + klachten verdwijnen snel
* Veel pijn en/of hoge irritabiliteit -> we beperken on in KO
,WEBINAR II: KLINISCH ONDERZOEK
KLINISCH ONDERZOEK: OPBOUW
* Neurologische test, neurodynamische tests
* Inspectie
* Palpatie
* Actief bewegingsonderzoek
* Passief bewegingsonderzoek (atrogene component)
* Neuromusculair onderzoek
* Specifieke tests
INSPECTIE
Globaal:
* Start bij binnenkomen van patiënt
* Houding patiënt: statiek
Lokaal:
* Botcontouren
* Gewrichtsstand
* Spierconditie
* Huidtoestand
* Andere
HEUPREGIO: STRUCTURELE WIJZIGINGEN
Hoek tussen colum femoris en schaft
Krachtvector bij belasting
Normaal Coxa valga Coxa vara
Normaal Coxa valga Coxa vara
Hoek 125 ° Hoek 140° Hoek 140°
Optimale belasting door dat Grotere hoek dus vector gaat Kleinere hoek dus vector gaat
krachtvector in richting is van het meer naar boven staan => minder meer naar beneden staan =>
midden van het acetabulum optimale belasting => lichaam gaat minder optimale belasting =>
zich aan passen, zorgt ervoor dat lichaam gaat zich aan passen,
oriëntatie meer naar beneden zorgt ervoor dat oriëntatie meer
wordt georiënteerd zdd dat het naar boven wordt georiënteerd
toch naar het midden van het zdd dat het toch naar het midden
acetabulum gaat (hoek van het acetabulum gaat (hoek
ongewijzigd ongewijzigd
Ongewijzigde stand Dijbeen meer naar lateraalwaarts Dijbeen meer naar mediaalwaarts
=> varus positie thv knie => valgus positie thv knie
, Hoek tussen collum femoris en
femorale condyly
Normaal Anteversie Retroversie
Normaal Anteversie Retroversie
Optimale belasting door dat Grotere hoek => lijn van actie gaat Kleinere hoek => lijn van actie gaat
krachtvector in richting is van het zich minder optimaal oriënteren zich minder optimaal oriënteren
midden van het acetabulum thv acetabulum, hier: meer naar thv acetabulum, hier: meer naar
voor => meer druk anterieure achter => meer druk posterieure
labrium => lichaam gaat zich labrium => lichaam gaat zich
aanpassen door lijn van actie meer aanpassen door lijn van actie meer
naar posterieur te leggen naar anterieur te leggen
Ongewijzigde stand Verhoogde mediale rotatie van Verhoogde laterale rotatie van
dijbeen => stappen met voeten dijbeen => stappen met voeten
naar binnen naar buiten
Onderscheid tussen structurele en functionele wijziging
* Structureel: vaststaande wijzigende verhouding wat betreft collum femoris en condyly => als T kunnen
we nooit meer ervoor zorgen om naar optimale positie terug te keren
* Functioneel: door minder optimale spierwerking => samenspel tussen spieren kunnen we veranderen
KNIEREGIO: STRUCTURELE/FUNCTIONELE WIJZIGINGEN
* Genu flexum: verkorting hamstrings, quadriceps moeten actief meewerken
* Genu recurvatum: quadriceps moeten minder gebruikt worden door ligamentaire en kapsulaire
structuren
* Genu varum
* Genu valgum
* Q-hoek
Torsie: verdraaiing in het bot
* Oriëntatie van positie van het proximale tibia-
gedeelte en het distale tibia-gedeelte is anders
* Bv proximaal: endorotatie, distaal: naar
exorotatie
* Klinisch:
- Proximaal deel kijken naar tuberositas
tibiae
- Distaal deel kijken naar malleoli
* Ontstaat vaak in jonge jaren -> structureel dus we kunnen het niet veranderen
* <-> rotatie: proximale en distale deel veranderen op zelfde manier van richting => vaak functioneel
+ PLANNING KO
ALGEMENE INLEIDING KLINISCH REDENEREN
SCREENING/TRIAGEPROCES
= proces van inschatten of een P past bij je eigen professionele competentie
Elementen die we meenemen tijdens deze screening
* Patroonherkenning
* Rode vlaggen
* Tractus anamnese
* Functiegerelateerd
PATROONHERKENNING
Diagnostisch redeneren = proces van denken en maken van beslissingen dat gebruikt wordt in klinische praktijk,
patiënten evaluatie, diagnose en management => niet genoeg bij klinisch redeneren -> multidimensioneel
* Hypothetisch-deductief denken
- Hypotheses formuleren
- Via analyse tot beslissing komen
- Inductief: genereren van hypotheses
- Deductief: testen van hypotheses
- Voordelen:
• Georganiseerd
• Makkelijker voor beginnende studenten/ therapeuten
• Nuttig bij moeilijke/ minder bekende cases
- Nadelen:
• Heel veel info (time consuming)
• Gevaar op redeneren zonder duidelijke richting
* Patroonherkenning
- Kennis opgebouwd volgens patronen met als gevolg van faciliteren van het denkproces
- Niet-analytisch
- Patroon:
• Diagnostische syndromen
• Managementstrategieën
• Pathobiologische mechanismen
- Gebruikt door ervaren clinici
- Gebruikt voor die cases die overeenstemming vertonen met gelijkaardige cases in het verleden
- Voordelen:
• Snellere selectie van informatie
- Nadelen:
• Gevaar dat patiënt-specifieke bijdragende factoren over het hoofd worden gezien
• Mogelijk ontbreken van zekerheid
=> onderscheid niet altijd zwart-wit => meestal combi
RODE VLAGGEN
Bijvoorbeeld:
* (onverklaarbare) koorts
* Abnormaal gewichtsverlies
* Langdurig gebruik corticosteroïden
* Continue pijn met geen enkele verandering bij rust of verandering van positie
* Kanker (geschiedenis)
* Algemene malaise
, * Nachtelijke pijn die niet kan worden beïnvloed
* Uitgebreide neurologische tekenen en symptomen
Level of concern/bezorgdheidsniveau: dit bekom je door rekening te houden met rode vlaggen en klinisch
profiel van de patiënt => 4 zones
TRACTUS ANAMNESE
= men gaat na of er klachten zijn die niet musculoskeletaal van aard zijn maar toch symptomen kunnen geven
bv ter hoogte van de rug
FUNCTIEGERELATEERD
Verbeteren van functioneren
* Het is dus van belang om als kine uit te maken of het probleem fit binnen je eigen competentie profiel
* In België wordt een patiënt eerst gezien door een arts => steeds belangrijk om toch nog een triage en
level of concern voor jezelf te maken
VEREISTE COMPETENTIES
* Kennis:
- Rugzak aan informatie, breed en multidimensionaal
- Domein specifiek
- Verschillende niveaus (beginner tot expert)
* Cognitie
- Analyse van informatie, genereren van hypotheses, synthese, onderzoeksstrategie
- Begrijpen obv interactie met de patiënt, van info aangegeven door de patiënt en trachten deze
te synthetiseren
* Metacognitie
- Zelfbewustzijn
- Zelfreflectie
- Cruciaal in het proces van klinisch redeneren
MULTI-DIMENSIONAAL KLINISCH REDENEER FRAMEWORK
,PLANNING KLINISCH ONDERZOEK
* Anamnese die HB (vorig semester maar nu ook nog kennen)
PIJN
* Weergeven in lichaamsdiagram
* Pijn: intermittent, continu continu of continu variërend
* Classificatie
- Nociceptieve pijn (mechanisch, ischemisch of gerefereerd)
- Neuropathische pijn
- Centrale sensitisatie pijn
* Provocatie, reductie en 24 uur patroon
MOGELIJK BETROKKEN STRUCTUREN
* Artrogeen
* Musculair
* Neurogeen
* Andere
* Info:
- Locatie diagram
- Info m.b.t. provocatie en reductie is belangrijk
- Kennis van biomechanica nodig
- Geschiedenis en huidige episode
* In framework: specificiteit
MEDISCHE CLASSIFICATIES
* Op voorschrift van de arts
* We kunnen niet enkel op basis hiervan vertrekken met behandeling
* Wel: belangrijk voor contra-indicaties en prognose
* Draagt bij tot bepalen van diagnose
,TRAUMA-ANALYSE VS BELASTING-BELASTBAARHEIDSANALYSE
* Info uit huidige episodes en vroegere episodes
* Plots opgetreden: trauma => trauma-analyse
- Wanneer ontstaan
- Mechanisme (op welke manier)
- Progressie (hoe is het geëvolueerd sinds het ontstaan) => denk aan fases weefselherstel
- In framework: stage
* Gradueel ontstaan: niet-traumatisch => belasting/ belastbaarheid-analyse
- Lichaamsstructuren passen zich aan aan veranderde belasting
- Wat lichaam aan kan = belastbaarheid
- Een te kleine belasting en een te veel belasten van structuren kan leiden tot msk-problemen
- In framework:
• Klinische presentatie verhouding tov fase waarin aandoening zich bevindt
• Psychosociale factoren
ERNST EN IRRITABILITEIT
* Ernst: lichaamsdiagram en 24 uur patroon
* Irritabiliteit: provocatie, reductie en 24 uur patroon
Ernst Irritabiliteit
Analyse van de pijn = provocatieniveau symptomen
* Intensiteit “Hoe snel worden je klachten uitgelokt door een
* Type houding/beweging?”
* Constant of intermittent “Hoelang duurt het voor de klacht verdwijnt of
* Stopzetten activiteiten terugkeert naar initieel niveau?”
* Hoge irritabiliteit: weinig activiteit + veel klachten + lange tijd vooraleer klachten weggaan
* Lage irritabiliteit: veel activiteit + weinig klachten + klachten verdwijnen snel
* Veel pijn en/of hoge irritabiliteit -> we beperken on in KO
,WEBINAR II: KLINISCH ONDERZOEK
KLINISCH ONDERZOEK: OPBOUW
* Neurologische test, neurodynamische tests
* Inspectie
* Palpatie
* Actief bewegingsonderzoek
* Passief bewegingsonderzoek (atrogene component)
* Neuromusculair onderzoek
* Specifieke tests
INSPECTIE
Globaal:
* Start bij binnenkomen van patiënt
* Houding patiënt: statiek
Lokaal:
* Botcontouren
* Gewrichtsstand
* Spierconditie
* Huidtoestand
* Andere
HEUPREGIO: STRUCTURELE WIJZIGINGEN
Hoek tussen colum femoris en schaft
Krachtvector bij belasting
Normaal Coxa valga Coxa vara
Normaal Coxa valga Coxa vara
Hoek 125 ° Hoek 140° Hoek 140°
Optimale belasting door dat Grotere hoek dus vector gaat Kleinere hoek dus vector gaat
krachtvector in richting is van het meer naar boven staan => minder meer naar beneden staan =>
midden van het acetabulum optimale belasting => lichaam gaat minder optimale belasting =>
zich aan passen, zorgt ervoor dat lichaam gaat zich aan passen,
oriëntatie meer naar beneden zorgt ervoor dat oriëntatie meer
wordt georiënteerd zdd dat het naar boven wordt georiënteerd
toch naar het midden van het zdd dat het toch naar het midden
acetabulum gaat (hoek van het acetabulum gaat (hoek
ongewijzigd ongewijzigd
Ongewijzigde stand Dijbeen meer naar lateraalwaarts Dijbeen meer naar mediaalwaarts
=> varus positie thv knie => valgus positie thv knie
, Hoek tussen collum femoris en
femorale condyly
Normaal Anteversie Retroversie
Normaal Anteversie Retroversie
Optimale belasting door dat Grotere hoek => lijn van actie gaat Kleinere hoek => lijn van actie gaat
krachtvector in richting is van het zich minder optimaal oriënteren zich minder optimaal oriënteren
midden van het acetabulum thv acetabulum, hier: meer naar thv acetabulum, hier: meer naar
voor => meer druk anterieure achter => meer druk posterieure
labrium => lichaam gaat zich labrium => lichaam gaat zich
aanpassen door lijn van actie meer aanpassen door lijn van actie meer
naar posterieur te leggen naar anterieur te leggen
Ongewijzigde stand Verhoogde mediale rotatie van Verhoogde laterale rotatie van
dijbeen => stappen met voeten dijbeen => stappen met voeten
naar binnen naar buiten
Onderscheid tussen structurele en functionele wijziging
* Structureel: vaststaande wijzigende verhouding wat betreft collum femoris en condyly => als T kunnen
we nooit meer ervoor zorgen om naar optimale positie terug te keren
* Functioneel: door minder optimale spierwerking => samenspel tussen spieren kunnen we veranderen
KNIEREGIO: STRUCTURELE/FUNCTIONELE WIJZIGINGEN
* Genu flexum: verkorting hamstrings, quadriceps moeten actief meewerken
* Genu recurvatum: quadriceps moeten minder gebruikt worden door ligamentaire en kapsulaire
structuren
* Genu varum
* Genu valgum
* Q-hoek
Torsie: verdraaiing in het bot
* Oriëntatie van positie van het proximale tibia-
gedeelte en het distale tibia-gedeelte is anders
* Bv proximaal: endorotatie, distaal: naar
exorotatie
* Klinisch:
- Proximaal deel kijken naar tuberositas
tibiae
- Distaal deel kijken naar malleoli
* Ontstaat vaak in jonge jaren -> structureel dus we kunnen het niet veranderen
* <-> rotatie: proximale en distale deel veranderen op zelfde manier van richting => vaak functioneel
