Inhoud
Histologie Van Het Bewegingsstelsel En Fysiologie Van Het Spierweefsel .............................................................................. 4
1. Botweefsel......................................................................................................................................................................... 4
1.1. Functies En Eigenschappen Van Het Botweefsel ...................................................................................................... 4
1.2. Samenstelling Van Het Botweefsel ........................................................................................................................... 4
1.3. Structuur Van Het Botweefsel .................................................................................................................................. 5
1.4. Anatomische Bouw Van Het Bot .............................................................................................................................. 7
1.5. Ontwikkeling Van Het Bot En Botgroei ..................................................................................................................... 8
1.6. Botvernieuwing Of ‘Botremodellering’ .................................................................................................................... 9
2. Kraakbeenweefsel ............................................................................................................................................................. 9
2.1. Functie, Eigenschappen En Samenstelling Van Het Kraakbeenweefsel ................................................................... 9
2.2. Regeneratie Van Het Kraakbeenweefsel ................................................................................................................ 11
3. Pezen, Gewrichtskapsel En Ligamenten .......................................................................................................................... 11
4. Spierweefsel .................................................................................................................................................................... 12
4.1. Soorten, Functie En Eigenschappen Van Het Spierweefsel .................................................................................... 12
4.2. Samenstelling En Structuur Van De Skeletspier ..................................................................................................... 14
4.3. Aansturen Van Spiercontracties ............................................................................................................................. 17
4.4. Spiercontracties ...................................................................................................................................................... 18
Het Cardiovasculair Stelsel ................................................................................................................................................... 20
1. Het Hart ........................................................................................................................................................................... 20
1.1. Plaats Van Het Hart In Het Bloedvatenstelsel ........................................................................................................ 20
1.2. Uitwendige Anatomie En Organisatie Van Het Hart ............................................................................................... 21
1.3. Inwendige Anatomie En Organisatie Van Het Hart ................................................................................................ 22
1.4. De Hartslag En Hartcyclus....................................................................................................................................... 23
2. Het Bloedvatenstelsel ...................................................................................................................................................... 26
2.1. Opbouw Van De Bloedvaten .................................................................................................................................. 26
2.2. Functie Van Het Bloedvatenstelsel ......................................................................................................................... 27
2.3. Regulatie Van Het Bloedvatenstelsel...................................................................................................................... 27
3. Het Bloed ......................................................................................................................................................................... 28
3.1. Functie Van Het Bloed ............................................................................................................................................ 28
3.2. Samenstelling Van Het Bloed ................................................................................................................................. 29
3.3. Bloedgroepen ......................................................................................................................................................... 30
,Het Ademhalingsstelsel ....................................................................................................................................................... 32
1. Fucntie Van Het Ademhalingsstelsel ............................................................................................................................... 32
2. Opbouw Van Het Ademhalingsstelsel ............................................................................................................................. 32
3. Het Ademhalingsproces................................................................................................................................................... 38
4. Regeling Van De Ahdemhaling ........................................................................................................................................ 41
Het Zenuwstelsel ................................................................................................................................................................. 42
1. Algemene Functies Van Het Zenuwstelsel ....................................................................................................................... 42
2. Indeling Van Het Zenuwstelsel ........................................................................................................................................ 42
3. Het Zenuwweefsel ........................................................................................................................................................... 44
3.1. Structuur En Organisatie Van Het Zenuwweefsel ......................................................................................................... 44
3.2. Opwekking En Geleiding Van Het Actiepotentiaal ........................................................................................................ 47
3.3. Impulsoverdracht ......................................................................................................................................................... 51
4. Bouw En Werking Van Het Centrale Zenuwstelsel .......................................................................................................... 52
4.1. De Hersenen ........................................................................................................................................................... 52
4.2. Het Ruggenmerg ..................................................................................................................................................... 57
5. Bouw En Functie Van Het Perifere Zenuwstelsel ............................................................................................................. 60
6. Samenwerking Tussen Het Centrale En Het Perifere Zenuwstelsel: Een Voorbeeld Van De Bewuste Aansturing Van
Skeletspieren ............................................................................................................................................................................ 60
Het Hormoonstelsel ............................................................................................................................................................. 61
1. Algemene Functie Van Het Hormoonstelsel .................................................................................................................... 61
2. Bouw Van Het Hormoonstelsel ........................................................................................................................................ 61
3. Werking Van Het Hormoonstelsel ................................................................................................................................... 62
Het Sensorisch Stelsel .......................................................................................................................................................... 66
1. Soorte Zintuigcellen En Hun Werking .............................................................................................................................. 66
2. Exteroceptoren ................................................................................................................................................................ 69
2.1. Bouw En Werking Van Het Gezichtszintuig ............................................................................................................ 69
2.2. Bouw En Werking Van Her Gehoorzintuig.............................................................................................................. 75
2.3. Bouw En Werking Van Het Reukzintuig .................................................................................................................. 77
2.4. Bouw En Werking Van Het Smaakzintuig ............................................................................................................... 78
2.5. Bouw En Werking Van Het Huidzintuigen .............................................................................................................. 80
3. Interoreceptoren ............................................................................................................................................................. 81
3.1. Proprioreceptoren .................................................................................................................................................. 81
3.2. Receptoren In De Wand Van Holle Organen .......................................................................................................... 82
,Het Spijsverteringsstelsel ..................................................................................................................................................... 83
1. Algemene Functie Van Voedingsstoffen En Het Spijsverteringsstelsel ............................................................................ 83
2. Bouw En Werking Van Het Spijsverteringsstelsel ............................................................................................................ 83
2.1. De Mond- En Keelholte .......................................................................................................................................... 84
2.2. De Slokdarm Of Oesophagus .................................................................................................................................. 84
2.3. De Maag ................................................................................................................................................................. 84
2.4. De Dunne Darm ...................................................................................................................................................... 84
2.5. De Dikke Darm ........................................................................................................................................................ 85
3. De Voedingsstoffen ......................................................................................................................................................... 85
4. Het Begrip Peristaltiek ..................................................................................................................................................... 85
5. Hormonen Gastrine En Secretine .................................................................................................................................... 86
6. Afbeeldingen Van De Te Kennen Onderdelen .................................................................................................................. 86
, FYSIOLOGIE
HISTOLOGIE VAN HET BEWEGINGSSTELSEL EN FYSIOLOGIE VAN HET SPIERWEEFSEL
1. BOTWEEFSEL
1.1. FUNCTIES EN EIGENSCHAPPEN VAN HET BOTWEEFSEL
Het beenderstelsel bestaat uit beenderen, kraakbeen, botverbindingen, banden en andere bindweefsels die de beenderen
stabiliseren of verbinden → aantal specifieke functies:
- Ondersteuning:
o Structurele ondersteuning voor het hele lichaam
o Afzonderlijke beenderen of beendergroepen bieden een raamwerk voor de aanhechting van zachte
weefsels en organen
- Bescherming van inwendige organen:
o Zachte weefsels en organen zijn vaak omgeven door onderdelen vh skelet dat drukbestendig en trekvast is
o Vb. ribben voor hart en longen, schedel voor hersenen …
- Hefboomwerking:
o Beenderen vormen een systeem van hefbomen die in staat zijn spiercontracties om te zetten in beweging
o Deze beweging kunnen uiteenlopen van nauwkeurige bewegingen tot omvangrijke veranderingen
- Vorming van bloedcellen (= hematopoiese)
o RBC, WBC en andere onderdelen vh bloed worden ih rode beenmerg gevormd
o De inwendige holten van veel beenderen zijn met rood beenmerg gevuld
- Opslag:
o Mineraalreserve (Ca-zouten) handhaaft de normale concentraties van Ca en P id lichaamsvloeistoffen
o Energiereserves zijn opgeslaan o.d.v.v. vetten in delen die met geel beenmerg gevuld zijn
Om al deze functies mogelijk te maken, beschikt het bot over unieke structurele en mechanische eigenschappen:
- Dynamische structuur (constante opbouw)
o Oud bot wordt voortdurend vervangen door nieuw bot (= remodellering)
- Groot vermogen tot aanpassing van vorm en eigenschappen i.f.v. de mechanische eisen:
o De vorm kan worden gewijzigd om aan veranderende stofwisselings- en activiteitenbehoeften te voldoen
- Hoog reparatievermogen
1.2. SAMENSTELLING VAN HET BOTWEEFSEL
Botweefsel is een gespecialiseerd bindweefsel dat zeer geschikt is voor zijn beschermende en steunende functie
→ alle bindweefsels hebben 3 basale onderdelen:
- Gespecialiseerde cellen
- Extracellulaire eiwitvezels
matrix, die de cellen omgeeft
- Grondsubstantie
Histologie Van Het Bewegingsstelsel En Fysiologie Van Het Spierweefsel .............................................................................. 4
1. Botweefsel......................................................................................................................................................................... 4
1.1. Functies En Eigenschappen Van Het Botweefsel ...................................................................................................... 4
1.2. Samenstelling Van Het Botweefsel ........................................................................................................................... 4
1.3. Structuur Van Het Botweefsel .................................................................................................................................. 5
1.4. Anatomische Bouw Van Het Bot .............................................................................................................................. 7
1.5. Ontwikkeling Van Het Bot En Botgroei ..................................................................................................................... 8
1.6. Botvernieuwing Of ‘Botremodellering’ .................................................................................................................... 9
2. Kraakbeenweefsel ............................................................................................................................................................. 9
2.1. Functie, Eigenschappen En Samenstelling Van Het Kraakbeenweefsel ................................................................... 9
2.2. Regeneratie Van Het Kraakbeenweefsel ................................................................................................................ 11
3. Pezen, Gewrichtskapsel En Ligamenten .......................................................................................................................... 11
4. Spierweefsel .................................................................................................................................................................... 12
4.1. Soorten, Functie En Eigenschappen Van Het Spierweefsel .................................................................................... 12
4.2. Samenstelling En Structuur Van De Skeletspier ..................................................................................................... 14
4.3. Aansturen Van Spiercontracties ............................................................................................................................. 17
4.4. Spiercontracties ...................................................................................................................................................... 18
Het Cardiovasculair Stelsel ................................................................................................................................................... 20
1. Het Hart ........................................................................................................................................................................... 20
1.1. Plaats Van Het Hart In Het Bloedvatenstelsel ........................................................................................................ 20
1.2. Uitwendige Anatomie En Organisatie Van Het Hart ............................................................................................... 21
1.3. Inwendige Anatomie En Organisatie Van Het Hart ................................................................................................ 22
1.4. De Hartslag En Hartcyclus....................................................................................................................................... 23
2. Het Bloedvatenstelsel ...................................................................................................................................................... 26
2.1. Opbouw Van De Bloedvaten .................................................................................................................................. 26
2.2. Functie Van Het Bloedvatenstelsel ......................................................................................................................... 27
2.3. Regulatie Van Het Bloedvatenstelsel...................................................................................................................... 27
3. Het Bloed ......................................................................................................................................................................... 28
3.1. Functie Van Het Bloed ............................................................................................................................................ 28
3.2. Samenstelling Van Het Bloed ................................................................................................................................. 29
3.3. Bloedgroepen ......................................................................................................................................................... 30
,Het Ademhalingsstelsel ....................................................................................................................................................... 32
1. Fucntie Van Het Ademhalingsstelsel ............................................................................................................................... 32
2. Opbouw Van Het Ademhalingsstelsel ............................................................................................................................. 32
3. Het Ademhalingsproces................................................................................................................................................... 38
4. Regeling Van De Ahdemhaling ........................................................................................................................................ 41
Het Zenuwstelsel ................................................................................................................................................................. 42
1. Algemene Functies Van Het Zenuwstelsel ....................................................................................................................... 42
2. Indeling Van Het Zenuwstelsel ........................................................................................................................................ 42
3. Het Zenuwweefsel ........................................................................................................................................................... 44
3.1. Structuur En Organisatie Van Het Zenuwweefsel ......................................................................................................... 44
3.2. Opwekking En Geleiding Van Het Actiepotentiaal ........................................................................................................ 47
3.3. Impulsoverdracht ......................................................................................................................................................... 51
4. Bouw En Werking Van Het Centrale Zenuwstelsel .......................................................................................................... 52
4.1. De Hersenen ........................................................................................................................................................... 52
4.2. Het Ruggenmerg ..................................................................................................................................................... 57
5. Bouw En Functie Van Het Perifere Zenuwstelsel ............................................................................................................. 60
6. Samenwerking Tussen Het Centrale En Het Perifere Zenuwstelsel: Een Voorbeeld Van De Bewuste Aansturing Van
Skeletspieren ............................................................................................................................................................................ 60
Het Hormoonstelsel ............................................................................................................................................................. 61
1. Algemene Functie Van Het Hormoonstelsel .................................................................................................................... 61
2. Bouw Van Het Hormoonstelsel ........................................................................................................................................ 61
3. Werking Van Het Hormoonstelsel ................................................................................................................................... 62
Het Sensorisch Stelsel .......................................................................................................................................................... 66
1. Soorte Zintuigcellen En Hun Werking .............................................................................................................................. 66
2. Exteroceptoren ................................................................................................................................................................ 69
2.1. Bouw En Werking Van Het Gezichtszintuig ............................................................................................................ 69
2.2. Bouw En Werking Van Her Gehoorzintuig.............................................................................................................. 75
2.3. Bouw En Werking Van Het Reukzintuig .................................................................................................................. 77
2.4. Bouw En Werking Van Het Smaakzintuig ............................................................................................................... 78
2.5. Bouw En Werking Van Het Huidzintuigen .............................................................................................................. 80
3. Interoreceptoren ............................................................................................................................................................. 81
3.1. Proprioreceptoren .................................................................................................................................................. 81
3.2. Receptoren In De Wand Van Holle Organen .......................................................................................................... 82
,Het Spijsverteringsstelsel ..................................................................................................................................................... 83
1. Algemene Functie Van Voedingsstoffen En Het Spijsverteringsstelsel ............................................................................ 83
2. Bouw En Werking Van Het Spijsverteringsstelsel ............................................................................................................ 83
2.1. De Mond- En Keelholte .......................................................................................................................................... 84
2.2. De Slokdarm Of Oesophagus .................................................................................................................................. 84
2.3. De Maag ................................................................................................................................................................. 84
2.4. De Dunne Darm ...................................................................................................................................................... 84
2.5. De Dikke Darm ........................................................................................................................................................ 85
3. De Voedingsstoffen ......................................................................................................................................................... 85
4. Het Begrip Peristaltiek ..................................................................................................................................................... 85
5. Hormonen Gastrine En Secretine .................................................................................................................................... 86
6. Afbeeldingen Van De Te Kennen Onderdelen .................................................................................................................. 86
, FYSIOLOGIE
HISTOLOGIE VAN HET BEWEGINGSSTELSEL EN FYSIOLOGIE VAN HET SPIERWEEFSEL
1. BOTWEEFSEL
1.1. FUNCTIES EN EIGENSCHAPPEN VAN HET BOTWEEFSEL
Het beenderstelsel bestaat uit beenderen, kraakbeen, botverbindingen, banden en andere bindweefsels die de beenderen
stabiliseren of verbinden → aantal specifieke functies:
- Ondersteuning:
o Structurele ondersteuning voor het hele lichaam
o Afzonderlijke beenderen of beendergroepen bieden een raamwerk voor de aanhechting van zachte
weefsels en organen
- Bescherming van inwendige organen:
o Zachte weefsels en organen zijn vaak omgeven door onderdelen vh skelet dat drukbestendig en trekvast is
o Vb. ribben voor hart en longen, schedel voor hersenen …
- Hefboomwerking:
o Beenderen vormen een systeem van hefbomen die in staat zijn spiercontracties om te zetten in beweging
o Deze beweging kunnen uiteenlopen van nauwkeurige bewegingen tot omvangrijke veranderingen
- Vorming van bloedcellen (= hematopoiese)
o RBC, WBC en andere onderdelen vh bloed worden ih rode beenmerg gevormd
o De inwendige holten van veel beenderen zijn met rood beenmerg gevuld
- Opslag:
o Mineraalreserve (Ca-zouten) handhaaft de normale concentraties van Ca en P id lichaamsvloeistoffen
o Energiereserves zijn opgeslaan o.d.v.v. vetten in delen die met geel beenmerg gevuld zijn
Om al deze functies mogelijk te maken, beschikt het bot over unieke structurele en mechanische eigenschappen:
- Dynamische structuur (constante opbouw)
o Oud bot wordt voortdurend vervangen door nieuw bot (= remodellering)
- Groot vermogen tot aanpassing van vorm en eigenschappen i.f.v. de mechanische eisen:
o De vorm kan worden gewijzigd om aan veranderende stofwisselings- en activiteitenbehoeften te voldoen
- Hoog reparatievermogen
1.2. SAMENSTELLING VAN HET BOTWEEFSEL
Botweefsel is een gespecialiseerd bindweefsel dat zeer geschikt is voor zijn beschermende en steunende functie
→ alle bindweefsels hebben 3 basale onderdelen:
- Gespecialiseerde cellen
- Extracellulaire eiwitvezels
matrix, die de cellen omgeeft
- Grondsubstantie
