Syndicschap - Samenvatting
Deel 1 Het eigendomsrecht
1 Wat is eigendom
Het eigendomsrecht verleent aan de eigenaar het rechtstreeks recht om het voorwerp te gebruiken,
hiervan het genot te hebben en erover te beschikken. De eigenaar heeft de volheid van
bevoegdheden, behoudens de beperkingen die door wetten, verordeningen of door de rechten van
derden worden opgelegd.
Eigendom houdt verschillende rechten in:
Gebruik: zaak gebruiken op een manier waarvoor het bedoeld is
Genot: recht om de vruchten te houden
Beschikken: goed uit vermogen brengen
2 Kenmerken van het eigendomsrecht
Eigendomsrecht heeft 4 kenmerken
1. Uitsluitend recht
2. Voortdurend recht
3. Elastisch recht
4. Absoluut recht
2.1 Een uitsluitend recht
Onmogelijk dat meerdere personen hetzelfde recht hebben op dezelfde zaak.
2.2 Een voortdurend recht
Altijd iemand eigenaar, wel overdraagbaar maar blijft altijd bestaan
2.3 Een elastisch recht
Eigendomsrecht kan qua omvang veranderen.
2.4 Een absoluut recht
De eigenaar hoeft aan niemand verantwoording af te leggen
3 Beperkingen aan het eigendomsrecht
Eigendomsrecht kan door volgende 4 maatregelen beperkt worden:
1. Door overeenkomst
2. Door evenwichtsleer
3. Door wetten
4. Door wetten van algemeen nut
Pagina 1 van 49
,3.1 Door wilsbeschikking/ overeenkomst
De eigenaar kan zelf het eigendomsrecht beperkten verhuur, VG,..
3.2 Door rechtspraak: ‘goed nabuurschap’ of evenwicht
Men mag met zijn eigendom doen wat men wilt, maar geen overlast veroorzaken.
Wanneer er geen evenwicht is tussen verschillende eigendomsrechten = burenhinder
Men mag zijn recht gebruiken, maar niet misbruiken. De eigenaar heeft genot van zijn zaak maar niet
ten koste van een ander.
3.3 Door wetten
Voorbeelden van beperkingen aan het eigendomsrecht door wetten:
Aanplakken van reclame
Stedenbouw
Bodemsaneringsdecreet
Wettelijke erfdienstbaarheden
3.4 Door wetten van algemeen nut
Onteigening: de eigenaar wordt gedwongen zijn eigendomsrecht op te geven van algemeen nut
en tegen vergoeding
Opeising: eigenaar moet bepaalde facetten van zijn eigendomsrecht soms onder dwingende
omstandigheden opgeven.
4 Hoe krijgt men eigendomsrecht over een zaak
Er zijn 3 manieren hoe met eigendomsrecht over een zaak kan verkrijgen:
1. Ten bezwarende titel
2. Ten kosteloze titel
3. Door een recht van natrekking
4.1 Ten bezwarende titel
Rechtshandeling ten bezwarende titel waarbij men tegenprestatie moet leveren
Ruil, verkoop…
4.2 Ten kosteloze titel
Er zijn 2 manier voor eigendomsoverdracht ten kosteloze titel (= om niet):
1. Schenking: geen tegenprestatie verwacht
2. Verjaring: als iemand zich als eigenaar gedraagt, wordt hij door verloop van tijd eigenaar
Pagina 2 van 49
,4.3 Recht van natrekking
Recht van natrekking = alles wat met de zaak verenigd wordt en er 1 lichaam mee uitmaakt,
behoort tot die eigenaar.
Voorwaarde:
Hoofd- en bijzaak
Materiële band tussen de voorwerpen
Bij erfpacht en opstal wordt recht van natrekking niet toegepast. De eigenaar van de grond wordt
dus eigenaar van wat de erfpachter of opstalnemer op de grond opricht. Wanneer het contract
afloopt, wordt de eigenaar van de grond wel eigenaar van wat er op staat, mits vergoeding.
Pagina 3 van 49
, Deel 2 Mede-eigendom
1 3 soorten meervoudige eigendommen
Meervoudige eigendommen: wanneer 1 zaak aan verschillende personen toebehoort.
Er bestaan 3 vormen:
1. Collectieve eigendom
2. Multi-eigendom
3. Mede-eigendom
1.1 Collectieve eigendom
Meerdere personen doen een inbreng in een afzonderlijk patrimonium met een gemeenschappelijk
doel.
Een tijdelijke handelsvennootschap:
Geen rechtspersoonlijkheid
Geen onderscheid in het vermogen
Schuldeiser kan leden individueel aanspreken
Leden hebben rechtstreeks contact met derden
D collectieve eigendom is altijd geild, tijdelijk en georganiseerd
1.2 Multi-eigendommen
Verschillende eigenaars hebben gedurende een beperkte tijd genot van het goed. tijdelijk
exclusief recht
1.3 Mede-eigendom
Het eigendomsrecht op 1 zelfde zaak hoort toe aan verschillende personen mede-eigenaars.
Elke mede-eigenaar heet recht op een breukdeel van die zaak = aandeel. de zaak blijft materieel
intact, maar het eigendomsrecht wordt abstract verdeeld in aandelen of breukdelen.
Mede-eigendom komt voor in 3 vormen:
1. Gewone of toevallige mede-eigendom
2. Vrijwillige mede-eigendom
3. Gedwongen of verplichte mede-eigendom
2 Vrijwillige mede-eigendom
Gebeurt op basis van een overeenkomst, de rechten en plichten moeten vastgelegd worden
Het einde van de vrijwillige mede-eigendom:
Contract van bepaalde duur duur respecteren
Contract van onbepaalde duur verdeling vragen mits redelijk opzeggingstermijn
Pagina 4 van 49
Deel 1 Het eigendomsrecht
1 Wat is eigendom
Het eigendomsrecht verleent aan de eigenaar het rechtstreeks recht om het voorwerp te gebruiken,
hiervan het genot te hebben en erover te beschikken. De eigenaar heeft de volheid van
bevoegdheden, behoudens de beperkingen die door wetten, verordeningen of door de rechten van
derden worden opgelegd.
Eigendom houdt verschillende rechten in:
Gebruik: zaak gebruiken op een manier waarvoor het bedoeld is
Genot: recht om de vruchten te houden
Beschikken: goed uit vermogen brengen
2 Kenmerken van het eigendomsrecht
Eigendomsrecht heeft 4 kenmerken
1. Uitsluitend recht
2. Voortdurend recht
3. Elastisch recht
4. Absoluut recht
2.1 Een uitsluitend recht
Onmogelijk dat meerdere personen hetzelfde recht hebben op dezelfde zaak.
2.2 Een voortdurend recht
Altijd iemand eigenaar, wel overdraagbaar maar blijft altijd bestaan
2.3 Een elastisch recht
Eigendomsrecht kan qua omvang veranderen.
2.4 Een absoluut recht
De eigenaar hoeft aan niemand verantwoording af te leggen
3 Beperkingen aan het eigendomsrecht
Eigendomsrecht kan door volgende 4 maatregelen beperkt worden:
1. Door overeenkomst
2. Door evenwichtsleer
3. Door wetten
4. Door wetten van algemeen nut
Pagina 1 van 49
,3.1 Door wilsbeschikking/ overeenkomst
De eigenaar kan zelf het eigendomsrecht beperkten verhuur, VG,..
3.2 Door rechtspraak: ‘goed nabuurschap’ of evenwicht
Men mag met zijn eigendom doen wat men wilt, maar geen overlast veroorzaken.
Wanneer er geen evenwicht is tussen verschillende eigendomsrechten = burenhinder
Men mag zijn recht gebruiken, maar niet misbruiken. De eigenaar heeft genot van zijn zaak maar niet
ten koste van een ander.
3.3 Door wetten
Voorbeelden van beperkingen aan het eigendomsrecht door wetten:
Aanplakken van reclame
Stedenbouw
Bodemsaneringsdecreet
Wettelijke erfdienstbaarheden
3.4 Door wetten van algemeen nut
Onteigening: de eigenaar wordt gedwongen zijn eigendomsrecht op te geven van algemeen nut
en tegen vergoeding
Opeising: eigenaar moet bepaalde facetten van zijn eigendomsrecht soms onder dwingende
omstandigheden opgeven.
4 Hoe krijgt men eigendomsrecht over een zaak
Er zijn 3 manieren hoe met eigendomsrecht over een zaak kan verkrijgen:
1. Ten bezwarende titel
2. Ten kosteloze titel
3. Door een recht van natrekking
4.1 Ten bezwarende titel
Rechtshandeling ten bezwarende titel waarbij men tegenprestatie moet leveren
Ruil, verkoop…
4.2 Ten kosteloze titel
Er zijn 2 manier voor eigendomsoverdracht ten kosteloze titel (= om niet):
1. Schenking: geen tegenprestatie verwacht
2. Verjaring: als iemand zich als eigenaar gedraagt, wordt hij door verloop van tijd eigenaar
Pagina 2 van 49
,4.3 Recht van natrekking
Recht van natrekking = alles wat met de zaak verenigd wordt en er 1 lichaam mee uitmaakt,
behoort tot die eigenaar.
Voorwaarde:
Hoofd- en bijzaak
Materiële band tussen de voorwerpen
Bij erfpacht en opstal wordt recht van natrekking niet toegepast. De eigenaar van de grond wordt
dus eigenaar van wat de erfpachter of opstalnemer op de grond opricht. Wanneer het contract
afloopt, wordt de eigenaar van de grond wel eigenaar van wat er op staat, mits vergoeding.
Pagina 3 van 49
, Deel 2 Mede-eigendom
1 3 soorten meervoudige eigendommen
Meervoudige eigendommen: wanneer 1 zaak aan verschillende personen toebehoort.
Er bestaan 3 vormen:
1. Collectieve eigendom
2. Multi-eigendom
3. Mede-eigendom
1.1 Collectieve eigendom
Meerdere personen doen een inbreng in een afzonderlijk patrimonium met een gemeenschappelijk
doel.
Een tijdelijke handelsvennootschap:
Geen rechtspersoonlijkheid
Geen onderscheid in het vermogen
Schuldeiser kan leden individueel aanspreken
Leden hebben rechtstreeks contact met derden
D collectieve eigendom is altijd geild, tijdelijk en georganiseerd
1.2 Multi-eigendommen
Verschillende eigenaars hebben gedurende een beperkte tijd genot van het goed. tijdelijk
exclusief recht
1.3 Mede-eigendom
Het eigendomsrecht op 1 zelfde zaak hoort toe aan verschillende personen mede-eigenaars.
Elke mede-eigenaar heet recht op een breukdeel van die zaak = aandeel. de zaak blijft materieel
intact, maar het eigendomsrecht wordt abstract verdeeld in aandelen of breukdelen.
Mede-eigendom komt voor in 3 vormen:
1. Gewone of toevallige mede-eigendom
2. Vrijwillige mede-eigendom
3. Gedwongen of verplichte mede-eigendom
2 Vrijwillige mede-eigendom
Gebeurt op basis van een overeenkomst, de rechten en plichten moeten vastgelegd worden
Het einde van de vrijwillige mede-eigendom:
Contract van bepaalde duur duur respecteren
Contract van onbepaalde duur verdeling vragen mits redelijk opzeggingstermijn
Pagina 4 van 49
