1 EGYPTE IN AFRIKA
1.1 De Nijl
De bronnen van de Nijl liggen in Ethiopië (Blauwe Nijl) en het Victoria–meer in Oeganda
(Witte Nijl). Bij Khartoum, de hoofdstad van Noord-Soedan, vloeien die twee samen. De Nijl
is met meer dan 6 000 km de langste rivier ter wereld. In Soedan en Egypte stroomt de Nijl
voornamelijk door woestijngebied, zonder ook maar één keer droog te vallen. In een grote
delta (2/3 van België) mondt de rivier uit in het oosten van de Middellandse Zee.
De Nijl is een ware weldoener van het hele stroomgebied, de belangrijkste natuurkundige en
economische factor van het gebied. De oevers zijn, in tegenstelling tot de rest van het land,
druk bevolkt. De bewoners verwachten ook alle vruchtbaarheid van de rivier of van hetgeen
ze nalaat na overstromingen. Bovendien helpt ook de mens om de opbrengsten zo hoog
mogelijk te laten reiken door de bouw van dammen. Het resultaat is een controleerbaar
systeem van bevloeiing van het land en de productie van energie bij de stuwdammen. Niet
alleen de boeren dus, maar ook de toeristen, vissers en handelaars verkiezen de oevers van
de rivier, die bovendien ook verfrissing en rust biedt.
Ongetwijfeld is de Nijl ook verantwoordelijk voor het niveau van de beschaving van het Oude
Egypte. Namen de Grieken nog bijzonder veel over uit deze hoogstaande beschaving, dan
zijn er nu des te meer hiaten in de overlevering ervan. Meer en meer vragen rijzen
bijvoorbeeld over de extreme precisie waarmee de Egyptenaren bouwden, rekenden,
sterren- en planetenbanen berekenden, … Vast staat dat de Nijl een centrale rol speelde in
deze samenleving.
1.2 Het Suez–kanaal
Het Suez-kanaal doorsnijdt de landengte van Port Said tot Suez, en vormt de verbinding voor
de zeescheepvaart tussen de Middellandse Zee en de Rode Zee. Het kanaal is 195 km lang, in
de noordelijke sectie tot 365 m (vaargeul 180 m) en in de zuidelijke sectie tot 305 m breed
(vaargeul 175 m) en minimaal 19,5 m diep. Het kanaal heeft geen sluizen. De doorvaart vergt
ca. 15 uur.
Het kanaal is bevaarbaar voor volbeladen tankers (ruwe aardolie en petrochemische
producten zijn verreweg de belangrijkste door het kanaal vervoerde producten) met 150000
ton. In 1870 passeerden 485 schepen het kanaal, in 1980 ca. 22 000 en momenteel zijn het
er jaarlijks ongeveer 15 000, waarmee het Suezkanaal het drukst bevaren kanaal ter wereld
is (14 % van de totale tonnage van de wereldscheepvaart). De opbrengst van de toltarieven
is een aanzienlijke bron van inkomsten voor de schatkist van Egypte.
1.2.1 Internationaal publiekrecht
Het rechtsregime van de scheepvaart in het Suezkanaal wordt bepaald door het Verdrag van
Constantinopel (1888), dat bepaalt dat het kanaal zowel in tijd van vrede als van oorlog
openstaat voor alle scheepvaartverkeer van alle naties. Egypte is met het toezicht op de
naleving van deze bepalingen belast.
1
Destinations Worldwide Semester 1 (2021-2022)