Samenvatting medische trainingsleer
Examen: theorie (MC) en praktijk (open vraag)
Hoofdstuk 1: Gezondheidsbevordering door bewegen
1.Begrippen
Preventie
Primaire preventie
= activiteiten die voorkomen dat gezonde mensen een bepaalde ziekte of gezondheidsprobleem
krijgen
Bv. Voldoende fysiek actief zijn, alcohol is ongezond…
Secundaire preventie
= vroege opsporing van ziekten of afwijkingen bij personen die ziek/verhoogd risico lopen/genetische
aanleg hebben
Bv. Borstkankerscreening, bloeddruk screening…
Tertiaire preventie
= voorkomen van complicaties en ziekteverergering bij patiënten
Bv. Glucose meten bij diabetes
2. Beweging-fysieke activiteit
= alle lichamelijke bewegingen geproduceerd door skeletale spieren dat resulteert in energieverbruik
Primair: jongeren, volwassenen en ouderen
0-18j
Vroegere richtlijnen Nieuwe richtlijnen
sedentair gedrag wordt ook in
rekening genomen
>18j
Vroegere richtlijnen Nieuwe richtlijnen
,>65j
Vroegere richtlijnen Nieuwe richtlijnen
Secundair: volwassenen en ouderen
Richtlijnen voor mensen met een bepaalde aandoening: kanker, hypertensie, diabetes type 2, HIV
Primair: jongeren, volwassenen en ouderen
Aantal MET-uren/week in functie van jaren die je wint:
- Hoe meer aantal MET-uren/week (FA) = hoe meer jaren er gewonnen kunnen worden
Effect van FA (hoog, matig, laag) op de mortaliteit en cardiovasculaire ziektes:
- Hoe meer FA = hoe minder kans op CVZ en vervroegde mortaliteit
- Hoe minder FA = hoe meer kans op CVZ en vervroegde mortaliteit
steeds een significant verschil: hoog > matig > laag FA
Secundair: volwassenen en ouderen
Effect van oefenen (FA) bij chronische aandoeningen: gezondheidsvoordelen!
- Diabetes type 2: invloed op HbA concentratie = kracht < aëroob < combinatie
Algemene richtlijnen:
- 11-17j M en V: 85% behaalt de richtlijnen niet (60 minuten matige intensiteit/dag)
- 11-17j M: 80% behaalt de richtlijnen niet
- 11-17j V: 90% behaalt de richtlijnen niet
- >18j M en V: 20% behaalt de richtlijnen niet (150 minuten matige of 75 minuten hoge
intensiteit/week) ze zijn makkelijker om te behalen !!!
Prevalentie Vlaanderen: 18-64j
- 64% voldoet
- Tot 55j:
- Na 55j:
- Hoe ouder = hoe minder fysiek actief
- 11-12% doet 2x/week spierversterkende oefeningen
,Kostenplaatje: DALY’s (disability adjusted life years) = YLL (years life lost) + YLD (years life living with
disability)
3.Sedentair gedrag
= niet hetzelfde als fysieke inactiviteit!
= wakkere MET-waarde van 1-1,5 (slapen = 0,9)
= bekijken over je globale dag
Primair: jongeren en volwassenen
mortaliteit stijgt bij meer sedentair gedrag (zie grafieken cursus)
Primair: ouderen
Meer sedentair gedrag
- Mortaliteit stijgt
- Metabool syndroom
- Buikomtrek stijgt
- Overgewicht/obesitas
- Mentale gezondheid daalt
- Dementie
- Kanker
Secundair: volwassenen en ouderen
Meer sedentair gedrag
- Diabetes type 2 minste zitten = beste resultaten
- Coronaire hartaandoeningen
4. Is compensatie
mogelijk?
Zitten en beweging: je kunt
langdurig zitten (A)/tv kijken (B)
per dag compenseren/de
negatieve effecten doorbreken
door fysiek actief te zijn: lang
stil zitten is niet gelijk aan te
weinig bewegen!!
5. 24-uurs gedrag
Interactie op elkaar in 24u:
- bewegen (matig intensief – licht intensief)
- slapen
- zitten (sedentair gedrag)
Baby’s
, Peuters
Kleuters
6-17 jarigen
Volwassenen
Examen: theorie (MC) en praktijk (open vraag)
Hoofdstuk 1: Gezondheidsbevordering door bewegen
1.Begrippen
Preventie
Primaire preventie
= activiteiten die voorkomen dat gezonde mensen een bepaalde ziekte of gezondheidsprobleem
krijgen
Bv. Voldoende fysiek actief zijn, alcohol is ongezond…
Secundaire preventie
= vroege opsporing van ziekten of afwijkingen bij personen die ziek/verhoogd risico lopen/genetische
aanleg hebben
Bv. Borstkankerscreening, bloeddruk screening…
Tertiaire preventie
= voorkomen van complicaties en ziekteverergering bij patiënten
Bv. Glucose meten bij diabetes
2. Beweging-fysieke activiteit
= alle lichamelijke bewegingen geproduceerd door skeletale spieren dat resulteert in energieverbruik
Primair: jongeren, volwassenen en ouderen
0-18j
Vroegere richtlijnen Nieuwe richtlijnen
sedentair gedrag wordt ook in
rekening genomen
>18j
Vroegere richtlijnen Nieuwe richtlijnen
,>65j
Vroegere richtlijnen Nieuwe richtlijnen
Secundair: volwassenen en ouderen
Richtlijnen voor mensen met een bepaalde aandoening: kanker, hypertensie, diabetes type 2, HIV
Primair: jongeren, volwassenen en ouderen
Aantal MET-uren/week in functie van jaren die je wint:
- Hoe meer aantal MET-uren/week (FA) = hoe meer jaren er gewonnen kunnen worden
Effect van FA (hoog, matig, laag) op de mortaliteit en cardiovasculaire ziektes:
- Hoe meer FA = hoe minder kans op CVZ en vervroegde mortaliteit
- Hoe minder FA = hoe meer kans op CVZ en vervroegde mortaliteit
steeds een significant verschil: hoog > matig > laag FA
Secundair: volwassenen en ouderen
Effect van oefenen (FA) bij chronische aandoeningen: gezondheidsvoordelen!
- Diabetes type 2: invloed op HbA concentratie = kracht < aëroob < combinatie
Algemene richtlijnen:
- 11-17j M en V: 85% behaalt de richtlijnen niet (60 minuten matige intensiteit/dag)
- 11-17j M: 80% behaalt de richtlijnen niet
- 11-17j V: 90% behaalt de richtlijnen niet
- >18j M en V: 20% behaalt de richtlijnen niet (150 minuten matige of 75 minuten hoge
intensiteit/week) ze zijn makkelijker om te behalen !!!
Prevalentie Vlaanderen: 18-64j
- 64% voldoet
- Tot 55j:
- Na 55j:
- Hoe ouder = hoe minder fysiek actief
- 11-12% doet 2x/week spierversterkende oefeningen
,Kostenplaatje: DALY’s (disability adjusted life years) = YLL (years life lost) + YLD (years life living with
disability)
3.Sedentair gedrag
= niet hetzelfde als fysieke inactiviteit!
= wakkere MET-waarde van 1-1,5 (slapen = 0,9)
= bekijken over je globale dag
Primair: jongeren en volwassenen
mortaliteit stijgt bij meer sedentair gedrag (zie grafieken cursus)
Primair: ouderen
Meer sedentair gedrag
- Mortaliteit stijgt
- Metabool syndroom
- Buikomtrek stijgt
- Overgewicht/obesitas
- Mentale gezondheid daalt
- Dementie
- Kanker
Secundair: volwassenen en ouderen
Meer sedentair gedrag
- Diabetes type 2 minste zitten = beste resultaten
- Coronaire hartaandoeningen
4. Is compensatie
mogelijk?
Zitten en beweging: je kunt
langdurig zitten (A)/tv kijken (B)
per dag compenseren/de
negatieve effecten doorbreken
door fysiek actief te zijn: lang
stil zitten is niet gelijk aan te
weinig bewegen!!
5. 24-uurs gedrag
Interactie op elkaar in 24u:
- bewegen (matig intensief – licht intensief)
- slapen
- zitten (sedentair gedrag)
Baby’s
, Peuters
Kleuters
6-17 jarigen
Volwassenen
