2020-
2021
Verloskundige
methodiek
SAMENVATTING
AMBER ANSAELENS
,BASISPRINCIPES NA TE LEVEN DOOR ELKE VROEDVROUW TIJDENS HET
VROEDKUNDIG/VERLOSKUNDIG HANDELEN
WAT ZIJN DE BASISPRINCIPES?
o Grondregels van het professioneel, vroedkundig handelen
o Gebaseerd op theoretische inzichten
o Moeten maximaal gerespecteerd worden
o Onderscheid algemene en specifieke basisprincipes:
o Algemeen: principes die moeten nageleefd worden bij elke interventie
o Bv: veiligheid moet gegarandeerd worden
o Specifiek: principes die eigen zijn aan bepaalde interventies
o Bv: vlotte werkwijze; klaarleggen van materiaal
DOEL VAN BASISPRINCIPES
o Houvast bieden voor vroedvrouwen om elke interventie optimaal aan te passen aan de concrete
situatie van de parturiënte/ patiënte
WAAROM ZIJN BASISPRINCIPES VAN BELANG?
o Vaak terugkerende handelingen/ interventies
o Vaste werkwijze:
o Focus op cliënt
o Vaardiger worden:
o Vlotte werkwijze met hoger comfort voor cliënt
o Teamwork gaat vlotter
Routine is ok, maar steeds blijven nadenken/ redeneren
OVERZICHT VAN DE BASISPRINCIPES
1. Hygiëne en asepsis (proper werken)
2. Veiligheid van parturiënte/ pasgeborene
3. Beleving
4. Zelfzorg en inspraak
5. Comfort
6. Ergonomie
7. Economie
8. Ecologie
VERANTWOORDING VAN DE BASISPRINCIPES
HYGIËNE EN ASEPSIS
o Wat:
o Respect voor jezelf en anderen
o Eerder emotioneel dan rationeel of wetenschappelijk
1
, o Beperken van besmetting
o Gevaar groter in ziekenhuis
o Vermijden van ziekenhuisinfecties:
o Auto-infectie: besmetting van de parturiënte/ patiënt door de parturiënte/
patiënte zelf
o Kruisinfectie: overbrengen van kiemen van parturiënte/ patiënt naar ofwel
parturiënte/ patiënt (via handen van de vroedvrouw) ofwel van het
ziekenhuismilieu naar de parturiënte/ patiënt
o Algemene regels infectiepreventie:
o Contact vermijden met besmettingsbron:
o direct (patiënt naar vroedvrouw)
o indirect (vroedvrouw naar patiënt)
o Vermijden verspreiding kiemen: verspreidingswegen, preventiemaatregelen, isolatie
o Actie:
o Persoonlijke hygiëne en verzorgd voorkomen als vroedvrouw
o Correcte handhygiëne
o Jezelf beschermen waar nodig
o Correcte behandeling steriel materiaal
o Werken in optimale hygiënische omstandigheden
o Werken van minst naar meest bevuild
o Proper en vuil materiaal gescheiden houden
o Afvalcircuits respecteren
VEILIGHEID VAN DE PARTURIËNTE/ PASGEBORONE
o Wat:
o Parturiënte/ patiënt beschermen tegen bijkomende gevaren (fysisch, sociaal & psychisch)
o Specifieke gevaren anticiperen
o Actie:
o Verzamelen van gegevens
o Inzicht hebben in de situatie/ interventie
o Nauwkeurige planning van de interventie in functie van situatie en mogelijkheden van de
parturiënte/kind
o Correcte uitvoering/ aanpassing uitvoering waar nodig
o Tijdens de uitvoering: nauwkeurige en gerichte observatie op fysisch, psysisch en sociaal vlak
o Verzorgen van de nazorg
BELEVING
o Wat
o Interactie mens- omgeving
o Elke gebeurtenis kan positieve/ negatieve gevoelens opwekken
o Herkennen en verwerken van gevoelens
o Vaak voorkomende gevoelens:
o Angst voor het onbekende:
o Bij onwetendheid van het ergste uitgaan
2
, o Kijken en voelen vanuit parturiënte
o Coach en begeleider zijn
o Competenties zoals: stimuleren en motiveren, begeleiden, onderkennen
van behoeften en verwachtigingen van de parturiënte
o Tips: informen bij elke behandeling, vermijd vakjargon, inleven in situatie,
empatisch zijn…
o Angst en ongenoegen ten gevolge van het verstoren van de privacy:
o Privacy = het domein waarop iemand alleen vertrouwde personen of
vertrouwenspersoon toelaat
o Ruimtelijke privacy = vragen of je aan iemand spullen mag komen
o Symbolische prvacy = op een vriendelijk manier vragen of mictie al gelukt is
o Tips: toestemming vragen, berschermen wanneer privacy geschonden
wordt, respect
o Onrust omtrent interventie/ diagnose:
o Vroedkundige interventies kunnen onrust veroorzaken
o Tips: actief kuisteren, open vragen stellen
o Gevoelens benoemen
o Actie:
o Inleven in de situatie van parturiënte
o Coachen en begeleiden
o Empathie
o Luisteren
o Taalgebruik aanpassen aan parturiënte
o Beroepsgeheim
o Indien nodig verwijzen naar bevoegde persoon
ZELFZORG EN INSPRAAK
o Wat:
o Arbeidskamer, verloskamer, ziekenhuiskamer… = onbekend
o Vanaf dat vrouw in een kamer binnenkomt wordt zij in een bed geduwd, vroedvrouw en
andere zorgverleners kunnen boven vrouw hangen
o Afhankelijke positie
o Parturiënte zelf laten uitvoeren wat zij zelf kan
o Parturiënte zelf laten beslissen waar mogelijk
o Actie:
o Parturiënte motiveren tot zelfzorg
o Geduld hebben
o Rekening houden met leeftijd, cultuur, geloof…
COMFORT
o Wat:
o Aspect van beleving (namelijk niet hetzelfde als thuis)
o Factoren die comfort kunnen beïnvloeden:
3
2021
Verloskundige
methodiek
SAMENVATTING
AMBER ANSAELENS
,BASISPRINCIPES NA TE LEVEN DOOR ELKE VROEDVROUW TIJDENS HET
VROEDKUNDIG/VERLOSKUNDIG HANDELEN
WAT ZIJN DE BASISPRINCIPES?
o Grondregels van het professioneel, vroedkundig handelen
o Gebaseerd op theoretische inzichten
o Moeten maximaal gerespecteerd worden
o Onderscheid algemene en specifieke basisprincipes:
o Algemeen: principes die moeten nageleefd worden bij elke interventie
o Bv: veiligheid moet gegarandeerd worden
o Specifiek: principes die eigen zijn aan bepaalde interventies
o Bv: vlotte werkwijze; klaarleggen van materiaal
DOEL VAN BASISPRINCIPES
o Houvast bieden voor vroedvrouwen om elke interventie optimaal aan te passen aan de concrete
situatie van de parturiënte/ patiënte
WAAROM ZIJN BASISPRINCIPES VAN BELANG?
o Vaak terugkerende handelingen/ interventies
o Vaste werkwijze:
o Focus op cliënt
o Vaardiger worden:
o Vlotte werkwijze met hoger comfort voor cliënt
o Teamwork gaat vlotter
Routine is ok, maar steeds blijven nadenken/ redeneren
OVERZICHT VAN DE BASISPRINCIPES
1. Hygiëne en asepsis (proper werken)
2. Veiligheid van parturiënte/ pasgeborene
3. Beleving
4. Zelfzorg en inspraak
5. Comfort
6. Ergonomie
7. Economie
8. Ecologie
VERANTWOORDING VAN DE BASISPRINCIPES
HYGIËNE EN ASEPSIS
o Wat:
o Respect voor jezelf en anderen
o Eerder emotioneel dan rationeel of wetenschappelijk
1
, o Beperken van besmetting
o Gevaar groter in ziekenhuis
o Vermijden van ziekenhuisinfecties:
o Auto-infectie: besmetting van de parturiënte/ patiënt door de parturiënte/
patiënte zelf
o Kruisinfectie: overbrengen van kiemen van parturiënte/ patiënt naar ofwel
parturiënte/ patiënt (via handen van de vroedvrouw) ofwel van het
ziekenhuismilieu naar de parturiënte/ patiënt
o Algemene regels infectiepreventie:
o Contact vermijden met besmettingsbron:
o direct (patiënt naar vroedvrouw)
o indirect (vroedvrouw naar patiënt)
o Vermijden verspreiding kiemen: verspreidingswegen, preventiemaatregelen, isolatie
o Actie:
o Persoonlijke hygiëne en verzorgd voorkomen als vroedvrouw
o Correcte handhygiëne
o Jezelf beschermen waar nodig
o Correcte behandeling steriel materiaal
o Werken in optimale hygiënische omstandigheden
o Werken van minst naar meest bevuild
o Proper en vuil materiaal gescheiden houden
o Afvalcircuits respecteren
VEILIGHEID VAN DE PARTURIËNTE/ PASGEBORONE
o Wat:
o Parturiënte/ patiënt beschermen tegen bijkomende gevaren (fysisch, sociaal & psychisch)
o Specifieke gevaren anticiperen
o Actie:
o Verzamelen van gegevens
o Inzicht hebben in de situatie/ interventie
o Nauwkeurige planning van de interventie in functie van situatie en mogelijkheden van de
parturiënte/kind
o Correcte uitvoering/ aanpassing uitvoering waar nodig
o Tijdens de uitvoering: nauwkeurige en gerichte observatie op fysisch, psysisch en sociaal vlak
o Verzorgen van de nazorg
BELEVING
o Wat
o Interactie mens- omgeving
o Elke gebeurtenis kan positieve/ negatieve gevoelens opwekken
o Herkennen en verwerken van gevoelens
o Vaak voorkomende gevoelens:
o Angst voor het onbekende:
o Bij onwetendheid van het ergste uitgaan
2
, o Kijken en voelen vanuit parturiënte
o Coach en begeleider zijn
o Competenties zoals: stimuleren en motiveren, begeleiden, onderkennen
van behoeften en verwachtigingen van de parturiënte
o Tips: informen bij elke behandeling, vermijd vakjargon, inleven in situatie,
empatisch zijn…
o Angst en ongenoegen ten gevolge van het verstoren van de privacy:
o Privacy = het domein waarop iemand alleen vertrouwde personen of
vertrouwenspersoon toelaat
o Ruimtelijke privacy = vragen of je aan iemand spullen mag komen
o Symbolische prvacy = op een vriendelijk manier vragen of mictie al gelukt is
o Tips: toestemming vragen, berschermen wanneer privacy geschonden
wordt, respect
o Onrust omtrent interventie/ diagnose:
o Vroedkundige interventies kunnen onrust veroorzaken
o Tips: actief kuisteren, open vragen stellen
o Gevoelens benoemen
o Actie:
o Inleven in de situatie van parturiënte
o Coachen en begeleiden
o Empathie
o Luisteren
o Taalgebruik aanpassen aan parturiënte
o Beroepsgeheim
o Indien nodig verwijzen naar bevoegde persoon
ZELFZORG EN INSPRAAK
o Wat:
o Arbeidskamer, verloskamer, ziekenhuiskamer… = onbekend
o Vanaf dat vrouw in een kamer binnenkomt wordt zij in een bed geduwd, vroedvrouw en
andere zorgverleners kunnen boven vrouw hangen
o Afhankelijke positie
o Parturiënte zelf laten uitvoeren wat zij zelf kan
o Parturiënte zelf laten beslissen waar mogelijk
o Actie:
o Parturiënte motiveren tot zelfzorg
o Geduld hebben
o Rekening houden met leeftijd, cultuur, geloof…
COMFORT
o Wat:
o Aspect van beleving (namelijk niet hetzelfde als thuis)
o Factoren die comfort kunnen beïnvloeden:
3
