Straf(proces) recht en begrepen
Hoofdstuk 1 inleiding (materieel recht)
Materieel strafrecht, wetboek van strafrecht> welke menselijke gedragingen zijn strafbaar en welke
sanctie kan worden opgelegd tegen een bepaald strafbaar gesteld gedrag.
-welk gedrag is strafbaar in Nederland
Formele strafrecht, wetboek van strafvordering (=strafprocesrecht)> voorschriften die omschrijven
hoe de strafrechtelijke procedure dient plaats te vinden.
-hoe wordt de strafprocedure in Nederland gevoerd
Deze wetten (wetboek van strafrecht en wetboek van strafvordering) samen worden het algemene
straf- en strafprocesrecht of commuun strafrecht genoemd.
Ook is er nog bijzonder strafrecht (verkeer/ economie) zoals de Opiumwet. Vooral materieel in deze
wetten, soms ook de procedure. Of het een overtreding of misdrijf is, staat altijd bij de bepaling
geschreven bij het bijzondere strafrecht
Het doel van strafrecht: het door middel van sancties handhaven van normen die uit strafrechtelijke
bepalingen voortvloeien (wraak, re-integratie)
-Handhaving is dus heel belangrijk, deze is gericht op het afdwingen van normconform gedrag.
Een overtreding van een rechtsnorm wordt een strafbaar feit als; gedragingen in strijd zijn met de
rechtsnormen. Hierbij gaat hierbij gaat het om bestraffen van een gedrag dat niet in
overeenstemming is met de geldende rechtsnorm.
Schending rechtsnorm + geschreven reactie in wetboek van strafrecht = strafbaar feit
-Vergeldingstheorie; gaat uit van de gedachte dat de overheid wraak moet nemen op degene die
onrecht pleegde. De inbreuk wordt hersteld door de straf die diegene moet doen. (oog in oog, tand
om tand)
-preventietheorie; hierbij is de gedachte dat met straffen van een persoon wordt voorkomen dan
andere dit strafbare feit zullen plegen. Deze theorie wordt onderverdeeld in
> generale preventie; andere moeten zien wat de straf is, dit weerhoudt hen ervan zelf het gedrag te
vertonen.
> speciale preventie; bij deze gedachte wordt ervan uit gegaan dat een straf de misdadigers zelf
ervan weerhoudt om in de toekomst misdaden te plegen. Ze leren van het gedrag (taakstraf) deze
theorie werkt op 3 wijzen namelijk:
-afschrikken van de dader
-verbetering in het gedrag van dader
-samenleving gaat erop vooruit want dader zit hier even niet meer in
Art. 113 van de grondwet > mensen mogen niet meer voor eigen rechter spelen
Ultimum remedium gedachte = ‘laatste oplossing’ strafrecht moet pas worden toegepast als er geen
redelijke alternatieve oplossingen kunnen worden toegepast. Kan het bijv. eerst met het civiele recht
worden opgelost, dan moet dat eerst gedaan worden
Hoofdstuk 1 inleiding (materieel recht)
Materieel strafrecht, wetboek van strafrecht> welke menselijke gedragingen zijn strafbaar en welke
sanctie kan worden opgelegd tegen een bepaald strafbaar gesteld gedrag.
-welk gedrag is strafbaar in Nederland
Formele strafrecht, wetboek van strafvordering (=strafprocesrecht)> voorschriften die omschrijven
hoe de strafrechtelijke procedure dient plaats te vinden.
-hoe wordt de strafprocedure in Nederland gevoerd
Deze wetten (wetboek van strafrecht en wetboek van strafvordering) samen worden het algemene
straf- en strafprocesrecht of commuun strafrecht genoemd.
Ook is er nog bijzonder strafrecht (verkeer/ economie) zoals de Opiumwet. Vooral materieel in deze
wetten, soms ook de procedure. Of het een overtreding of misdrijf is, staat altijd bij de bepaling
geschreven bij het bijzondere strafrecht
Het doel van strafrecht: het door middel van sancties handhaven van normen die uit strafrechtelijke
bepalingen voortvloeien (wraak, re-integratie)
-Handhaving is dus heel belangrijk, deze is gericht op het afdwingen van normconform gedrag.
Een overtreding van een rechtsnorm wordt een strafbaar feit als; gedragingen in strijd zijn met de
rechtsnormen. Hierbij gaat hierbij gaat het om bestraffen van een gedrag dat niet in
overeenstemming is met de geldende rechtsnorm.
Schending rechtsnorm + geschreven reactie in wetboek van strafrecht = strafbaar feit
-Vergeldingstheorie; gaat uit van de gedachte dat de overheid wraak moet nemen op degene die
onrecht pleegde. De inbreuk wordt hersteld door de straf die diegene moet doen. (oog in oog, tand
om tand)
-preventietheorie; hierbij is de gedachte dat met straffen van een persoon wordt voorkomen dan
andere dit strafbare feit zullen plegen. Deze theorie wordt onderverdeeld in
> generale preventie; andere moeten zien wat de straf is, dit weerhoudt hen ervan zelf het gedrag te
vertonen.
> speciale preventie; bij deze gedachte wordt ervan uit gegaan dat een straf de misdadigers zelf
ervan weerhoudt om in de toekomst misdaden te plegen. Ze leren van het gedrag (taakstraf) deze
theorie werkt op 3 wijzen namelijk:
-afschrikken van de dader
-verbetering in het gedrag van dader
-samenleving gaat erop vooruit want dader zit hier even niet meer in
Art. 113 van de grondwet > mensen mogen niet meer voor eigen rechter spelen
Ultimum remedium gedachte = ‘laatste oplossing’ strafrecht moet pas worden toegepast als er geen
redelijke alternatieve oplossingen kunnen worden toegepast. Kan het bijv. eerst met het civiele recht
worden opgelost, dan moet dat eerst gedaan worden
