STRR2 – materieel strafrecht
E-cluster
College I – Inleiding, bestanddelen en elementen
Het materiele strafrecht
H3, H4, H5 m.u.v. 5.3
Jurisprudentie
-
Strafbaarheid
Definitie strafbaar feit: een menselijke gedraging die valt binnen de grenzen van een wettelijke
delictsomschrijving, die wederrechtelijk is en aan schuld (in de zin van verwijtbaarheid) te wijten is.
Vereisten
1. Een menselijke gedraging; gedraging van een persoon
2. Die valt binnen een delictsomschrijving (bestanddelen)
3. Die wederrechtelijk is (elementen)
4. En aan schuld te wijten is (verwijtbaar is) (elementen)
Bestanddelen
Bestanddelen zijn geschreven voorwaarden voor strafbaarheid en staan in de delictsomschrijving:
Objectieve bestanddelen: zijn uiterlijk waarneembaar stelen van een boek, slachtoffer
overleden of niet
Subjectieve bestanddelen: beschrijven geestesgesteldheid van de verdachte op het moment
dat de verdachte de objectieve bestanddelen verricht, de motivatie van de dader
(onzichtbaar voor buitenstaander)
- Opzet (dolus) of culpa (schuld) colleges 3 en 4
Bestanddelen moeten worden bewezen!
Elementen
Elementen zijn ongeschreven voorwaarden van de strafbaarheid en zijn niet opgenomen in de
delictsomschrijving
Wederrechtelijkheid: ‘in strijd met het recht’
Schuld: ‘verwijtbaarheid’
Hoofdregel
Als alle bestanddelen zijn bewezen, gaat de rechter ervan uit dat de elementen automatisch
aanwezig zijn, tenzij de verdachte een beroep doet op dat het niet het geval is.
Uitzondering
Als het element ‘wederrechtelijkheid’ of ‘schuld/verwijtbaarheid’ al is opgenomen in de
delictsomschrijving, is het geen element meer, maar een bestanddeel en moet dus ook bewezen
worden!
Strafuitsluitingsgronden
Rechtvaardigheidsgronden
Nemen de wederrechtelijkheid weg
Overmacht als noodtoestand (art. 40 Sr)
Noodweer (art. 41 lid 1 Sr)
Bevoegd ambtelijk bevel (art. 43 lid 1 Sr)
Wettelijk voorschrift (art. 42 Sr)
Het ontbreken van materiële wederrechtelijkheid
, STRR2 – materieel strafrecht
E-cluster
Schulduitsluitingsgronden
Nemen de schuld weg
Ontoerekeningsvatbaarheid (art. 39 Sr)
Psychische overmacht (art. 40 Sr)
Noodweerexces (art. 41 lid 2 Sr)
Onbevoegd ambtelijk bevel (art. 43 lid 2 Sr)
Afwezigheid van alle schuld (AVAS)
Colleges 10 en 11
Het beslissingsmodel (art. 348/350 Sv)
Art. 348 Sv Uitspraak in art. 349 Sv
1. Is de dagvaarding geldig? (Art. 261 Sv) Nee: nietigheid van de dagvaarding (art. 349 Sv)
Ja: vraag 2
2. Is de rechter bevoegd? (Art. 2 Sr + art. 382, 368, 268 Nee: onbevoegdheid van de rechter (art. 349 Sv)
Sv)
Ja: vraag 3
3. Is het Openbaar Ministerie ontvankelijk? Nee: niet-ontvankelijkheid OM (art. 349 Sv)
Ja: vraag 4
4. Is er een reden voor schorsing vervolging? Nee: vraag 1 artikel 350 Sv
Ja: schorsing van de vervolging (art. 349 Sv)
Art. 350 Sv Uitspraak in art. 351 of 352 Sv
1. Kan het ten laste gelegde feit worden bewezen? Nee: vrijspraak (art. 352, lid 1 Sv)
Let op: als wederrechtelijkheid of schuld een
bestanddeel is, dan kijken of er een geslaagd beroep op
een strafuitsluitingsgrond mogelijk is
Ja: vraag 2
2. Kan het ten laste gelegde feit worden gekwalificeerd? Nee: ontslag van alle rechtsvervolging (OVAR) (art. 352,
lid 2 Sv)
Ja: vraag 3
3. Is de verdachte strafbaar? Toetsing van de Nee: ontslag van alle rechtsvervolging (OVAR) (art. 352,
strafuitsluitingsgronden lid 2 Sv)
Let op: hier wordt gekeken of de elementen
wederrechtelijkheid en/of schuld aanwezig zijn als de
verdachte een beroep doet op een
strafuitsluitingsgrond
Ja: vraag 4
4. Wordt een straf of maatregel opgelegd? Nee: rechterlijk pardon (art. 9a Sr)
Ja: veroordeling met oplegging van straf en/of
maatregel
, STRR2 – materieel strafrecht
E-cluster
Beknopte samenvatting college I
Vereisten strafbaarheid:
Menselijke gedraging;
Die valt binnen de delictsomschrijving
Die wederrechtelijk is (element);
Die aan schuld te wijten is (element).
Objectieve bestanddelen; uiterlijk waarneembaar.
Subjectieve bestanddelen; geestesgesteldheid dader
- Opzet
- Culpa
E-cluster
College I – Inleiding, bestanddelen en elementen
Het materiele strafrecht
H3, H4, H5 m.u.v. 5.3
Jurisprudentie
-
Strafbaarheid
Definitie strafbaar feit: een menselijke gedraging die valt binnen de grenzen van een wettelijke
delictsomschrijving, die wederrechtelijk is en aan schuld (in de zin van verwijtbaarheid) te wijten is.
Vereisten
1. Een menselijke gedraging; gedraging van een persoon
2. Die valt binnen een delictsomschrijving (bestanddelen)
3. Die wederrechtelijk is (elementen)
4. En aan schuld te wijten is (verwijtbaar is) (elementen)
Bestanddelen
Bestanddelen zijn geschreven voorwaarden voor strafbaarheid en staan in de delictsomschrijving:
Objectieve bestanddelen: zijn uiterlijk waarneembaar stelen van een boek, slachtoffer
overleden of niet
Subjectieve bestanddelen: beschrijven geestesgesteldheid van de verdachte op het moment
dat de verdachte de objectieve bestanddelen verricht, de motivatie van de dader
(onzichtbaar voor buitenstaander)
- Opzet (dolus) of culpa (schuld) colleges 3 en 4
Bestanddelen moeten worden bewezen!
Elementen
Elementen zijn ongeschreven voorwaarden van de strafbaarheid en zijn niet opgenomen in de
delictsomschrijving
Wederrechtelijkheid: ‘in strijd met het recht’
Schuld: ‘verwijtbaarheid’
Hoofdregel
Als alle bestanddelen zijn bewezen, gaat de rechter ervan uit dat de elementen automatisch
aanwezig zijn, tenzij de verdachte een beroep doet op dat het niet het geval is.
Uitzondering
Als het element ‘wederrechtelijkheid’ of ‘schuld/verwijtbaarheid’ al is opgenomen in de
delictsomschrijving, is het geen element meer, maar een bestanddeel en moet dus ook bewezen
worden!
Strafuitsluitingsgronden
Rechtvaardigheidsgronden
Nemen de wederrechtelijkheid weg
Overmacht als noodtoestand (art. 40 Sr)
Noodweer (art. 41 lid 1 Sr)
Bevoegd ambtelijk bevel (art. 43 lid 1 Sr)
Wettelijk voorschrift (art. 42 Sr)
Het ontbreken van materiële wederrechtelijkheid
, STRR2 – materieel strafrecht
E-cluster
Schulduitsluitingsgronden
Nemen de schuld weg
Ontoerekeningsvatbaarheid (art. 39 Sr)
Psychische overmacht (art. 40 Sr)
Noodweerexces (art. 41 lid 2 Sr)
Onbevoegd ambtelijk bevel (art. 43 lid 2 Sr)
Afwezigheid van alle schuld (AVAS)
Colleges 10 en 11
Het beslissingsmodel (art. 348/350 Sv)
Art. 348 Sv Uitspraak in art. 349 Sv
1. Is de dagvaarding geldig? (Art. 261 Sv) Nee: nietigheid van de dagvaarding (art. 349 Sv)
Ja: vraag 2
2. Is de rechter bevoegd? (Art. 2 Sr + art. 382, 368, 268 Nee: onbevoegdheid van de rechter (art. 349 Sv)
Sv)
Ja: vraag 3
3. Is het Openbaar Ministerie ontvankelijk? Nee: niet-ontvankelijkheid OM (art. 349 Sv)
Ja: vraag 4
4. Is er een reden voor schorsing vervolging? Nee: vraag 1 artikel 350 Sv
Ja: schorsing van de vervolging (art. 349 Sv)
Art. 350 Sv Uitspraak in art. 351 of 352 Sv
1. Kan het ten laste gelegde feit worden bewezen? Nee: vrijspraak (art. 352, lid 1 Sv)
Let op: als wederrechtelijkheid of schuld een
bestanddeel is, dan kijken of er een geslaagd beroep op
een strafuitsluitingsgrond mogelijk is
Ja: vraag 2
2. Kan het ten laste gelegde feit worden gekwalificeerd? Nee: ontslag van alle rechtsvervolging (OVAR) (art. 352,
lid 2 Sv)
Ja: vraag 3
3. Is de verdachte strafbaar? Toetsing van de Nee: ontslag van alle rechtsvervolging (OVAR) (art. 352,
strafuitsluitingsgronden lid 2 Sv)
Let op: hier wordt gekeken of de elementen
wederrechtelijkheid en/of schuld aanwezig zijn als de
verdachte een beroep doet op een
strafuitsluitingsgrond
Ja: vraag 4
4. Wordt een straf of maatregel opgelegd? Nee: rechterlijk pardon (art. 9a Sr)
Ja: veroordeling met oplegging van straf en/of
maatregel
, STRR2 – materieel strafrecht
E-cluster
Beknopte samenvatting college I
Vereisten strafbaarheid:
Menselijke gedraging;
Die valt binnen de delictsomschrijving
Die wederrechtelijk is (element);
Die aan schuld te wijten is (element).
Objectieve bestanddelen; uiterlijk waarneembaar.
Subjectieve bestanddelen; geestesgesteldheid dader
- Opzet
- Culpa
