Omgevingsrecht: bodemwetgeving
Hoofdstuk 1. Inleiding tot de bodemwetgeving
OVAM
Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij (1981)
- Afvalstoffen en materialenbeheer
- Bodem
1. Totstandkoming van de bodemwetgeving
1.1. De jaren tachtig: eerste bewustwording
Eerste schandaal: gifschandaal in Lekkerkerk 1980
= sanering van 90 miljoen euro
1.2 Vertrekpunt Vlaanderen
1981: Afvalstoffendecreet
1995: bodemsaneringsdecreet
Verontreiniging 29 oktober 1995 = belangrijk moment
2006: bodemdecreet (huidige bodemwetregeling)
De wet = het decreet = de juridische basis
2. Doel bodemwetgeving
Art 3
- Verzekeren dat bodem in toekomst zijn functies nog kan uitvoeren
- Mensen milieubewust maken
- Bodemverontreiniging voorkomen (geen EXTRA verontreiniging bijcreëren)
- Bescherming van kopers van potentieel verontreinigde gronden
3. Begrippen en definities
Art 2
OVAM: bevoegde administratie in Vlaanderen die toezicht houdt op de naleving van de
Bodemverontreiniging: door MENSELIJKE ACTIVITEITEN
Nieuwe bodemverontreiniging
Historische bodemverontreiniging
Gemengde bodemverontreiniging; het grootste deel telt mee!! Als het grootste deel
ontstaan is voor 28/10/1995 dan is het historisch en anders is het nieuwe !!
Bestemmingstypen: bestemming volgens vigerende plannen van aanleg of RUP’s.
1. Type I: natuur
2. Type II: landbouw / landelijk wonen
3. Type III: wonen
4. Type IV: recreatie
5. Type V: industrie
Risicogrond: grond waarop een risico-inrichting is of was gevestigd
Risico-inrichting: activiteit of handelingen die een verhoogd risico kunnen inhouden
Bodemsaneringsdeskundige: onafhankelijke deskundige erkend door Vlaamse Regering
,Omgevingsrecht: bodemwetgeving
Type I: beperkt
Type II: volledig onderzoeken doen
Staalname: manuele of machinale boringen van 5 m diep
Peilbuizen: zijn kunststofbuizen waar onderaan een opening is. Die buis wordt in een
boorgat geplaatst. Het grondwater stroomt daarin en bovenaan zit een pomp
à water gaat naar boven. Het is meermaals te gebruiken.
4. Verschillende toetsingswaarden
SW: streefwaarde: gehalte aan verontreinigde stoffen of organismen op of in de bodem dat
als normale achtergrond in niet-verontreinigde bodems met vergelijkbare bodemkenmerken
teruggevonden wordt. = is van nature aanwezig
RW: richtwaarde: waarde waar moet naar gestreefd worden bij sanering van nieuwe
bodemverontreiniging. Dit gehalte laat toe dat de bodem al zijn functies kan vervullen
zonder dat enige beperkingen moeten worden opgelegd.
BSN: bodemsaneringsnorm: bij overschrijding van deze waarde kunnen er negatieve
effecten voor de mens of het milieu optreden en dit gelet op de kenmerken van de bodem
en de functies die deze vervult.
= getrapt systeem, zie tabellen
Bv. in woongebied is deze norm strenger als in industriegebied
Hoe lager het getal, hoe strenger de norm
4.1 Toetsingswaarden in vaste deel van de aarde
Streefwaarde: onafhankelijk van het gebruik van de grond
Richtwaarde: onafhankelijk van het gebruik van de grond
Bodemsaneringsnorm: afhankelijk van het gebruik van de grond
Minst streng
à
à
Strengste
4.2 Toetsingswaarden grondwater
= 1 vaste waarde bij alle types
Grondwaterverontreiniging zal zich verspreiden met het
grondwater en bij de verspreiding wordt geen rekening gehouden
met perceelsgrenzen.
,Omgevingsrecht: bodemwetgeving
Hoofdstuk 2. De verschillende stappen in het Bodemdecreet
• Oriënterend bodemonderzoek OBO
• Beschrijvend bodemonderzoek BBO
• Bodemsaneringsproject BSP (of bBSP)
• Bodemsaneringswerken BSW
• Eindevaluatierapport EER
= worden ENKEL digitaal aan de OVAM overgemaakt via een webloket
1. OBO
Art 28-36
1.1. Doel
Nagaan OF er verontreiniging aanwezig is.
Zijn er aanwijzingen van een bodemverontreiniging?
Historisch onderzoek (welke activiteit is/was er) + eventueel beperkte monstername
- Door erkend bodemsaneringsdeskundige type I of II
- Standaardprocedures
Welke meetpunten?
• Thv risicolocaties vb. smeerput, tank
• Verspreid over het terrain (perceel)
• Van boden EN grondwater
• Analyses op standaardstoffen en verdachte stoffen
Een administratief OBO is ook mogelijk, dat is een OBO zonder veldwerk. Maar dat is onder
bepaalde voorwaarden: bv. activiteit op eerste verdieping of recent opgestart
1.2 Wanneer en door wie (onderzoeksplichtige) dient het OBO te worden
uitgevoerd?
Art 29-37
Bij risico-activiteit: Bv. garage, tankstation, droogkuis, drukkerij, houtbewerkingsbedrijven,
som mazouttank >20.000 l, glastuinbouw, stortplaatsen …
, Omgevingsrecht: bodemwetgeving
Momenten wanneer een OBO verplicht uitgevoerd moet worden op een risicogrond:
1.3 Besluit van OBO
Verontreiniging?
Neen: geen vervolgstappen nodig
Ja, van welke aard?
Nieuwe verontreiniging: als de verontreiniging de BSN overschrijdt of dreigt te
overschreiden ( = >> 80% van de BSN) à wel vervolgstappen nodig (BBO)
Als je onder de 80% valt zijn er GEEN vervolgstappen nodig
Historische verontreiniging: hier dient GEEN toetsing te gebeuren aan de BSN! (losser kader)
Er dient nagegaan te worden of er Duidelijke Aanwijzingen zijn dat de bodemverontreiniging
een Ernstige Bodemverontreiniging vormt. (DAEB)
Is er een DAEB à vervolgstappen nodig (BBO)
Is er geen DAEB à GEEN vervolgstappen nodig
Hoofdstuk 1. Inleiding tot de bodemwetgeving
OVAM
Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij (1981)
- Afvalstoffen en materialenbeheer
- Bodem
1. Totstandkoming van de bodemwetgeving
1.1. De jaren tachtig: eerste bewustwording
Eerste schandaal: gifschandaal in Lekkerkerk 1980
= sanering van 90 miljoen euro
1.2 Vertrekpunt Vlaanderen
1981: Afvalstoffendecreet
1995: bodemsaneringsdecreet
Verontreiniging 29 oktober 1995 = belangrijk moment
2006: bodemdecreet (huidige bodemwetregeling)
De wet = het decreet = de juridische basis
2. Doel bodemwetgeving
Art 3
- Verzekeren dat bodem in toekomst zijn functies nog kan uitvoeren
- Mensen milieubewust maken
- Bodemverontreiniging voorkomen (geen EXTRA verontreiniging bijcreëren)
- Bescherming van kopers van potentieel verontreinigde gronden
3. Begrippen en definities
Art 2
OVAM: bevoegde administratie in Vlaanderen die toezicht houdt op de naleving van de
Bodemverontreiniging: door MENSELIJKE ACTIVITEITEN
Nieuwe bodemverontreiniging
Historische bodemverontreiniging
Gemengde bodemverontreiniging; het grootste deel telt mee!! Als het grootste deel
ontstaan is voor 28/10/1995 dan is het historisch en anders is het nieuwe !!
Bestemmingstypen: bestemming volgens vigerende plannen van aanleg of RUP’s.
1. Type I: natuur
2. Type II: landbouw / landelijk wonen
3. Type III: wonen
4. Type IV: recreatie
5. Type V: industrie
Risicogrond: grond waarop een risico-inrichting is of was gevestigd
Risico-inrichting: activiteit of handelingen die een verhoogd risico kunnen inhouden
Bodemsaneringsdeskundige: onafhankelijke deskundige erkend door Vlaamse Regering
,Omgevingsrecht: bodemwetgeving
Type I: beperkt
Type II: volledig onderzoeken doen
Staalname: manuele of machinale boringen van 5 m diep
Peilbuizen: zijn kunststofbuizen waar onderaan een opening is. Die buis wordt in een
boorgat geplaatst. Het grondwater stroomt daarin en bovenaan zit een pomp
à water gaat naar boven. Het is meermaals te gebruiken.
4. Verschillende toetsingswaarden
SW: streefwaarde: gehalte aan verontreinigde stoffen of organismen op of in de bodem dat
als normale achtergrond in niet-verontreinigde bodems met vergelijkbare bodemkenmerken
teruggevonden wordt. = is van nature aanwezig
RW: richtwaarde: waarde waar moet naar gestreefd worden bij sanering van nieuwe
bodemverontreiniging. Dit gehalte laat toe dat de bodem al zijn functies kan vervullen
zonder dat enige beperkingen moeten worden opgelegd.
BSN: bodemsaneringsnorm: bij overschrijding van deze waarde kunnen er negatieve
effecten voor de mens of het milieu optreden en dit gelet op de kenmerken van de bodem
en de functies die deze vervult.
= getrapt systeem, zie tabellen
Bv. in woongebied is deze norm strenger als in industriegebied
Hoe lager het getal, hoe strenger de norm
4.1 Toetsingswaarden in vaste deel van de aarde
Streefwaarde: onafhankelijk van het gebruik van de grond
Richtwaarde: onafhankelijk van het gebruik van de grond
Bodemsaneringsnorm: afhankelijk van het gebruik van de grond
Minst streng
à
à
Strengste
4.2 Toetsingswaarden grondwater
= 1 vaste waarde bij alle types
Grondwaterverontreiniging zal zich verspreiden met het
grondwater en bij de verspreiding wordt geen rekening gehouden
met perceelsgrenzen.
,Omgevingsrecht: bodemwetgeving
Hoofdstuk 2. De verschillende stappen in het Bodemdecreet
• Oriënterend bodemonderzoek OBO
• Beschrijvend bodemonderzoek BBO
• Bodemsaneringsproject BSP (of bBSP)
• Bodemsaneringswerken BSW
• Eindevaluatierapport EER
= worden ENKEL digitaal aan de OVAM overgemaakt via een webloket
1. OBO
Art 28-36
1.1. Doel
Nagaan OF er verontreiniging aanwezig is.
Zijn er aanwijzingen van een bodemverontreiniging?
Historisch onderzoek (welke activiteit is/was er) + eventueel beperkte monstername
- Door erkend bodemsaneringsdeskundige type I of II
- Standaardprocedures
Welke meetpunten?
• Thv risicolocaties vb. smeerput, tank
• Verspreid over het terrain (perceel)
• Van boden EN grondwater
• Analyses op standaardstoffen en verdachte stoffen
Een administratief OBO is ook mogelijk, dat is een OBO zonder veldwerk. Maar dat is onder
bepaalde voorwaarden: bv. activiteit op eerste verdieping of recent opgestart
1.2 Wanneer en door wie (onderzoeksplichtige) dient het OBO te worden
uitgevoerd?
Art 29-37
Bij risico-activiteit: Bv. garage, tankstation, droogkuis, drukkerij, houtbewerkingsbedrijven,
som mazouttank >20.000 l, glastuinbouw, stortplaatsen …
, Omgevingsrecht: bodemwetgeving
Momenten wanneer een OBO verplicht uitgevoerd moet worden op een risicogrond:
1.3 Besluit van OBO
Verontreiniging?
Neen: geen vervolgstappen nodig
Ja, van welke aard?
Nieuwe verontreiniging: als de verontreiniging de BSN overschrijdt of dreigt te
overschreiden ( = >> 80% van de BSN) à wel vervolgstappen nodig (BBO)
Als je onder de 80% valt zijn er GEEN vervolgstappen nodig
Historische verontreiniging: hier dient GEEN toetsing te gebeuren aan de BSN! (losser kader)
Er dient nagegaan te worden of er Duidelijke Aanwijzingen zijn dat de bodemverontreiniging
een Ernstige Bodemverontreiniging vormt. (DAEB)
Is er een DAEB à vervolgstappen nodig (BBO)
Is er geen DAEB à GEEN vervolgstappen nodig
