Samenvatting colleges Anatomie Leerjaar 1 Periode 1

Anatomie – Colleges & E-lectures
ANA 1 – E-lecture: introductie in anatomie
Leerdoelen:
1. De Fysiotherapeut-in-opleiding kan uitleggen wat anatomie is.
2. De fysiotherapeut-in-opleiding begrijpt het concept van vlakken(planes) en assen(axis). En
kan deze vertalen naar functionele consequenties.
3. De fysiotherapeut-in-opleiding begrijpt en kan toepassen wat de universele taal van
anatomie is.

Wat is anatomie?
 Anatomie studie:
o Interne en externe structuur.
o Fysieke en functionele relaties tussen lichaamsdelen.
o Met het blote oog te zien  uitgezoomd
 Verschillende soorten anatomie:
o ´blote oog´ anatomie
 Je kunt het vanuit het ´blote oog´ zien.
o Oppervlakte anatomie
 Je kunt het niet vanuit het ´blote oog´ zien, je moet meer inzoomen.
o Regionale anatomie
 Anatomie over een bepaald gedeelte van je lichaam.
 Bv: je arm of je been.
o Sectionele anatomie
 Verschillende systemen in het menselijk lichaam.
 11 systemen  alleen gescheiden zodat het beter te begrijpen is  werken
allemaal samen  zijn in het echt niet gescheiden.
1. Omhulsel systeem(intergumentary system):
- Huid  kan vertellen hoe gezond een persoon is.
- Vingernagels
- Haar
2. Skelet systeem(skeletal system):
- Botten  hoe ze werken, kunnen genezen, welke botten we hebben etc.
3. Spier systeem(muscular system)
4. Zenuw systeem(nervous system):
- Centrale zenuwstelsel:
 Hersenen / ruggengraat
- Perifere zenuwstelsel:
 zenuwen die naar de ledematen verlopen.
5. Afscheidingssysteem(endocrine system)
6. Hart en (bloed)vaten systeem(cardiovascular system)
7. Lymfestelsel(lymphatic system):
- Transport van lichaamsvloeistoffen
8. Ademhalingssysteem(Respiratory system)
9. Spijsverteringssysteem(Digestive system)
10. Urinewegensysteem(Urinary system)
11. Voortplantingssysteem(Reproductive system):
- Mannelijk & vrouwelijk

Anatomische taal:
 Anatomische positie: rechtop staand, met je armen gestrekt aan de zijkanten, voeten bij
elkaar, je handpalmen omhoog en naar voren kijkend.

,  Vlakken  beschrijft de locatie:
o Frontaal:
 Abductie  van het lichaam af(naar buiten).
 Adductie  naar het lichaam toe(naar dijbeen).
o Sagittaal:
 Flexie buigen.
 Extensie  strekken.
o Transversaal:
 Endorotatie  draaiing naar binnen toe.
 Exorotatie  draaiing naar buiten toe.
 Assen  beschrijft de beweging(bewegingsanalyse):
o Frontaal  flexie en extensie
o Sagittaal  abductie en adductie
o Longitudinaal  endorotatie en exorotatie
 Voorkant  ventraal en anterior
 Achterkant  dorsaal en posterior
 Naar boven:
o Superior  overal in het lichaam.
o Craniaal  alleen bij romp en wervelkolom.
o Distaal  alleen bij armen en benen.
 Naar beneden:
o Inferior  overal in het lichaam.
o Caudaal  alleen bij romp en wervelkolom.
o Proximaal  alleen bij armen en benen.
 Binnenkant  mediaal
 Buitenkant  lateraal
 Directionele termen:
o Proximaal – distaal
o Oppervlakkig – diep
o Extern – intern
o Homolateraal(aan dezelfde zijde) – heterolateraal(beide aan andere zijde)

ANA 2 – wervelkolom 1.1
Leerdoelen:
1. De fysiotherapeut-in-opleiding kan de globale anatomie van de wervelkolom uitleggen.
2. De fysiotherapeut-in-opleiding kan de anatomie van de discus intervertebralis uitleggen.
3. De fysiotherapeut-in-opleiding kan de bewegingen en de functionele anatomie van iedere
wervelkolom region uitleggen.
4. De fysiotherapeut-in-opleiding begrijpt welke spiergroepen de flexie en extensie in de
wervelkolom maken.
5. Wervels, botstructuren en spieren.

Lumbale wervelkolom:
 Wat moet je weten?
o Curvatuur  kromming
o Afwijkend
o Hoeveel wervels heb je
o Functie van de tussenwervelschijf en waar die zich bevind

, Vertebrae  wervel
 Wervelkolom:
 Flexibel, curvatuur(=kromming, natuurlijke krommingen)
 Functies:
1 Axiale(loodrechte druk op de as) ondersteuning van de romp.
2 Loopt tussen schedel en bekken.
3 Absorbeert shockbelasting en geeft de krachten door van armen naar benen en vice
versa.
4 Beschermd de ruggenmerg.
5 Aanhechtingspunt van veel spieren, pezen en ligamenten.
 33 separate botten vormen de wervelkolom.
1 9 wervels zijn samengegroeid en vormen 2 botten
 Os sacrum / os coccygis

75% heeft last van zijn of haar rug
Prevalentie: hoe vaak het voorkomt in een mensen leven.

 Wervelkolom:
- 24 overblijvende botten:
o Individuele wervel lichamen met tussen liggende
tussenwervelschijven.
- Kromming is afhankelijk van de factoren hoe je staat.
- Lumbar  onderrug/onderste wervels uit je wervelkolom
 concaaf.
- Thorocaal  middelste gedeelte van de wervelkolom 
convex.
- Cervicaal  bovenste gedeelde van de wervelkolom 
concaaf.
- Abnormaal  scoliosis  s- of c-vorm in de wervelkolom.
- Kyphosis  schouders naar voren, bolling boven in de rug(lichte holling in de onderrug).
- Lordosis/swayback  holle onderrug.
 Discus intervertebralis(tussenwervelschijf):
- Binnen kant vervormbaar en vol water, buitenkant niet vervorm baar.
- 1 Nucleus pulposus  kern waar meerdere dingen door
elkaar lopen en niet goed gerangschikt zijn, buitenste rand
is sterk en het zijn een soort eiwitvezels. Deze rand is hard
zodat de kern er niet uit komt.
o Schokdemper
o Centraal
o Flexibel, wel indrukbaar maar hij wordt niet plat.
o 70 – 90% water
o 10 – 30% rest (cellen, matrix, type 2 collageen).
o Nucleus = 30-50% van de discus.
- Ring apophysis  buitenste ring van de tussenwervelschijf.
- 2 Anulus fibrosus:
o Bindweefselring die kracht over de gehele schijf gelijkmatig verdeelt.
o Type 1 collageen
o 10 a20x lamellen
o Schuine vezelrichting (25-30°)
- Vertebrall endplate