ontwikkeling
→ Paragraaf 0 Introductie
Er zijn enkele fundamentele processen die er voor zorgen dat er ontwikkeling plaatsvindt.
- Celdeling
- Groei
- Ontwikkeling
, → Paragraaf 1 Vermeerdering van cellen
Cellen vermeerderen door deling. Als bij celdeling het organisme niet groeit, maar juist
kleiner wordt spreken we van klievingsdelingen. Als dit nog een tijdje doorgaat krijg je
uiteindelijk een bolletje cellen, dit is het morulastadium.
Vanaf het morulastadium gaan de cellen groeien, ze blijven zich nog wel delen. Pas later
gaan ze zich ontwikkelen tot gespecialiseerde cellen (spiercellen). Er zijn verschillende
mogelijkheden bij gespecialiseerde cellen:
- Cellen die zich hun hele leven blijven delen.
- Cellen die hun delingsvermogen geheel verliezen.
- Cellen die hun delingsvermogen terugkrijgen.
- Cellen die hun delingsvermogen behouden naast hun gespecialiseerde functie.
Cellen die hun delingsvermogen behouden liggen vaak in deelweefsels. Deelweefsels bij
de mens zijn:
- Het rode beenmerg
- De kiemlaag in je huid
- De groeizones in je botten
- De kiemlaag in de darmwand
- Oöcyten en spermatocyten in de geslachtsorganen
→ Celdelingen dienen voor groei en vervanging van cellen op plaatsen waar veel slijtage
plaatsvindt.
→ Bij bacteriën en eencelligen dient de celdeling tegelijk voor de vermeerdering van de
soort. Bacteriën kunnen zich heel snel delen.
→ Planten hebben deelweefsels in de stengeltoppen, blad- en bloemknoppen en in de
worteltoppen. Ze heten daar meristemen.
→ Bomen en struiken hebben in hun stam en takken een meristeem dat de diktegroei door
houtvorming mogelijk maakt: dat is het cambium. Het cambium ligt tussen het hout en bast.