Burgerlijk recht
PPT: Inleiding. 22/09/2020 en 29/09/2020
Rechtspraak = vonnis
Hoger rechtspraak = hof
Wat is recht?
a) Moeilijk om een definitie te bepalen
b) Geheel van wetten en regels gemaakt door de overheid om de maatschappij ordelijk te laten
verlopen
Indeling van het recht
a) Privaatrecht
Regelt de verhouding tussen private personen
& is onderverdeeld in
1. Burgerlijk recht
Regelt de verhouding tussen burgers. Vb echtgenoot & echtgenote, koper &
verkoper,..
2. Gerechtelijk privaat recht
Die beslist hoe het gerechtelijk verloopt & hoe het gerecht georganiseerd is vb:
welke rechtbanken zijn er,..
3. Internationaal privaatrecht (IPR)
Dit recht volgt niet echt bepaalde regels. Ze verwijzen naar het recht dat je moet
toepassen. Geeft onder andere aan welke rechter bevoegd is en welke rechtsregel
toegepast moet worden. Het is niet zo dat in elk geval waar een Belg is in betrokken
het de Belgische wet moet zijn. Vb: u leert in Mexico een Amerikaan kennen & wilt
samen in Brazilië gaan wonen & jullie krijgen een kind. Welke nationaliteit krijgt uw
kind? In dat geval zal IPR zeggen dat je moet kijken naar het recht van de ouders , en
de wet volgen van dat land
b. Publiekrecht
heeft te maken met de overheid. Verhouding van de overheid tot de burger
1. Staatsrecht
Omvat het geheel dat betrekking heeft op de werking van de staat en de onderlinge
verhouding tussen de organen van de staat. Het omvat onder andere de
bevoegdheidsverdeling tussen federale overheid en de gemeenschappen en
gewesten
Wetten over de organisatie van een land
2. Administratief recht
Het is De uitvoerende macht & bevat de regels die nodig zijn voor de werking van de
manier waarop de burger zich tot de overheid kan richten. Deze macht neemt de
beslissing & zetten het om in de dagelijkse praktijk
3. Strafrecht
Geeft aan welke handelingen strafbaar zijn en wat de sanctie ervan is
, 4. Strafrechtproces
Geeft aan op welke wijze misdrijven kunnen vastgesteld en opgespoord worden en
hoe de procedure loopt om de beklaagde te op te volgen
5. Fiscaal recht
Regelt de problematiek van de belastingen.
Verschil strafrecht en strafprocesrecht: strafrecht: de daad & de sanctie. Procesrecht= procedure
van de straf/zaak
c. Moeilijk te plaatsen rechtstakken
Tussen het publiek en privaatrecht kunnen een aantal rechtstakken moeilijk te plaatsen zijn.
Vb: dokterskosten. De opsplitsing tussen publiek en privaat is dan ook niet genoeg om alle
rechtstakken in 1 van beide categorieën te plaatsen
2.2 Andere indelingen p23
- Objectief recht
Regels zoals ze in het wetboek zijn opgeschreven
- Subjectief recht
Regels die gebaseerd zijn op de objectieve wetten
- Materieel en formeel recht
a. Materiele recht
de regels die betrekking hebben op de inhoud van rechten en plichten.
Vb: dit is moord, dus je krijgt deze straf
b . formele recht
de procedure, hoe het recht wordt afgedwongen. Vb: hoe verloopt de
procedure zodat dit vervolgd wordt
,bronnen van het recht p23
er zijn 4 grote bronnen
1. Wetgeving
Soorten wetgeving:
a. Internationale verdragen
Bij de EU :
De EU maakt afspraken zoals:
Richtlijnen: met een richtlijn probeert men er voor te
zorgen dat de lidstaten zelf hun regels en hun wetten
aanpassen omdat de EU dat wilt.
Vb: gelijke verloning mannen en vrouwen voor hetzelfde
werk, ze maakten een richtlijn en zeggen je krijgt 2 jaar
de tijd om de wetgeving aan te passen en ervoor te
zorgen dat dit gelijk verloopt.is dit niet inorde, hebben je
onderdanen het recht op naar de Europese rechtbank te
stappen.
verordeningen. Dat de lidstaten op elkaar afgestemd
worden.
Vb: je werkt 5 jaar in Berlijn dan 5 jaar in Litouwen en op
het einde van de carrière heb je op een heleboel plaatsen
gewerkt een verordening zegt dat ze rekening houden
met de periodes dat je in het buitenland gewerkt hebt als
ze pensioen wilt aanvragen MAAR pensioenen moeten
niet gelijk zijn van bedrag.
Besluiten: grote beslissingen nemen
(kleurtjes behoren allemaal tot onderdeel EU)
Verdragen (tussen staten)
Vb: brexit, VK stapt uit de EU dus ze moeten verdragen
sluiten om compromis te sluiten
, b. Belgische wetgevende bronnen
Grondwet
Regelt de inrichting van de machten binnen de staat en
garandeert de rechten en vrijheden van de burgers.
Werd alleen in het frans opgemaakt. Duurde tot 1969 tot
er officiële Nederlandse vertaling was. Sinds 1831
hebben we onze grondwet.
Felle wijzigingen in grondwet tussen 1831 en1849 is:
stemrecht. De grondwet kan niet zomaar gewijzigd
worden
De wetgevende macht bestaat uit 3 delen : de koning de
kamer en de senaat. Vroeger hadden we een bicamerale
procedure (vroeger): als we wilden dat een tekst een wet
werd, dan het moest het goedgekeurd worden door de
kamer en de senaat.
Monocamerale procedure (nu) Alleen nog kamer van
volks vertegenwoordigers die beslist
Procedure: wie kan het initiatief nemen om een wet tot
stand te laten komen?
Dit kunnen parlementsleden zijn dan spreken we van een
wetsvoorstel.
Het kan ook de koning zijn dan spreken we over een
wetsontwerp. Maar! Als we spreken over de koning
spreken we eigenlijk over de regering. Deze beslissingen
worden meestal het meest gekozen dit komt omdat er
een volledige regering achter staat:
Dat initiatief wordt naar de raad van state gestuurd
naar de afdeling wetgeving ze moeten nagaan of er
geen fouten in die tekst zitten etc,..
Dan sturen ze dat bundeltje naar de commissie ze
weerspiegelen de samenspraak van het parlement
vb: nva behaalt 20% van de stemmingen dan hebben
ze ook 20% van die (gespecialiseerde)
commissieleden ze bereiden al het parlementair
debat voor en ze stemmen uiteindelijk ook.
Als dat (bovenstaande) gebeurt is, wordt het voorstel
naar De kamer gestuurd. Als die kamer akkoord gaat
kunnen ze amenderen (een amendement indienen
dat wil zeggen: ze kunnen een wijziging van dat
ontwerp voorstellen) omdat ze met iets niet akkoord
zijn. Daarna zullen ze moeten stemmen, als ze ja
stemmen dan moet de hele zaak naar de koning.
PPT: Inleiding. 22/09/2020 en 29/09/2020
Rechtspraak = vonnis
Hoger rechtspraak = hof
Wat is recht?
a) Moeilijk om een definitie te bepalen
b) Geheel van wetten en regels gemaakt door de overheid om de maatschappij ordelijk te laten
verlopen
Indeling van het recht
a) Privaatrecht
Regelt de verhouding tussen private personen
& is onderverdeeld in
1. Burgerlijk recht
Regelt de verhouding tussen burgers. Vb echtgenoot & echtgenote, koper &
verkoper,..
2. Gerechtelijk privaat recht
Die beslist hoe het gerechtelijk verloopt & hoe het gerecht georganiseerd is vb:
welke rechtbanken zijn er,..
3. Internationaal privaatrecht (IPR)
Dit recht volgt niet echt bepaalde regels. Ze verwijzen naar het recht dat je moet
toepassen. Geeft onder andere aan welke rechter bevoegd is en welke rechtsregel
toegepast moet worden. Het is niet zo dat in elk geval waar een Belg is in betrokken
het de Belgische wet moet zijn. Vb: u leert in Mexico een Amerikaan kennen & wilt
samen in Brazilië gaan wonen & jullie krijgen een kind. Welke nationaliteit krijgt uw
kind? In dat geval zal IPR zeggen dat je moet kijken naar het recht van de ouders , en
de wet volgen van dat land
b. Publiekrecht
heeft te maken met de overheid. Verhouding van de overheid tot de burger
1. Staatsrecht
Omvat het geheel dat betrekking heeft op de werking van de staat en de onderlinge
verhouding tussen de organen van de staat. Het omvat onder andere de
bevoegdheidsverdeling tussen federale overheid en de gemeenschappen en
gewesten
Wetten over de organisatie van een land
2. Administratief recht
Het is De uitvoerende macht & bevat de regels die nodig zijn voor de werking van de
manier waarop de burger zich tot de overheid kan richten. Deze macht neemt de
beslissing & zetten het om in de dagelijkse praktijk
3. Strafrecht
Geeft aan welke handelingen strafbaar zijn en wat de sanctie ervan is
, 4. Strafrechtproces
Geeft aan op welke wijze misdrijven kunnen vastgesteld en opgespoord worden en
hoe de procedure loopt om de beklaagde te op te volgen
5. Fiscaal recht
Regelt de problematiek van de belastingen.
Verschil strafrecht en strafprocesrecht: strafrecht: de daad & de sanctie. Procesrecht= procedure
van de straf/zaak
c. Moeilijk te plaatsen rechtstakken
Tussen het publiek en privaatrecht kunnen een aantal rechtstakken moeilijk te plaatsen zijn.
Vb: dokterskosten. De opsplitsing tussen publiek en privaat is dan ook niet genoeg om alle
rechtstakken in 1 van beide categorieën te plaatsen
2.2 Andere indelingen p23
- Objectief recht
Regels zoals ze in het wetboek zijn opgeschreven
- Subjectief recht
Regels die gebaseerd zijn op de objectieve wetten
- Materieel en formeel recht
a. Materiele recht
de regels die betrekking hebben op de inhoud van rechten en plichten.
Vb: dit is moord, dus je krijgt deze straf
b . formele recht
de procedure, hoe het recht wordt afgedwongen. Vb: hoe verloopt de
procedure zodat dit vervolgd wordt
,bronnen van het recht p23
er zijn 4 grote bronnen
1. Wetgeving
Soorten wetgeving:
a. Internationale verdragen
Bij de EU :
De EU maakt afspraken zoals:
Richtlijnen: met een richtlijn probeert men er voor te
zorgen dat de lidstaten zelf hun regels en hun wetten
aanpassen omdat de EU dat wilt.
Vb: gelijke verloning mannen en vrouwen voor hetzelfde
werk, ze maakten een richtlijn en zeggen je krijgt 2 jaar
de tijd om de wetgeving aan te passen en ervoor te
zorgen dat dit gelijk verloopt.is dit niet inorde, hebben je
onderdanen het recht op naar de Europese rechtbank te
stappen.
verordeningen. Dat de lidstaten op elkaar afgestemd
worden.
Vb: je werkt 5 jaar in Berlijn dan 5 jaar in Litouwen en op
het einde van de carrière heb je op een heleboel plaatsen
gewerkt een verordening zegt dat ze rekening houden
met de periodes dat je in het buitenland gewerkt hebt als
ze pensioen wilt aanvragen MAAR pensioenen moeten
niet gelijk zijn van bedrag.
Besluiten: grote beslissingen nemen
(kleurtjes behoren allemaal tot onderdeel EU)
Verdragen (tussen staten)
Vb: brexit, VK stapt uit de EU dus ze moeten verdragen
sluiten om compromis te sluiten
, b. Belgische wetgevende bronnen
Grondwet
Regelt de inrichting van de machten binnen de staat en
garandeert de rechten en vrijheden van de burgers.
Werd alleen in het frans opgemaakt. Duurde tot 1969 tot
er officiële Nederlandse vertaling was. Sinds 1831
hebben we onze grondwet.
Felle wijzigingen in grondwet tussen 1831 en1849 is:
stemrecht. De grondwet kan niet zomaar gewijzigd
worden
De wetgevende macht bestaat uit 3 delen : de koning de
kamer en de senaat. Vroeger hadden we een bicamerale
procedure (vroeger): als we wilden dat een tekst een wet
werd, dan het moest het goedgekeurd worden door de
kamer en de senaat.
Monocamerale procedure (nu) Alleen nog kamer van
volks vertegenwoordigers die beslist
Procedure: wie kan het initiatief nemen om een wet tot
stand te laten komen?
Dit kunnen parlementsleden zijn dan spreken we van een
wetsvoorstel.
Het kan ook de koning zijn dan spreken we over een
wetsontwerp. Maar! Als we spreken over de koning
spreken we eigenlijk over de regering. Deze beslissingen
worden meestal het meest gekozen dit komt omdat er
een volledige regering achter staat:
Dat initiatief wordt naar de raad van state gestuurd
naar de afdeling wetgeving ze moeten nagaan of er
geen fouten in die tekst zitten etc,..
Dan sturen ze dat bundeltje naar de commissie ze
weerspiegelen de samenspraak van het parlement
vb: nva behaalt 20% van de stemmingen dan hebben
ze ook 20% van die (gespecialiseerde)
commissieleden ze bereiden al het parlementair
debat voor en ze stemmen uiteindelijk ook.
Als dat (bovenstaande) gebeurt is, wordt het voorstel
naar De kamer gestuurd. Als die kamer akkoord gaat
kunnen ze amenderen (een amendement indienen
dat wil zeggen: ze kunnen een wijziging van dat
ontwerp voorstellen) omdat ze met iets niet akkoord
zijn. Daarna zullen ze moeten stemmen, als ze ja
stemmen dan moet de hele zaak naar de koning.
