Bevorderen van zelfmanagement
Zelf- en Samenredzaamheid
Naam:
Studentnummer:
School: Hanze hogeschool Groningen
Studie: HBO-Verpleegkunde
Studieonderdeel: 3
Cursuscode: HVVB18MBZM
Docent:
Stageplaats: Medisch centrum Leeuwarden, Cardiologie afdeling
Stagebegeleider:
,Inhoudsopgave
Inleiding....................................................................................................................................................................3
1. Module Bevorderen zelf- en samenredzaamheid.............................................................................................4
2. Casus.....................................................................................................................................................................5
3. Anamnese.............................................................................................................................................................6
3.1 Gezondheidspatronen van Gordon.................................................................................................................6
4. Zelf- en samenredzaamheid................................................................................................................................8
4.1 Zelfredzaamheid op de cardiologie afdeling..................................................................................................8
4.2 Eigen visie omtrent zelf- en samenredzaamheid............................................................................................8
4.3 Zelfredzaamheidsradar...................................................................................................................................9
5. Familie assessment............................................................................................................................................10
5.1 Ecogram.......................................................................................................................................................10
5.2 Draagkracht en draaglast............................................................................................................................10
6. Familiegesprek...................................................................................................................................................12
6.1 Sociaal stadium............................................................................................................................................12
6.2 Probleem stadium.........................................................................................................................................12
6.3 Interactiestadium..........................................................................................................................................13
6.4 Doelstadium en Afspraakstadium.................................................................................................................13
6.5 Gesprekstechnieken......................................................................................................................................13
7. Conclusie............................................................................................................................................................14
7.1 Diagnoses.....................................................................................................................................................14
8. Communicatietechnologieën.............................................................................................................................16
8.1 Video bellen..................................................................................................................................................16
8.2 Slimme medicijn dispenser...........................................................................................................................16
8.3 Vochtinname-regelaar..................................................................................................................................16
9. Therapeutic Letter............................................................................................................................................17
Literatuurlijst........................................................................................................................................................19
Bijlage A: Zelfredzaamheidradar........................................................................................................................21
Bijlage B: Ecogram...............................................................................................................................................23
, Inleiding
Nederland is veranderd van verzorgingsstaat naar participatie samenleving. Hierdoor wordt
er van patiënten en diens sociale netwerk meer eigen regie rondom de gezondheidszorg
verwacht. De verpleegkundige ondersteund de familie en de patiënt met het bevorderen van
de zelf- en samenredzaamheid. Dit wordt aan de hand van een familiegesprek gedaan.
Belangrijk hierbij is dat de verpleegkundige kennis heeft van het sociale netwerk van de
patiënt. Bij patiënten met hartfalen is de zelfmanagement belangrijk, ze zullen moeten leren
leven met het gezondheidsprobleem. Patiënten met hartfalen zijn vaak afhankelijk van het
sociale netwerk en de familie voor ondersteuning in het dagelijks leven. Echter is de hulp
voor de mantelzorger/familie erg belastend. Relaties kunnen hierdoor beïnvloed worden,
overbelasting en verandering in de relatie moet voorkomen worden. De verpleegkundige
helpen de patiënt en diens naasten hierbij door een motiverend gesprek. Hierbij is het van
belang dat iedereen aan woord komt en zijn/haar mening geeft. Hieruit kan een
probleemstelling en kunnen doelen en afspraken worden opgesteld om de zorg rondom de
patiënt zo goed mogelijk te laten verlopen. Tijdens dit gesprek motiveert de verpleegkundige
de patiënt om zich aan de leefregels te houden en wordt er informatie over het ziektebeeld
gedeeld. Uit wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat het familiegesprek bijdraagt aan de
zelf- en samenredzaamheid. De zelfmanagement wordt hierbij ook bevorderd door dat
patiënten meer kennis heeft over het ziektebeeld en de leefregels hierbij. Hierdoor wordt het
aangeraden om een familiegesprek uit te voeren (Luttik, Jaarsma, & Strömberg, 2016).
Dit verslag is opgesteld aan de hand van de casus van mevrouw X. Mevrouw X kan geen
Nederlands of Engels waardoor het lastig is om met haar te communiceren, de volledige
casus is uitgewerkt in hoofdstuk twee. De Anamnese is uitgevoerd aan de hand van de elf
gezondheidspatronen van Gordon en staat in hoofdstuk drie. In hoofdstuk vier wordt
uitgelegd wat zelfmanagement, zelf- en samenredzaamheid inhouden en wordt hier een visie
van gegeven. Het familie assessment van mevrouw wordt in hoofdstuk vijf beschreven.
Hierbij wordt gebruik gemaakt van een ecogram, om een beeld te krijgen van het sociale
netwerk. Verder wordt hierbij nog gebruik gemaakt van een mantelzorgscan om de
belastbaarheid van mevrouw haar dochter te meten. Een samenvatting van het
familiegesprek zelf staat in hoofdstuk zes, hierbij zijn ook gesprekstechnieken beschreven.
Verder zijn er nog diagnoses opgesteld en zijn er informatie en communicatietechnologieën
uitgewerkt die bij mevrouw van belang kunnen zijn. In hoofdstuk negen staat de opgestelde
therapeutic letter, deze brief is ook aan de familie gegeven. Uit wetenschappelijk onderzoek
blijkt dat dit goed is voor de ontwikkeling van de verpleegkundige in opleiding. Hiermee
verbeteren de reflectieve vaardigheden en de relatie tot de patiënt en diens naasten
(SmithBattle, Leander, Westhus, Freed, & McLaughlin, 2009).
Zelf- en Samenredzaamheid
Naam:
Studentnummer:
School: Hanze hogeschool Groningen
Studie: HBO-Verpleegkunde
Studieonderdeel: 3
Cursuscode: HVVB18MBZM
Docent:
Stageplaats: Medisch centrum Leeuwarden, Cardiologie afdeling
Stagebegeleider:
,Inhoudsopgave
Inleiding....................................................................................................................................................................3
1. Module Bevorderen zelf- en samenredzaamheid.............................................................................................4
2. Casus.....................................................................................................................................................................5
3. Anamnese.............................................................................................................................................................6
3.1 Gezondheidspatronen van Gordon.................................................................................................................6
4. Zelf- en samenredzaamheid................................................................................................................................8
4.1 Zelfredzaamheid op de cardiologie afdeling..................................................................................................8
4.2 Eigen visie omtrent zelf- en samenredzaamheid............................................................................................8
4.3 Zelfredzaamheidsradar...................................................................................................................................9
5. Familie assessment............................................................................................................................................10
5.1 Ecogram.......................................................................................................................................................10
5.2 Draagkracht en draaglast............................................................................................................................10
6. Familiegesprek...................................................................................................................................................12
6.1 Sociaal stadium............................................................................................................................................12
6.2 Probleem stadium.........................................................................................................................................12
6.3 Interactiestadium..........................................................................................................................................13
6.4 Doelstadium en Afspraakstadium.................................................................................................................13
6.5 Gesprekstechnieken......................................................................................................................................13
7. Conclusie............................................................................................................................................................14
7.1 Diagnoses.....................................................................................................................................................14
8. Communicatietechnologieën.............................................................................................................................16
8.1 Video bellen..................................................................................................................................................16
8.2 Slimme medicijn dispenser...........................................................................................................................16
8.3 Vochtinname-regelaar..................................................................................................................................16
9. Therapeutic Letter............................................................................................................................................17
Literatuurlijst........................................................................................................................................................19
Bijlage A: Zelfredzaamheidradar........................................................................................................................21
Bijlage B: Ecogram...............................................................................................................................................23
, Inleiding
Nederland is veranderd van verzorgingsstaat naar participatie samenleving. Hierdoor wordt
er van patiënten en diens sociale netwerk meer eigen regie rondom de gezondheidszorg
verwacht. De verpleegkundige ondersteund de familie en de patiënt met het bevorderen van
de zelf- en samenredzaamheid. Dit wordt aan de hand van een familiegesprek gedaan.
Belangrijk hierbij is dat de verpleegkundige kennis heeft van het sociale netwerk van de
patiënt. Bij patiënten met hartfalen is de zelfmanagement belangrijk, ze zullen moeten leren
leven met het gezondheidsprobleem. Patiënten met hartfalen zijn vaak afhankelijk van het
sociale netwerk en de familie voor ondersteuning in het dagelijks leven. Echter is de hulp
voor de mantelzorger/familie erg belastend. Relaties kunnen hierdoor beïnvloed worden,
overbelasting en verandering in de relatie moet voorkomen worden. De verpleegkundige
helpen de patiënt en diens naasten hierbij door een motiverend gesprek. Hierbij is het van
belang dat iedereen aan woord komt en zijn/haar mening geeft. Hieruit kan een
probleemstelling en kunnen doelen en afspraken worden opgesteld om de zorg rondom de
patiënt zo goed mogelijk te laten verlopen. Tijdens dit gesprek motiveert de verpleegkundige
de patiënt om zich aan de leefregels te houden en wordt er informatie over het ziektebeeld
gedeeld. Uit wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat het familiegesprek bijdraagt aan de
zelf- en samenredzaamheid. De zelfmanagement wordt hierbij ook bevorderd door dat
patiënten meer kennis heeft over het ziektebeeld en de leefregels hierbij. Hierdoor wordt het
aangeraden om een familiegesprek uit te voeren (Luttik, Jaarsma, & Strömberg, 2016).
Dit verslag is opgesteld aan de hand van de casus van mevrouw X. Mevrouw X kan geen
Nederlands of Engels waardoor het lastig is om met haar te communiceren, de volledige
casus is uitgewerkt in hoofdstuk twee. De Anamnese is uitgevoerd aan de hand van de elf
gezondheidspatronen van Gordon en staat in hoofdstuk drie. In hoofdstuk vier wordt
uitgelegd wat zelfmanagement, zelf- en samenredzaamheid inhouden en wordt hier een visie
van gegeven. Het familie assessment van mevrouw wordt in hoofdstuk vijf beschreven.
Hierbij wordt gebruik gemaakt van een ecogram, om een beeld te krijgen van het sociale
netwerk. Verder wordt hierbij nog gebruik gemaakt van een mantelzorgscan om de
belastbaarheid van mevrouw haar dochter te meten. Een samenvatting van het
familiegesprek zelf staat in hoofdstuk zes, hierbij zijn ook gesprekstechnieken beschreven.
Verder zijn er nog diagnoses opgesteld en zijn er informatie en communicatietechnologieën
uitgewerkt die bij mevrouw van belang kunnen zijn. In hoofdstuk negen staat de opgestelde
therapeutic letter, deze brief is ook aan de familie gegeven. Uit wetenschappelijk onderzoek
blijkt dat dit goed is voor de ontwikkeling van de verpleegkundige in opleiding. Hiermee
verbeteren de reflectieve vaardigheden en de relatie tot de patiënt en diens naasten
(SmithBattle, Leander, Westhus, Freed, & McLaughlin, 2009).
