volledige samenvatting van H5 uit Socius gedragswetenschappen 3e jaar

5. Ontwikkeling van de
adolescent
5.2 WAT IS DE ADOLESCENTIE ?


5.2.1 De jeugd van tegenwoordig
‘Onze jeugd heeft tegenwoordig een sterke hang nar luxe, heeft slechte manieren, minachtig
voor het gezag en geen eerbied voor ouderen. Ze geven de voorkeur aan kletspraatjes in
plaats van training… Jonge mensen staan niet meer op als een oudere de kamer
binnenkomt. Zij spreken hun ouders tegen, houden hun mond niet in gezelschap… en
tiranniseren hun leraren’
- Negatieve bijklank
- Jeugd van tegenwoordig…
- Citaat is heel oud: Socrates: 5de eeuw v.C.
= pubergedrag is van alle tijden

 Pubergedrag is van alle tijden: manier waarop uit zich uit verandert wel
- Bv. Instagram, Facebook, smartphone

 Tieners in het oude Griekenland hadden nog geen Facebook…, maar ze rebelleerden
evengoed tegen hun ouders als de jongeren van vandaag. Het lijkt veeleer zo dat wie
ouder wordt zijn eigen tienerjaren vergeet.


 Adolescentie = overgangsperiode van kind naar volwassene (=zelfstandig kan leven &
zijn verantwoordelijkheid kan nemen)
- Gaat gepaard met opvallend en soms vervelend gedrag
-  doel: helpt jongere om zichzelf te zoeken: op zoek naar eigen identiteit
- Meeste jongeren komen fase goed door


5.2.2 Termen en leeftijdsgrenzen
 Puberteit  niet zo positieve bijklank
 Puberteit  lichamelijke veranderingen (in het 1ste deel v/d tienerperiode aan te
duiden)
 Adolescentie  volledige periode (puberteit, cognitieve, sociale en emotionele
ontwikkeling)

,  Iedereen eigen tempo van ontwikkelen
 Adolescentie begint: 1ste lichamelijke tekenen v/d puberteit (tussen 10j & 13j)
 Eindigt: opnemen van volwassen verantwoordelijkheden (tussen 18j & 25j)

 In onze samenleving:
- Adolescentie begint vroeger en eindigt later dan vroeger

- Begint vroeger:
 Hangt samen met de welvaart & de leefgewoonten in onze westerse
samenleving

 Door betere voeding  zwaardere kinderen  vroeger puberteit
(lichaam rijpt sneller)

 Andere opvoeding  meer inspraak & zelfstandigheid op jonge
leeftijd  ontwikkelen zich zo sneller tot zelfstandig denkende wezens

 Tweenagers (tweens)  kinderen tussen 10j & 12j: lichamelijk
puberen maar zonderen experimenteren of rebbeleren
(er worden bv (alcoholvrije) fuiven voor deze kinderen georganiseerd)

- Eindigt later:
 Door leerplicht  langer studeren, later werken, later gezin dan hun
voorgangers
 Daardoor volwassen verantwoordelijkheden worden langer uitgesteld


 Adolescentie (onze invulling) : westers verschijnsel
 Typische kenmerken : veel vrije tijd, belang eigen kamer/ruimte, eigen muziek… 
niet in niet-westerse culturen
 In traditionele culturen  adolescentie van korte duur of zelfs onbestaand
Traditionele culturen ≠ westeradolescentie
- Overgang van kind naar volwassen: initiatieritueel
-  Hamar in Ethiopië: meisjes worden door mannen gegeseld, jongens
moeten lichamelijke kracht bewijzen door over stieren te springen.
- Zelden typisch pubergedrag  jongeren worden zo snel mogelijk
ingeschakeld in het productieproces: ze moeten werken & een gezin stichten,
ze doen direct mee met de volwassenen, geen tijd voor experimenteren


 Door complexe samenleving: meer tijd nodig om klaar te zijn voor volwassenheid
 Adolescentie  jongerenculturen: subcultuur met eigen muzikale voorkeuren, kledij
& vrijetijdsbestedingen, die afwijken v/d voorkeuren van volwassenen