Inhoud
1 klinische observaties m.b.t. het neurologisch- en het sensorisch systeem......................2
1.1 observaties m.b.t. het bewustzijn..............................................................................2
1.1.1 AVPU.................................................................................................................... 3
1.1.2 Glasgow Coma Schaal......................................................................................... 3
1.1.3 Trias: oriëntatie in tijd, plaats en persoon............................................................3
1.1.4 Algemene observaties: pupilreactie.....................................................................3
1.2 Observaties m.b.t. de zintuigen.................................................................................4
1.2.1 Het zicht.............................................................................................................. 4
1.2.2 Het gehoor........................................................................................................... 4
1.2.3 De smaakfunctie.................................................................................................. 4
1.2.4 De reukfunctie..................................................................................................... 5
1.2.5 De tastzin of het gevoel.......................................................................................5
1.2.6 De evenwichtsfunctie.......................................................................................... 5
1.3 Pijnobservatie............................................................................................................ 6
1.3.1 Observatiemogelijkheden van pijn en meetinstrumenten...................................6
2 Stoornissen, disfunctie en complicaties...........................................................................7
2.1 Stoornissen, disfunctie en complicaties van het bewustzijn.......................................7
2.1.1 Verminderd bewustzijn........................................................................................7
2.1.2 Veranderd bewustzijn..........................................................................................7
2.1.3 Syncope............................................................................................................... 8
2.1.4 CVA...................................................................................................................... 8
2.2 Stoornissen, disfunctie en complicaties van de sensorische functies.........................9
2.2.1 Visusklachten...................................................................................................... 9
2.2.2 Gehoorstoornis.................................................................................................... 9
2.2.3 Smaakstoornis..................................................................................................... 9
2.2.4 Reukstoornis...................................................................................................... 10
2.2.5 Neuropathie....................................................................................................... 10
2.2.6 Evenwichtsstoornissen......................................................................................10
3 Interventies en vaardigheden: het neurologisch- en sensorisch systeem......................11
3.1 Interventies binnen het neurologisch systeem en de motoriek................................11
3.2 Interventies binnen het sensorisch systeem............................................................11
3.3 Interventies bij pijn.................................................................................................. 12
HET NEUROLOGISCH SYSTEEM
1
, 1 KLINISCHE OBSERVATIES M.B.T. HET NEUROLOGISCH- EN HET
SENSORISCH SYSTEEM
Parameters Orgaansysteem
Bewustzijn
Oriëntatievermogen
Neurologisch systeem
Pupilreactie
Pijnscore
Gehoor
Gezichtsscherpte
Reuk en smaak Sensorisch systeem (zintuigen)
Tastzin
Evenwicht
1.1 OBSERVATIES M.B.T. HET BEWUSTZIJN
Het bewustzijn is veel meer dan alleen wakker zijn, er is ook alertheid, reactievermogen,
aandacht en begrip tonen. Het bewustzijn kan verminderd, veranderd of volledig
uitgeschakeld zijn.
Observatiegegevens in verband met het bewustzijn, kunnen gegroepeerd worden in drie
items:
- Aanspreekbaarheid
Reageert de patiënt op de vragen die men hem stelt?
Begrijpt de patiënt deze vragen?
Reageert de patiënt juist?
- Intellectuele vermogens
Hoe is het geheugen op korte en lange termijn?
Hoe is het concentratievermogen?
- Begripsvermogen
Begrijpt de patiënt de betekenissen en kan hij/zij verbanden leggen?
Is de patiënt traag of snel van begrip?
Heeft de patiënt ziekte-inzicht?
Een goed inzicht in het bewustzijnsniveau helpt bij het vroegtijdig signaleren van
neurologische afwijkingen, intoxicaties, metabole stoornissen of andere acute problemen.
Een overzicht van de belangrijkste elementen die je kan gebruiken om het bewustzijn van
een patiënt systematisch in kaart te brengen:
2
1 klinische observaties m.b.t. het neurologisch- en het sensorisch systeem......................2
1.1 observaties m.b.t. het bewustzijn..............................................................................2
1.1.1 AVPU.................................................................................................................... 3
1.1.2 Glasgow Coma Schaal......................................................................................... 3
1.1.3 Trias: oriëntatie in tijd, plaats en persoon............................................................3
1.1.4 Algemene observaties: pupilreactie.....................................................................3
1.2 Observaties m.b.t. de zintuigen.................................................................................4
1.2.1 Het zicht.............................................................................................................. 4
1.2.2 Het gehoor........................................................................................................... 4
1.2.3 De smaakfunctie.................................................................................................. 4
1.2.4 De reukfunctie..................................................................................................... 5
1.2.5 De tastzin of het gevoel.......................................................................................5
1.2.6 De evenwichtsfunctie.......................................................................................... 5
1.3 Pijnobservatie............................................................................................................ 6
1.3.1 Observatiemogelijkheden van pijn en meetinstrumenten...................................6
2 Stoornissen, disfunctie en complicaties...........................................................................7
2.1 Stoornissen, disfunctie en complicaties van het bewustzijn.......................................7
2.1.1 Verminderd bewustzijn........................................................................................7
2.1.2 Veranderd bewustzijn..........................................................................................7
2.1.3 Syncope............................................................................................................... 8
2.1.4 CVA...................................................................................................................... 8
2.2 Stoornissen, disfunctie en complicaties van de sensorische functies.........................9
2.2.1 Visusklachten...................................................................................................... 9
2.2.2 Gehoorstoornis.................................................................................................... 9
2.2.3 Smaakstoornis..................................................................................................... 9
2.2.4 Reukstoornis...................................................................................................... 10
2.2.5 Neuropathie....................................................................................................... 10
2.2.6 Evenwichtsstoornissen......................................................................................10
3 Interventies en vaardigheden: het neurologisch- en sensorisch systeem......................11
3.1 Interventies binnen het neurologisch systeem en de motoriek................................11
3.2 Interventies binnen het sensorisch systeem............................................................11
3.3 Interventies bij pijn.................................................................................................. 12
HET NEUROLOGISCH SYSTEEM
1
, 1 KLINISCHE OBSERVATIES M.B.T. HET NEUROLOGISCH- EN HET
SENSORISCH SYSTEEM
Parameters Orgaansysteem
Bewustzijn
Oriëntatievermogen
Neurologisch systeem
Pupilreactie
Pijnscore
Gehoor
Gezichtsscherpte
Reuk en smaak Sensorisch systeem (zintuigen)
Tastzin
Evenwicht
1.1 OBSERVATIES M.B.T. HET BEWUSTZIJN
Het bewustzijn is veel meer dan alleen wakker zijn, er is ook alertheid, reactievermogen,
aandacht en begrip tonen. Het bewustzijn kan verminderd, veranderd of volledig
uitgeschakeld zijn.
Observatiegegevens in verband met het bewustzijn, kunnen gegroepeerd worden in drie
items:
- Aanspreekbaarheid
Reageert de patiënt op de vragen die men hem stelt?
Begrijpt de patiënt deze vragen?
Reageert de patiënt juist?
- Intellectuele vermogens
Hoe is het geheugen op korte en lange termijn?
Hoe is het concentratievermogen?
- Begripsvermogen
Begrijpt de patiënt de betekenissen en kan hij/zij verbanden leggen?
Is de patiënt traag of snel van begrip?
Heeft de patiënt ziekte-inzicht?
Een goed inzicht in het bewustzijnsniveau helpt bij het vroegtijdig signaleren van
neurologische afwijkingen, intoxicaties, metabole stoornissen of andere acute problemen.
Een overzicht van de belangrijkste elementen die je kan gebruiken om het bewustzijn van
een patiënt systematisch in kaart te brengen:
2