LEGENDE:
1. Houdingen, bewegingspatronen en beïnvloedende factoren
1.1. Het normaal motorisch functioneren
1.2. Lichaamshouding bij zorgvragers
1.3. Factoren die het motorisch functioneren belemmeren
2. Het beoordelen van de motoriek
2.1. Objectieve gegevens
2.2. Subjectieve gegevens
2.3. Mobiliseren en mobilisatieoefeningen
3. Doelstellingen van het verpleegkundig handelen
4. De zorgvrager een goede houding geven
4.1. Algemeen
4.2. Taak van de verpleegkundige
4.3. De verschillende houdingen waarin de patiënt kunnen verpleegd
worden
4.4. Overzicht van de soorten houdingen
5. Immobilisatie van een lidmaat/hoogstand
5.1. Immobilisatie
5.2. Hoogstand
6. Het eerste opstaan van een patiënt na langdurige bedrust, onderzoek
of heelkundige ingreep
6.1. Algemeen
6.2. Verpleegkundige hulp bij het eerste opstaan
7. Hulp aan een oplopende zorgvrager
7.1. Oplopende zorgvrager
7.2. Hulpmiddelen bij het lopen
8. Hulpmiddelen bij het verplaatsen en bij het aannemen van een houding
bij zorgvragers
8.1. Algemeen
1. Houdingen, bewegingspatronen en beïnvloedende factoren:
, 1.1. Het normaal motorisch functioneren:
De belangrijkste stelsels die een rol spelen bij lichaamsbewegingen zijn:
- Het skelet
- Het spierstelsel
- Het zenuwstelsel (activiteit zenuwbanen en evenwichtsgevoel)
De bloedsomloop heeft eerder een indirecte rol door het handhaven van een
goede voedingstoestand van deze orgaanstelsels.
De normale lichaamshoudingen zijn:
- Staan
- Zitten
- Liggen
TERMEN BETEKENIS
Nociceptie Pijnzin
Proprioceptie Positiezin
Tastreceptoren Aanraking, trilling
Gezichtsvermogen Visuele functie, Zien en herkennen van
objecten, het inschatten van diepte en
afstand, en het oriënteren in de omgeving
1.2. Lichaamshouding bij zorgvragers:
, Mogelijke problemen met betrekking tot de lichaamshouding:
- Staan:
o Moeilijk of niet lang kunnen rechtstaan
o Houding: stijf, onevenwichtig of onzeker
- Zitten:
o Niet kunnen rechtzitten of in mekaar gezakt/scheef zitten
o Houding: stijf of gespannen
- Liggen:
o Passieve houding: zorgvrager kan eigen houding niet corrigeren of
wijzigen door bv: verlamming of coma
o Actieve houding: zorgvrager is beweeglijk
Specifiek: dwanghoudingen
Een dwanghouding = een houding die men spontaan aanneemt of moet
aannemen om het ongemak dat men heeft te verlichten
Voorbeelden:
- Zittende houding bij ademnood
- Rugligging met opgetrokken benen bij hevige buikpijn
- Zijligging op zieke zijde bij pleuritis (= longvliesontsteking)
- Hoofd- en nekstijfheid bij meningitis (= hersenvliesontsteking)
1.3. Factoren die het motorisch functioneren belemmeren: