Religie les 6: euthanasie, zingeving en politiek
Politiek = elke situatie waarbij mensen bij elkaar zijn en het niet met elkaar eens zijn, maar wel in
zelfde gemeenschap zitten (clash tussen levensbeschouwingen)
(ook bv in gezin mogelijk)
Belangrijk voor deze les (en EXAMEN): politiek, het samen praten en overleggen over zaken die ons
allen aanbelangen en waar we van mening verschillen, heeft iets te maken met 1e les = de zingevende
interesse
Op 2 manieren:
1) In politieke kwesties gaat het vaak over levensbeschouwelijke issues (denk les 5 van
abortusdebat (sterke meningsverschillen)
2) Deelnemen aan politieke debat geeft zelf zin aan jouw leven; als je alleen maar thuis
zit voor tv of alleen met privézaken bezig; dan heb je een minder ‘zinvol’ leven dan
iemand die politiek actief is (deelnemen aan politieke leven zorgt dat ons leven
betekenis heeft)
Manipulatieve visies op de politiek
a) Technocratie: “Al die domme burgers weten eig van niets, meeste hebben geen wetenschappelijke
opleiding gevolgd, laat het over aan de wetenschappers”
=> problemen:
1) Vanuit maatschappelijk nut: grote groep mensen voelt zich uitgesloten, die willen
ook iets zeggen over hoe land te besturen enzo (technocraat zegt dus neenee je hebt
niet genoeg kennis)
2) Volksgezondheid was belangrijkste waarde waar op gefocust werd, maar er zijn ook
andere belangrijke waarden zoals bv afscheid nemen van iemand die aan het overlijden
is à mensen mochten niet binnen in ziekenhuizen toen, afscheid via tablet op afstand
à frustratie bij die mensen van ja volksgezondheid is belangrijk maar ook nog andere
waarden die belangrijk zijn! = incommensurabele waarden
b) Politiek liberalisme: “Al die levensbeschouwelijke visies en visies op het leven, we kunnen het daar
niet allemaal over hebben. We moeten vooral focussen op de waarden die we gemeenschappelijk
hebben met elkaar zoals vrijheid en elkaar niet schaden. Overheid moet ervoor zorgen dat iedere
burger leven leidt op eigen waarden, maar daar kunnen we niet met elkaar over discussiëren, want te
verschillend van elkaar, dat is hopeloos.”
=> problemen:
1) je maakt toch beslissing in 1 richting en je gaat het debat uit de weg (denk aan;
politiek debat is zingevend als mensen met hun eigen waarden daarover discussiëren,
niet alleen in privé leven)
Technocratie vs “incommensurabele waarden”
beschermwaardigheid in balans met autonomie
Technocratie veronderstelt dat alle relevante elementen meetbaar en kwantificeerbaar zijn, terwijl
incommensurabele waarden tonen dat morele en maatschappelijke keuzes juist niet volledig in cijfers
passen => je kan niet elke morele keuze reduceren tot technisch probleem
Politiek = elke situatie waarbij mensen bij elkaar zijn en het niet met elkaar eens zijn, maar wel in
zelfde gemeenschap zitten (clash tussen levensbeschouwingen)
(ook bv in gezin mogelijk)
Belangrijk voor deze les (en EXAMEN): politiek, het samen praten en overleggen over zaken die ons
allen aanbelangen en waar we van mening verschillen, heeft iets te maken met 1e les = de zingevende
interesse
Op 2 manieren:
1) In politieke kwesties gaat het vaak over levensbeschouwelijke issues (denk les 5 van
abortusdebat (sterke meningsverschillen)
2) Deelnemen aan politieke debat geeft zelf zin aan jouw leven; als je alleen maar thuis
zit voor tv of alleen met privézaken bezig; dan heb je een minder ‘zinvol’ leven dan
iemand die politiek actief is (deelnemen aan politieke leven zorgt dat ons leven
betekenis heeft)
Manipulatieve visies op de politiek
a) Technocratie: “Al die domme burgers weten eig van niets, meeste hebben geen wetenschappelijke
opleiding gevolgd, laat het over aan de wetenschappers”
=> problemen:
1) Vanuit maatschappelijk nut: grote groep mensen voelt zich uitgesloten, die willen
ook iets zeggen over hoe land te besturen enzo (technocraat zegt dus neenee je hebt
niet genoeg kennis)
2) Volksgezondheid was belangrijkste waarde waar op gefocust werd, maar er zijn ook
andere belangrijke waarden zoals bv afscheid nemen van iemand die aan het overlijden
is à mensen mochten niet binnen in ziekenhuizen toen, afscheid via tablet op afstand
à frustratie bij die mensen van ja volksgezondheid is belangrijk maar ook nog andere
waarden die belangrijk zijn! = incommensurabele waarden
b) Politiek liberalisme: “Al die levensbeschouwelijke visies en visies op het leven, we kunnen het daar
niet allemaal over hebben. We moeten vooral focussen op de waarden die we gemeenschappelijk
hebben met elkaar zoals vrijheid en elkaar niet schaden. Overheid moet ervoor zorgen dat iedere
burger leven leidt op eigen waarden, maar daar kunnen we niet met elkaar over discussiëren, want te
verschillend van elkaar, dat is hopeloos.”
=> problemen:
1) je maakt toch beslissing in 1 richting en je gaat het debat uit de weg (denk aan;
politiek debat is zingevend als mensen met hun eigen waarden daarover discussiëren,
niet alleen in privé leven)
Technocratie vs “incommensurabele waarden”
beschermwaardigheid in balans met autonomie
Technocratie veronderstelt dat alle relevante elementen meetbaar en kwantificeerbaar zijn, terwijl
incommensurabele waarden tonen dat morele en maatschappelijke keuzes juist niet volledig in cijfers
passen => je kan niet elke morele keuze reduceren tot technisch probleem
