Communicatiewetenschap
Examen: 8 januari – Open vragen + Meerkeuze
Communicatiewetenschap
Examen & studeertips
Doel
Het examen is niet alleen gericht op het louter reproduceren van feitelijke kennis.
Het is eerder en voornamelijk de bedoeling dat je via het examen aantoont dat je
behoorlijk inzicht hebt in de behandelde materie: zowel in de structuur van de
cursus, de behandelde theorieën als de gehanteerde begrippen.
Toepassing van de theorie, een comparatieve aanpak (waarbij je op zoek gaan
naar gelijkenissen en verschillen tussen verschillende stukken leerstof) en (eigen)
voorbeelden zijn van groot belang.
Examenweetjes
Het examen bestaat uit 2 open vragen en een reeks van 20 meerkeuzevragen.
Het handboek is het basismateriaal, hier vind je (bijna) alle informatie in terug. Alles
in het handboek is te kennen leerstof, behalve als Prof. Joye tijdens de les iets anders
vermeldt. Soms kan het gebeuren dat er een stukje niet in het handboek staat, let
dus goed op tijdens de les zodat je alle leerstof kan noteren.
De slides die tijdens de lessen gebruikt worden, zijn van onschatbare waarde voor
dit vak! De slides vormen een rode draad doorheen de cursus. Op de slides vind je
vaak informatie terug die niet in de cursus staat: toepassingen, extra uitleg,
beeldmateriaal. Gebruik je slides dan ook bij het verwerken van de cursus.
Tips
Aandacht voor de theorieën: je kan een overzichtsblad en/of fiches maken met de
verschillende mediatheorieën en hun kenmerken. Ook hier kunnen de
vetgedrukte woorden een leidraad zijn voor de basiskenmerken per theorie.
Probeer de leerstof echt te begrijpen door hem ook toe te passen op actuele cases
en mediaproducten. Op het examen kan er immers altijd een toepassingsvraag
komen.
De oranje kaders in het handboek zijn reflectie- en doe-opdrachten.
Deze zijn een illustratie van wat verwacht wordt qua inzicht in de leerstof en
toepassing van de leerstof op praktijkvoorbeelden of cases.
1
,Het kan handig zijn om per hoofdstuk een begrippenlijst aan te maken van
begrippen die je moeilijk kan onthouden. Gebruik hiervoor de slides en de
vetgedrukte woorden in het handboek als leidraad. De belangrijkste begrippen
worden aangeduid met een blauwe inkleuring en een blauw lampje in de
kantlijn. Plaats de begrippen wel steeds in de bredere structuur/inhoudstafel van
het handboek, leer ze niet op zichzelf.
2
,Inleiding
Communicatiewetenschap is de wetenschappelijke relatie tussen media of
communicatieprocessen en de samenleving.
Het veld is jong maar breed & divers
® Fragmentation betekent meestal het proces van fragmenteren, in stukken
breken of in delden verdeeld zijn.
o Er zijn veel sub disciplines vb: online, familie & opvoeding, organisaties
of werkplek, ….
® Er zijn interdisciplinaire invloeden
o Bij een interdisciplinaire samenwerking hebben de disciplines elkaar
nodig om een probleem op te lossen.
Doelstelling van de cursus
D1: overzicht van en kennismaking met brede en steeds evoluerende
veld / Actuacase – Generatie van digital natives
Implicatie = Consequentie
Bij cases moet je de link leggen met de cursus:
- Informatiemaatschappij
- New media theory, mediatization, …
- Mediageschiedenis
- Mediabeleid en -economie
- Media en ‘effect’-theorieën
- Globalisering, convergentie en concentratie
- …
D2: Hedendaags belang van communicatie-wetenschappen
Centrale rol van media:
à in het maatschappelijke leven: Communicatiewetenschappen, Politicologie,
Sociologie, Economie, Psychologie, Gezondheidsbevordering, …
De media, maatschappij en effect
- Politiek en media
o Door media kunnen de politieke partijen ons bereiken en onze
mindset veranderen.
- Media & Corona
o Voorbeeld van mediatisering van de samenleving
§ Mediatisering
§ Internet
§ Mogelijk snellere veranderingen in mediagebruik als gevolg van
de coronacrisis (Een hoger tempo van transities)
§ Smartphone staat centraal in onze mediaconsumptie +
Smartphone zorgt ook voor de manier waarop we omgaan met
nieuws
3
, • Denk maar aan de veranderende regels mbt covid
- Media & Geweld
o Nog steeds discussie: Denk maar aan het gezegde “Kinderen worden
agressiever door geweldadige videogames vb. GTA”
- Media & Verslaving
o Gameverslaving wordt gezien als ziekte
§ Maar gamen heeft positieve en negatieve aspecten, als
communicatiewetenschapper moet je kritische blik hebben
• Kritische blik
o Je beschikt over onderscheidend vermogen en je
kunt je redelijk snel een oordeel vormen over iets.
Je bent geneigd om zaken en situaties te
beoordelen of te keuren. Je bent scherpzinnig en je
ziet snel een oneffenheid, fout of misstand.
D3: Wetenschappelijke benadering
à Kritisch inzicht in functioneren van communicatiemedia
1. Theorie en ontwikkeling van de discipline
1. Bouwstenen
2. Communicatiewetenschappen als discipline
3. Opkomst en institutionalisering
4. Mainstream-paradigma
5. Alternatief paradigma
6. Nieuwe media, nieuwe theorie?
2. Onderzoeksvelden of perspectieven
(Daarom Boek – Communicatie Wetenschappen in perspectief)
1. Historisch perspectief
2. Sociologisch perspectief
3. Economisch perspectief
4. Normatief perspectief en beleid
5. Inhoudelijk perspectief
6. Publieksperspectief
Uitgangspunten en Rode draden
- Oorsprong en ontwikkeling van een discipline
- De klemtoon licht op mediacommunicatie
o Gemedieerde communicatie
§ communicatie kanalen die gebruikt worden om informatie over
te dragen zoals nieuwsberichten, amusement, educatie en
wervende uitingen
MAAR
LET OP!
§ Mediacentralisme
• Verwijst naar het te centraal plaatsen van media en
communicatie in de samenleving
4
Examen: 8 januari – Open vragen + Meerkeuze
Communicatiewetenschap
Examen & studeertips
Doel
Het examen is niet alleen gericht op het louter reproduceren van feitelijke kennis.
Het is eerder en voornamelijk de bedoeling dat je via het examen aantoont dat je
behoorlijk inzicht hebt in de behandelde materie: zowel in de structuur van de
cursus, de behandelde theorieën als de gehanteerde begrippen.
Toepassing van de theorie, een comparatieve aanpak (waarbij je op zoek gaan
naar gelijkenissen en verschillen tussen verschillende stukken leerstof) en (eigen)
voorbeelden zijn van groot belang.
Examenweetjes
Het examen bestaat uit 2 open vragen en een reeks van 20 meerkeuzevragen.
Het handboek is het basismateriaal, hier vind je (bijna) alle informatie in terug. Alles
in het handboek is te kennen leerstof, behalve als Prof. Joye tijdens de les iets anders
vermeldt. Soms kan het gebeuren dat er een stukje niet in het handboek staat, let
dus goed op tijdens de les zodat je alle leerstof kan noteren.
De slides die tijdens de lessen gebruikt worden, zijn van onschatbare waarde voor
dit vak! De slides vormen een rode draad doorheen de cursus. Op de slides vind je
vaak informatie terug die niet in de cursus staat: toepassingen, extra uitleg,
beeldmateriaal. Gebruik je slides dan ook bij het verwerken van de cursus.
Tips
Aandacht voor de theorieën: je kan een overzichtsblad en/of fiches maken met de
verschillende mediatheorieën en hun kenmerken. Ook hier kunnen de
vetgedrukte woorden een leidraad zijn voor de basiskenmerken per theorie.
Probeer de leerstof echt te begrijpen door hem ook toe te passen op actuele cases
en mediaproducten. Op het examen kan er immers altijd een toepassingsvraag
komen.
De oranje kaders in het handboek zijn reflectie- en doe-opdrachten.
Deze zijn een illustratie van wat verwacht wordt qua inzicht in de leerstof en
toepassing van de leerstof op praktijkvoorbeelden of cases.
1
,Het kan handig zijn om per hoofdstuk een begrippenlijst aan te maken van
begrippen die je moeilijk kan onthouden. Gebruik hiervoor de slides en de
vetgedrukte woorden in het handboek als leidraad. De belangrijkste begrippen
worden aangeduid met een blauwe inkleuring en een blauw lampje in de
kantlijn. Plaats de begrippen wel steeds in de bredere structuur/inhoudstafel van
het handboek, leer ze niet op zichzelf.
2
,Inleiding
Communicatiewetenschap is de wetenschappelijke relatie tussen media of
communicatieprocessen en de samenleving.
Het veld is jong maar breed & divers
® Fragmentation betekent meestal het proces van fragmenteren, in stukken
breken of in delden verdeeld zijn.
o Er zijn veel sub disciplines vb: online, familie & opvoeding, organisaties
of werkplek, ….
® Er zijn interdisciplinaire invloeden
o Bij een interdisciplinaire samenwerking hebben de disciplines elkaar
nodig om een probleem op te lossen.
Doelstelling van de cursus
D1: overzicht van en kennismaking met brede en steeds evoluerende
veld / Actuacase – Generatie van digital natives
Implicatie = Consequentie
Bij cases moet je de link leggen met de cursus:
- Informatiemaatschappij
- New media theory, mediatization, …
- Mediageschiedenis
- Mediabeleid en -economie
- Media en ‘effect’-theorieën
- Globalisering, convergentie en concentratie
- …
D2: Hedendaags belang van communicatie-wetenschappen
Centrale rol van media:
à in het maatschappelijke leven: Communicatiewetenschappen, Politicologie,
Sociologie, Economie, Psychologie, Gezondheidsbevordering, …
De media, maatschappij en effect
- Politiek en media
o Door media kunnen de politieke partijen ons bereiken en onze
mindset veranderen.
- Media & Corona
o Voorbeeld van mediatisering van de samenleving
§ Mediatisering
§ Internet
§ Mogelijk snellere veranderingen in mediagebruik als gevolg van
de coronacrisis (Een hoger tempo van transities)
§ Smartphone staat centraal in onze mediaconsumptie +
Smartphone zorgt ook voor de manier waarop we omgaan met
nieuws
3
, • Denk maar aan de veranderende regels mbt covid
- Media & Geweld
o Nog steeds discussie: Denk maar aan het gezegde “Kinderen worden
agressiever door geweldadige videogames vb. GTA”
- Media & Verslaving
o Gameverslaving wordt gezien als ziekte
§ Maar gamen heeft positieve en negatieve aspecten, als
communicatiewetenschapper moet je kritische blik hebben
• Kritische blik
o Je beschikt over onderscheidend vermogen en je
kunt je redelijk snel een oordeel vormen over iets.
Je bent geneigd om zaken en situaties te
beoordelen of te keuren. Je bent scherpzinnig en je
ziet snel een oneffenheid, fout of misstand.
D3: Wetenschappelijke benadering
à Kritisch inzicht in functioneren van communicatiemedia
1. Theorie en ontwikkeling van de discipline
1. Bouwstenen
2. Communicatiewetenschappen als discipline
3. Opkomst en institutionalisering
4. Mainstream-paradigma
5. Alternatief paradigma
6. Nieuwe media, nieuwe theorie?
2. Onderzoeksvelden of perspectieven
(Daarom Boek – Communicatie Wetenschappen in perspectief)
1. Historisch perspectief
2. Sociologisch perspectief
3. Economisch perspectief
4. Normatief perspectief en beleid
5. Inhoudelijk perspectief
6. Publieksperspectief
Uitgangspunten en Rode draden
- Oorsprong en ontwikkeling van een discipline
- De klemtoon licht op mediacommunicatie
o Gemedieerde communicatie
§ communicatie kanalen die gebruikt worden om informatie over
te dragen zoals nieuwsberichten, amusement, educatie en
wervende uitingen
MAAR
LET OP!
§ Mediacentralisme
• Verwijst naar het te centraal plaatsen van media en
communicatie in de samenleving
4
