Arresten Strafrecht leerjaar 2

§ Arresten week 1
Arrest Letale longembolie
Een belangrijk arrest met betrekking tot de leer van causaliteit in het strafrecht. Dit
was het eerste arrest waarin gebruik werd gemaakt van de leer van redelijke
toerekening. De rechtsvraag die hier centraal staat is of er een causaal verband bestaat
tussen de aanrijding veroorzaakt door verdachte en het overlijden van het slachtoffer in
het ziekenhuis door te late longembolie.

Het zorgde voor een verschuiving in de leer van causaliteit in het strafrecht. De HR
besliste in dit arrest op grond van redelijke toerekening en niet op grond van de
voorzienbaarheid od zelfredzaamheid van het gevolg.

Verdachte nadert in Assen een voorrangsweg. Hij ziet geen verkeer en rijdt met snelheid
de kruising over. Plotseling ziet hij een auto naderen en rijdt met zijn busje tegen de
auto die voorrang had. Als gevolg van deze botsing wordt de inzittende van de auto
opgenomen in het ziekenhuis. Het slachtoffer overlijdt twaalf dagen na het ongeluk in
het ziekenhuis, aan het gevolg van een letale longembolie. De letale longembolie
ontstond uit trombose die het gevolg was van bedrust die noodzakelijk was na de
aanrijding. Er bestond dus geen duidelijk causaal verband tussen het ongeluk en het
overlijden. De vraag is dus of er voldoende causaal verband bestaat tussen de
aanrijding en de dood van het slachtoffer.


Rechtbank en het hof veroordelen de verdachte op grond van het feit dat de dood van
de ander aan zijn schuld te wijten is, namelijk de dood die door de botsing is
veroorzaakt. Verdachte gaat hiertegen in cassatie. Het cassatieberoep wordt door de
Hoge Raad verworpen


De Hoge Raad maakt in dit arrest dus voor het eerst gebruik van de leer van redelijke
toerekening. De Hoge Raad stelt dat de letale longembolie niet van een zodanige aard
was dat het overlijden hieraan niet meer aan de verdachte als gevolg van de botsing te
wijten was. De verdachte was volgens de Hoge Raad wel degelijk schuldig en zodoende
werd het cassatieberoep verworpen.

, Arrest Cicero
Dit gaat over het leerstuk van voorwaardelijk opzet. Voorwaardelijk opzet bij de
strafrechtelijke vervolging van een schending van eens anders auteursrecht. De HR
erkende het bestaan van voorwaardelijk opzet.

De Hoge Raad overwoog in dit arrest dat er sprake is van ‘opzettelijk’ handelen in de zin
van Artikel 31 Auteurswet, door het “zich willens/en wetens blootstellen aan de
geenszins als denkbeeldig te verwaarlozen kans”. De toneelvereniging Cicero was van
plan om het toneelstuk genaamd ‘De man in burger’ op te voeren. Voordat ze dit
mochten doen, moesten ze auteursrechten betalen aan het internationale Bureau voor
Auteurs- en Opvoeringsrechten (hierna: IBVA). Deze auteursrechten werden betaald,
maar de vereniging voldeed niet aan de tweede voorwaarde gesteld door het IBVA.
Cicero moest namelijk ook acht tekstboekjes van het toneelstuk kopen, voordat een
vergunning kon worden verleend.
De toneelvereniging besloot toch om het toneelstuk op te voeren. Na deze opvoering
wordt het bestuur van Cicero vervolgd wegens het ‘medeplegen van het misdrijf:
opzettelijk inbreuk maken op een anders auteursrecht’.


Toneelvereniging Cicero verweert zich door te stellen dat de tweede voorwaarde van
het IBVA ten onrechte was gesteld. Het gerechtshof veroordeelt de bestuursleden tot
(onder meer) een geldboete. Ook het cassatieberoep wordt verworpen. De Hoge Raad
stelt dat er sprake is van voorwaardelijk opzet. Cicero heeft zich immers willens en
wetens blootgesteld aan de geenszins als denkbeeldig te verwaarlozen kans dat de
tweede voorwaarde van het IBVA terecht was gesteld.