Organisatie en mens
Inhoudsopgave
Introductie............................................................................................................................................................ 1
Introductie tot organiseren .................................................................................................................................. 1
Risico’s bij slecht organiseren.......................................................................................................................... 2
H1: Structuur .............................................................................................................................................. 4
De mechanistische organisatie ............................................................................................................................ 4
Oorsprong van de mechanistische organisatie ............................................................................................... 4
Twee stromingen ............................................................................................................................................. 4
Kenmerken van mechanische organisaties ..................................................................................................... 7
Voor- en nadelen van mechanistische organisaties ........................................................................................ 7
De organische organisatie ................................................................................................................................... 8
Burns & Stalker (1961) .................................................................................................................................. 11
Joan Woodward (1965) ................................................................................................................................. 12
Lawrence & Lorsch (1967) ............................................................................................................................. 13
Andere structuren .............................................................................................................................................. 13
Aspecten van organiseren.................................................................................................................................. 15
Bounded rationality – Daniel kahneman ...................................................................................................... 16
Andere structuren .............................................................................................................................................. 18
Eenvoudige structuur .................................................................................................................................... 19
Mechanistische structuur.............................................................................................................................. 20
Divisiestructuur ............................................................................................................................................. 20
Professionele organisatie .............................................................................................................................. 21
Organische organisatie of adhocratie ........................................................................................................... 22
....................................................................................................................................................................... 22
Formele vs. informele structuur ................................................................................................................... 24
Thema 2: Integratie .................................................................................................................................. 24
Wat is integratie................................................................................................................................................. 25
H3: Controle ............................................................................................................................................. 33
Terminologie....................................................................................................................................................... 33
Grondleggers van 2 verschillende visies op controle ......................................................................................... 34
Visie 1: Controle via toezicht en onzekerheid - Jeremy Bentham als inspiratie (1748-1832) ....................... 34
Visie 2: Controle via vertrouwen en participatie Mary Parker Follett als grondlegger (1868-1933) ............ 35
Controlestragegieën........................................................................................................................................... 36
conventionele en nieuwe ideeën over controle ........................................................................................... 41
Contingentiefactoren die de controlestrategie bepalen ............................................................................... 41
H4: Motivatie ........................................................................................................................................... 42
Wat is motivatie ............................................................................................................................................ 42
Belang van werknemersmotivatie................................................................................................................. 42
Motivatie in historisch perspectief................................................................................................................ 43
Inzichten vanuit motivatietheorieën ............................................................................................................. 44
Soorten motivatie............................................................................................................................................... 44
Hoe kunnen organisaties ervoor zorgen dat medewerkers gemotiveerd zijn? → kennisclips........................... 46
,Organisatie en mens
H5: Leren ................................................................................................................................................. 46
Belang van organisatieleren .............................................................................................................................. 46
Wat is organisatieleren? .................................................................................................................................... 47
Hoe kan men aan organisatieleren doen? ......................................................................................................... 48
Voorwaarden voor organisatieleren .................................................................................................................. 49
SECI-model ......................................................................................................................................................... 53
H6: Grensoverschrijdende organisatievormen ............................................................................................ 54
Virtueel organiseren........................................................................................................................................... 54
Internationaal organiseren ................................................................................................................................ 55
Globaliseren .................................................................................................................................................. 55
Coöperatief organiseren .................................................................................................................................... 57
Maatwerkbedrijven............................................................................................................................................ 60
Freelance economy ............................................................................................................................................ 62
H1: Structuur .............................................................................................................................................. 4
De mechanistische organisatie ............................................................................................................................ 4
Oorsprong van de mechanistische organisatie ............................................................................................... 4
Twee stromingen ............................................................................................................................................. 4
Kenmerken van mechanische organisaties ..................................................................................................... 7
Voor- en nadelen van mechanistische organisaties ........................................................................................ 7
De organische organisatie ................................................................................................................................... 8
Burns & Stalker (1961) .................................................................................................................................. 11
Joan Woodward (1965) ................................................................................................................................. 12
Lawrence & Lorsch (1967) ............................................................................................................................. 13
Andere structuren .............................................................................................................................................. 13
Aspecten van organiseren.................................................................................................................................. 15
Bounded rationality – Daniel kahneman ...................................................................................................... 16
Andere structuren .............................................................................................................................................. 18
Eenvoudige structuur .................................................................................................................................... 19
Mechanistische structuur.............................................................................................................................. 20
Divisiestructuur ............................................................................................................................................. 20
Professionele organisatie .............................................................................................................................. 21
Organische organisatie of adhocratie ........................................................................................................... 22
....................................................................................................................................................................... 22
Formele vs. informele structuur ................................................................................................................... 24
Thema 2: Integratie .................................................................................................................................. 24
Wat is integratie................................................................................................................................................. 25
H3: Controle ............................................................................................................................................. 33
Terminologie....................................................................................................................................................... 33
Grondleggers van 2 verschillende visies op controle ......................................................................................... 34
Visie 1: Controle via toezicht en onzekerheid - Jeremy Bentham als inspiratie (1748-1832) ....................... 34
Visie 2: Controle via vertrouwen en participatie Mary Parker Follett als grondlegger (1868-1933) ............ 35
,Organisatie en mens
Controlestragegieën........................................................................................................................................... 36
conventionele en nieuwe ideeën over controle ........................................................................................... 41
Contingentiefactoren die de controlestrategie bepalen ............................................................................... 41
H4: Motivatie ........................................................................................................................................... 42
Wat is motivatie ............................................................................................................................................ 42
Belang van werknemersmotivatie................................................................................................................. 42
Motivatie in historisch perspectief................................................................................................................ 43
Inzichten vanuit motivatietheorieën ............................................................................................................. 44
Soorten motivatie............................................................................................................................................... 44
Hoe kunnen organisaties ervoor zorgen dat medewerkers gemotiveerd zijn? → kennisclips........................... 46
H5: Leren ................................................................................................................................................. 46
Belang van organisatieleren .............................................................................................................................. 46
Wat is organisatieleren? .................................................................................................................................... 47
Hoe kan men aan organisatieleren doen? ......................................................................................................... 48
Voorwaarden voor organisatieleren .................................................................................................................. 49
SECI-model ......................................................................................................................................................... 53
H6: Grensoverschrijdende organisatievormen ............................................................................................ 54
Virtueel organiseren........................................................................................................................................... 54
Internationaal organiseren ................................................................................................................................ 55
Globaliseren .................................................................................................................................................. 55
Coöperatief organiseren .................................................................................................................................... 57
Maatwerkbedrijven............................................................................................................................................ 60
Freelance economy ............................................................................................................................................ 62
, Introductie
Videofragment the founder
Wat is het doel van de broers?
o Het verminderen van de productietijd van fastfood tot 30 seconden.
Hoe willen ze dit doel bereiken?
o Taakspecialisatie: iedereen doet zijn eigen taak als stap in het proces.
o
Wat valt op aan de manier waarop ze het werk organiseren?
o Er is een duidelijke hiërarchie: de groep doet het werk en de leider kijkt toe van de
zijlijn.
o Standaardisatie: er is een duidelijke procedure van begin tot einde die iedereen moet
volgen.
o Integratie: de afstemming die nodig is binnen de keuken. Er is een strakke tijdslijn
waarbinnen iedereen zijn taak moet uitvoeren. Er is een hoge mate van coördinatie
nodig van de mensen in de keuken om zo snel mogelijk de hamburger te produceren.
Bv manier van werken bij BMW: door jobrotatie te implementeren waren er veel minder
medewerkers die ziek vielen.
Praktische info
Examen
o Reproductievragen: termen & definities
o Inzichtsvragen: meerdere concepten en thema’s met elkaar linken (1-2 vragen)
o Case: vragen beantwoorden
Introductie tot organiseren
Organiseren = het regelen/installeren van collectieve activiteiten zodat het collectieve
resultaat superieur is aan het resultaat van individuen die alleen werken.
Kenmerken:
o Meerdere personen bij betrokken
o Collectief resultaat > Som resultaat van ieder individu afzonderlijk
o Door taken te verdelen en op elkaar af te stemmen
o Kenmerken
▪ = Kenmerken “organiseren” (nl. meerdere personen; collectief resultaat is
superieur; door taken te verdelen en op elkaar af te stemmen)
▪ Duurzaam en geregeld
▪ Doelgericht
o Definitie
▪ Regelmatigheden en uitkomsten van organiseren in termen van
• structuur van rollen, taken en procedures
• processen (zoals integratie, controle, motivatie en leren)
• regelingen tot het overschrijden van organisatiegrenzen (boundary-
crossing)
1
Inhoudsopgave
Introductie............................................................................................................................................................ 1
Introductie tot organiseren .................................................................................................................................. 1
Risico’s bij slecht organiseren.......................................................................................................................... 2
H1: Structuur .............................................................................................................................................. 4
De mechanistische organisatie ............................................................................................................................ 4
Oorsprong van de mechanistische organisatie ............................................................................................... 4
Twee stromingen ............................................................................................................................................. 4
Kenmerken van mechanische organisaties ..................................................................................................... 7
Voor- en nadelen van mechanistische organisaties ........................................................................................ 7
De organische organisatie ................................................................................................................................... 8
Burns & Stalker (1961) .................................................................................................................................. 11
Joan Woodward (1965) ................................................................................................................................. 12
Lawrence & Lorsch (1967) ............................................................................................................................. 13
Andere structuren .............................................................................................................................................. 13
Aspecten van organiseren.................................................................................................................................. 15
Bounded rationality – Daniel kahneman ...................................................................................................... 16
Andere structuren .............................................................................................................................................. 18
Eenvoudige structuur .................................................................................................................................... 19
Mechanistische structuur.............................................................................................................................. 20
Divisiestructuur ............................................................................................................................................. 20
Professionele organisatie .............................................................................................................................. 21
Organische organisatie of adhocratie ........................................................................................................... 22
....................................................................................................................................................................... 22
Formele vs. informele structuur ................................................................................................................... 24
Thema 2: Integratie .................................................................................................................................. 24
Wat is integratie................................................................................................................................................. 25
H3: Controle ............................................................................................................................................. 33
Terminologie....................................................................................................................................................... 33
Grondleggers van 2 verschillende visies op controle ......................................................................................... 34
Visie 1: Controle via toezicht en onzekerheid - Jeremy Bentham als inspiratie (1748-1832) ....................... 34
Visie 2: Controle via vertrouwen en participatie Mary Parker Follett als grondlegger (1868-1933) ............ 35
Controlestragegieën........................................................................................................................................... 36
conventionele en nieuwe ideeën over controle ........................................................................................... 41
Contingentiefactoren die de controlestrategie bepalen ............................................................................... 41
H4: Motivatie ........................................................................................................................................... 42
Wat is motivatie ............................................................................................................................................ 42
Belang van werknemersmotivatie................................................................................................................. 42
Motivatie in historisch perspectief................................................................................................................ 43
Inzichten vanuit motivatietheorieën ............................................................................................................. 44
Soorten motivatie............................................................................................................................................... 44
Hoe kunnen organisaties ervoor zorgen dat medewerkers gemotiveerd zijn? → kennisclips........................... 46
,Organisatie en mens
H5: Leren ................................................................................................................................................. 46
Belang van organisatieleren .............................................................................................................................. 46
Wat is organisatieleren? .................................................................................................................................... 47
Hoe kan men aan organisatieleren doen? ......................................................................................................... 48
Voorwaarden voor organisatieleren .................................................................................................................. 49
SECI-model ......................................................................................................................................................... 53
H6: Grensoverschrijdende organisatievormen ............................................................................................ 54
Virtueel organiseren........................................................................................................................................... 54
Internationaal organiseren ................................................................................................................................ 55
Globaliseren .................................................................................................................................................. 55
Coöperatief organiseren .................................................................................................................................... 57
Maatwerkbedrijven............................................................................................................................................ 60
Freelance economy ............................................................................................................................................ 62
H1: Structuur .............................................................................................................................................. 4
De mechanistische organisatie ............................................................................................................................ 4
Oorsprong van de mechanistische organisatie ............................................................................................... 4
Twee stromingen ............................................................................................................................................. 4
Kenmerken van mechanische organisaties ..................................................................................................... 7
Voor- en nadelen van mechanistische organisaties ........................................................................................ 7
De organische organisatie ................................................................................................................................... 8
Burns & Stalker (1961) .................................................................................................................................. 11
Joan Woodward (1965) ................................................................................................................................. 12
Lawrence & Lorsch (1967) ............................................................................................................................. 13
Andere structuren .............................................................................................................................................. 13
Aspecten van organiseren.................................................................................................................................. 15
Bounded rationality – Daniel kahneman ...................................................................................................... 16
Andere structuren .............................................................................................................................................. 18
Eenvoudige structuur .................................................................................................................................... 19
Mechanistische structuur.............................................................................................................................. 20
Divisiestructuur ............................................................................................................................................. 20
Professionele organisatie .............................................................................................................................. 21
Organische organisatie of adhocratie ........................................................................................................... 22
....................................................................................................................................................................... 22
Formele vs. informele structuur ................................................................................................................... 24
Thema 2: Integratie .................................................................................................................................. 24
Wat is integratie................................................................................................................................................. 25
H3: Controle ............................................................................................................................................. 33
Terminologie....................................................................................................................................................... 33
Grondleggers van 2 verschillende visies op controle ......................................................................................... 34
Visie 1: Controle via toezicht en onzekerheid - Jeremy Bentham als inspiratie (1748-1832) ....................... 34
Visie 2: Controle via vertrouwen en participatie Mary Parker Follett als grondlegger (1868-1933) ............ 35
,Organisatie en mens
Controlestragegieën........................................................................................................................................... 36
conventionele en nieuwe ideeën over controle ........................................................................................... 41
Contingentiefactoren die de controlestrategie bepalen ............................................................................... 41
H4: Motivatie ........................................................................................................................................... 42
Wat is motivatie ............................................................................................................................................ 42
Belang van werknemersmotivatie................................................................................................................. 42
Motivatie in historisch perspectief................................................................................................................ 43
Inzichten vanuit motivatietheorieën ............................................................................................................. 44
Soorten motivatie............................................................................................................................................... 44
Hoe kunnen organisaties ervoor zorgen dat medewerkers gemotiveerd zijn? → kennisclips........................... 46
H5: Leren ................................................................................................................................................. 46
Belang van organisatieleren .............................................................................................................................. 46
Wat is organisatieleren? .................................................................................................................................... 47
Hoe kan men aan organisatieleren doen? ......................................................................................................... 48
Voorwaarden voor organisatieleren .................................................................................................................. 49
SECI-model ......................................................................................................................................................... 53
H6: Grensoverschrijdende organisatievormen ............................................................................................ 54
Virtueel organiseren........................................................................................................................................... 54
Internationaal organiseren ................................................................................................................................ 55
Globaliseren .................................................................................................................................................. 55
Coöperatief organiseren .................................................................................................................................... 57
Maatwerkbedrijven............................................................................................................................................ 60
Freelance economy ............................................................................................................................................ 62
, Introductie
Videofragment the founder
Wat is het doel van de broers?
o Het verminderen van de productietijd van fastfood tot 30 seconden.
Hoe willen ze dit doel bereiken?
o Taakspecialisatie: iedereen doet zijn eigen taak als stap in het proces.
o
Wat valt op aan de manier waarop ze het werk organiseren?
o Er is een duidelijke hiërarchie: de groep doet het werk en de leider kijkt toe van de
zijlijn.
o Standaardisatie: er is een duidelijke procedure van begin tot einde die iedereen moet
volgen.
o Integratie: de afstemming die nodig is binnen de keuken. Er is een strakke tijdslijn
waarbinnen iedereen zijn taak moet uitvoeren. Er is een hoge mate van coördinatie
nodig van de mensen in de keuken om zo snel mogelijk de hamburger te produceren.
Bv manier van werken bij BMW: door jobrotatie te implementeren waren er veel minder
medewerkers die ziek vielen.
Praktische info
Examen
o Reproductievragen: termen & definities
o Inzichtsvragen: meerdere concepten en thema’s met elkaar linken (1-2 vragen)
o Case: vragen beantwoorden
Introductie tot organiseren
Organiseren = het regelen/installeren van collectieve activiteiten zodat het collectieve
resultaat superieur is aan het resultaat van individuen die alleen werken.
Kenmerken:
o Meerdere personen bij betrokken
o Collectief resultaat > Som resultaat van ieder individu afzonderlijk
o Door taken te verdelen en op elkaar af te stemmen
o Kenmerken
▪ = Kenmerken “organiseren” (nl. meerdere personen; collectief resultaat is
superieur; door taken te verdelen en op elkaar af te stemmen)
▪ Duurzaam en geregeld
▪ Doelgericht
o Definitie
▪ Regelmatigheden en uitkomsten van organiseren in termen van
• structuur van rollen, taken en procedures
• processen (zoals integratie, controle, motivatie en leren)
• regelingen tot het overschrijden van organisatiegrenzen (boundary-
crossing)
1
