Oefeningen: Manova, (M)ancova, Two-way Anova
op groot (diabetes) databestand
- Lees aandachtig de beschrijving van het onderzoek diabetes
- Open de datafile “Bestand diabetes”” in SPSS en kijk of je begrijpt wat elke variabele
betekent of m.a.w. hoe het databestand is opgebouwd.
- Check of er geen intypfouten zijn (door het laten lopen van frequenties)
SPSS: Analyse, descriptive statistics, frequenties, al de variabele selecteren en
naar rechts verplaatsen, OK
o Niet op EX., indien wel gevraagd zit er zéker een fout
Geen missing values
Variabele per variabele kijken of er intyp fouten zijn: vb. 4 puntenschaal (1,2,3 of
4), 3 puntenschaal (1,2 of 3) motivatie vragenlijst, gezondheid 5 puntenschaal,
gunstige VS ongunstige bloedwaarden
- Los vervolgens volgende onderzoeksvragen op met SPSS.
o Kies de juiste statistische toets
o Formuleer H0 en Ha
o Rapporteer en interpreteer alle cijfergegevens / grafieken, die nodig zijn
o Formuleer een conclusie (= een duidelijk antwoord op de OZvraag)
Vooraleer bepaalde onderzoeksvragen kunnen beantwoord worden, is het noodzakelijk
om nieuwe variabelen aan te maken voor fysiek en psychologisch zelfbeeld en motivatie
door de respectievelijk items voor elke variabele op te tellen.
SPSS: transforme, compute variable, naam ingeven (PREfysiek), items
1,6,9,15,20 en 25 met elkaar optellen (+ of SUM), OK
POSTfysiek: zelfde maar PRE overal aanpassen door POST
RETfysiek: zelfde maar POST overal aanpassen door RET
Bij drie kijken of items tss 6 en 25 liggen
PREpsychzelf:2,3,4,5,7,8,10,11,12,13,14,16,17,18,19,21,22,23,24,26,27 optellen,
ipv OK PAST, copy, in word plakken ctrl F, pijltje, replace:
POSTpsychzelf: in word plakken ctrl F, pijltje, replace, pre in bovenste vak en
post in onderste vak + naam veranderen
RETpsychzelf: in word plakken ctrl F, pijltje, replace, post in bovenste vak en ret
in onderste vak + naam veranderen
Terug plakken in SPSS, alles selecteren en op groene play knop drukken
(driehoek)
Totale motivatie naam: PREmotivatie, alles optellen van 1 tot 16, PAST, in
word zetten, selecteer tekst waar we iets willen vervangen, pijltje, … alles in
SPSS plakken (POSTmotivatie & RETmotivatie), selecteren + op groene knop
drukken
Data bestand best opslaan als nieuw bestand!
, 1. Is er een verschil in fysiek zelfbeeld op de POSTtest naargelang het geslacht? Is
dit geslachtsverschil afhankelijk van leeftijd? Onderzoek dit a.d.h.v. 1 analyse
(met eventuele post-hoc analyses, indien nodig).
Let op: kijk eerst goed welk soort variabele leeftijd is!
Leeftijd 2 groepen = kwalitatief gegeven (enkel als het kwantitatief is is het covariaat!!)
AV= fysiekzelfbeeld(POST)
OV1= geslacht (jongens VS meisjes)
OV2= leeftijdsgroep (12tot15j VS 16tot18j)
Two way (2x2) ANOVA
HE geslacht:
H0: Er is geen verschil in fysiekzelfbeeld op post test ngl geslacht los van de leeftijdsgroep
Ha: Er is wel een verschil in fysiekzelfbeeld op post test ngl geslacht los van de leeftijdsgroep
HE leeftijd:
H0: Er is geen verschil in fysiekzelfbeeld op post test ngl leeftijdsgroep los van geslacht
Ha: Er is wel een verschil in fysiekzelfbeeld op post test ngl leeftijdsgroep los van geslacht
IE: (in vraag staat: Is dit geslachtsverschil afhankelijk van leeftijd = bepaalt dat we het zo doen nu)
H0: Het verschil in fysiek zelfbeeld ngl geslacht is niet afhankelijk van leeftijdsgroep
Ha: Het verschil in fysiek zelfbeeld ngl geslacht is wel afhankelijk van leeftijdsgroep
SPSS: Analyze, general linear model, univariaat, dependent var.= POSTfyszelf, Fixed factors =
geslacht en leeftijd, OPTIONS: descriptives + levene’s (univariaat dus sws Levene’s!!), PLOTS:
seperate lines: leeftijd (want dit staat vanachter in de IE beschreven!!) EN horizontaal = geslacht
ADD, GEEN POST HOC (factoren van 2 niveaus)
Levene’s: F= 1,420 en p= 0,244 niet sign. EVA ANOVA interpreteren
ALTIJD EERST NR INTERACTIE-effect KIJKEN!!!
IE(geslachtxleeftijd): F= 27,734 en p <0,001 H0 verwerpen, Ha aanvaarden
Conclusie: Het verschil in fysiek zelfbeeld ngl geslacht is wel afhankelijk van leeftijdsgroep
2 vervolgacties: PLOT (= grafiek tekenen) én SPLIT FILE
HE gslacht: F= 3, 755 en p= 0,057 niet sign
HE leeftijd: F= 0,168 en p = 0,683 niet sign
PLOT schetsen (assen + legende!!)
op groot (diabetes) databestand
- Lees aandachtig de beschrijving van het onderzoek diabetes
- Open de datafile “Bestand diabetes”” in SPSS en kijk of je begrijpt wat elke variabele
betekent of m.a.w. hoe het databestand is opgebouwd.
- Check of er geen intypfouten zijn (door het laten lopen van frequenties)
SPSS: Analyse, descriptive statistics, frequenties, al de variabele selecteren en
naar rechts verplaatsen, OK
o Niet op EX., indien wel gevraagd zit er zéker een fout
Geen missing values
Variabele per variabele kijken of er intyp fouten zijn: vb. 4 puntenschaal (1,2,3 of
4), 3 puntenschaal (1,2 of 3) motivatie vragenlijst, gezondheid 5 puntenschaal,
gunstige VS ongunstige bloedwaarden
- Los vervolgens volgende onderzoeksvragen op met SPSS.
o Kies de juiste statistische toets
o Formuleer H0 en Ha
o Rapporteer en interpreteer alle cijfergegevens / grafieken, die nodig zijn
o Formuleer een conclusie (= een duidelijk antwoord op de OZvraag)
Vooraleer bepaalde onderzoeksvragen kunnen beantwoord worden, is het noodzakelijk
om nieuwe variabelen aan te maken voor fysiek en psychologisch zelfbeeld en motivatie
door de respectievelijk items voor elke variabele op te tellen.
SPSS: transforme, compute variable, naam ingeven (PREfysiek), items
1,6,9,15,20 en 25 met elkaar optellen (+ of SUM), OK
POSTfysiek: zelfde maar PRE overal aanpassen door POST
RETfysiek: zelfde maar POST overal aanpassen door RET
Bij drie kijken of items tss 6 en 25 liggen
PREpsychzelf:2,3,4,5,7,8,10,11,12,13,14,16,17,18,19,21,22,23,24,26,27 optellen,
ipv OK PAST, copy, in word plakken ctrl F, pijltje, replace:
POSTpsychzelf: in word plakken ctrl F, pijltje, replace, pre in bovenste vak en
post in onderste vak + naam veranderen
RETpsychzelf: in word plakken ctrl F, pijltje, replace, post in bovenste vak en ret
in onderste vak + naam veranderen
Terug plakken in SPSS, alles selecteren en op groene play knop drukken
(driehoek)
Totale motivatie naam: PREmotivatie, alles optellen van 1 tot 16, PAST, in
word zetten, selecteer tekst waar we iets willen vervangen, pijltje, … alles in
SPSS plakken (POSTmotivatie & RETmotivatie), selecteren + op groene knop
drukken
Data bestand best opslaan als nieuw bestand!
, 1. Is er een verschil in fysiek zelfbeeld op de POSTtest naargelang het geslacht? Is
dit geslachtsverschil afhankelijk van leeftijd? Onderzoek dit a.d.h.v. 1 analyse
(met eventuele post-hoc analyses, indien nodig).
Let op: kijk eerst goed welk soort variabele leeftijd is!
Leeftijd 2 groepen = kwalitatief gegeven (enkel als het kwantitatief is is het covariaat!!)
AV= fysiekzelfbeeld(POST)
OV1= geslacht (jongens VS meisjes)
OV2= leeftijdsgroep (12tot15j VS 16tot18j)
Two way (2x2) ANOVA
HE geslacht:
H0: Er is geen verschil in fysiekzelfbeeld op post test ngl geslacht los van de leeftijdsgroep
Ha: Er is wel een verschil in fysiekzelfbeeld op post test ngl geslacht los van de leeftijdsgroep
HE leeftijd:
H0: Er is geen verschil in fysiekzelfbeeld op post test ngl leeftijdsgroep los van geslacht
Ha: Er is wel een verschil in fysiekzelfbeeld op post test ngl leeftijdsgroep los van geslacht
IE: (in vraag staat: Is dit geslachtsverschil afhankelijk van leeftijd = bepaalt dat we het zo doen nu)
H0: Het verschil in fysiek zelfbeeld ngl geslacht is niet afhankelijk van leeftijdsgroep
Ha: Het verschil in fysiek zelfbeeld ngl geslacht is wel afhankelijk van leeftijdsgroep
SPSS: Analyze, general linear model, univariaat, dependent var.= POSTfyszelf, Fixed factors =
geslacht en leeftijd, OPTIONS: descriptives + levene’s (univariaat dus sws Levene’s!!), PLOTS:
seperate lines: leeftijd (want dit staat vanachter in de IE beschreven!!) EN horizontaal = geslacht
ADD, GEEN POST HOC (factoren van 2 niveaus)
Levene’s: F= 1,420 en p= 0,244 niet sign. EVA ANOVA interpreteren
ALTIJD EERST NR INTERACTIE-effect KIJKEN!!!
IE(geslachtxleeftijd): F= 27,734 en p <0,001 H0 verwerpen, Ha aanvaarden
Conclusie: Het verschil in fysiek zelfbeeld ngl geslacht is wel afhankelijk van leeftijdsgroep
2 vervolgacties: PLOT (= grafiek tekenen) én SPLIT FILE
HE gslacht: F= 3, 755 en p= 0,057 niet sign
HE leeftijd: F= 0,168 en p = 0,683 niet sign
PLOT schetsen (assen + legende!!)
