Hoorcollege 8+9 : Het mededingingsregime
______________________________________________________________________________________
Literatuur : Kern van het Europees recht
- H. 9
Wetgeving :
- De Minimis Bekendmaking inzake artikel 101 VWEU, PB, 2014, C291
Jurisprudentie :
- SLA ‘Maxima Latcija’
______________________________________________________________________________________
Doelstellingen en opzet van het Europese mededingingsrecht
______________________________________________________________________________________
Doelstellingen
A. Marktintegratie
Ondernemingen kunnen actief worden op markten in andere lidstaten en concurreren
met bedrijven uit die lidstaten : Europese mededingingsregels.
B. Consumentenwelvaart
Deze doelstelling wordt bereikt door efficiëntie, waardoor een doelmatige allocatie
(verdeling van de beschikbare goederen en productiemiddelen over de verschillende
mogelijke toepassingen) van de schaarse middelen plaatsvindt. Het is nodig dat
ondernemingen concurreren.
Mededing leidt er toe dat ondernemingen dingen naar de gunst van de consumenten
goede producten en diensten aan bieden tegen een gunstige prijs.
Andere doelstellingen :
- Beschermingen van de structuur van de markt
- Bescherming van mededinging als zodanig
Niet alleen optreden wanneer gedragingen van ondernemingen nadelige effecten
hebben op het welvaartsniveau van de consumenten, maar ook als de rivaliteit tussen
ondernemingen wordt aangetast.
Verschil Amerika en Europa : verschillende doelstellingen.
- EU : Internationale organisatie door samenwerkingsverband —> marktintegratie.
- AMK : Federatie —> integratiedoelstellingen spelen een minder grote rol.
Begrip onderneming
Ondernemingen zijn de adressanten van de mededingingsregels.
‣ HvJ Höfner : functionele invulling onderneming.
Elke entiteit die economische activiteiten verricht is een onderneming in de zin van
het Europese mededingingsrecht.
- Economische activiteiten : aanbieden van goederen en diensten op de markt.
Indien ondernemingen in concurrentie goederen en/of diensten aanbieden, moet het
mededingingsrecht worden nageleefd.
- Niet : overheidsgezag (bv. politietaken)
Extraterritoriale toepassing
, Ondernemingen met alleen vestigingen buiten de EU ?
Het Europese mededingingsrecht is alleen van toepassing op deze ondernemingen,
indien hun gedragingen effect hebben op de Europese markt.
- Effects doctrine : twee ondernemingen die buiten de EU gevestigd zijn en
overeenkomst sluiten en deze overeenkomst wordt op de interne markt worden
uitgevoerd.
Het systeem van het mededingingsrecht
1. De pijlers van het mededingingsrecht
Drie regimes :
A. Het kartelverbod
Het kartelverbod verbiedt ondernemingen om concurrentiebeperkende afspraken te
maken.
- Twee of meer zelfstandige ondernemingen (eenzijdige handelingen of afspraken
tussen ondernemingen uit hetzelfde concern vallen niet onder het verbod)
- Repressief : Commissie reageert achteraf.
B. Het verbod om misbruik te maken van een economische machtspositie
Indien een onderneming relatief veel marktmacht bezit, dan dient zij te voorkomen
dat zij misbruik maakt van haar sterke positie.
- Twee of meer zelfstandige ondernemingen of eenzijdige handelingen of
afspraken tussen ondernemingen uit hetzelfde concern
- Repressief : Commissie reageert achteraf.
C. Het concentratietoezicht
Fusies kunnen zo groot zijn dat zij betekenis kunnen hebben voor de concurrentie op
de interne markt. Te groot marktaandeel van de gefuseerde onderneming zorgt ervoor
dat er te weinig concurrentie overblijft.
- Preventief : Ondernemingen die willen fuseren, dienen dit voornemen bij de
Commissie te melden, indien de geplande concentratie een bepaalde omvang
heeft.
2. Regels met betrekking op beperking van de concurrentie door de overheid
Speciale regels die de nationale overheden verbieden de concurrentie tussen
ondernemingen te beperken.
Staatssteun : Lidstaten mogen geen (financiële) steun verlenen aan ondernemingen
waardoor de concurrentie op de interne markt wordt verstoord.
______________________________________________________________________________________
Literatuur : Kern van het Europees recht
- H. 9
Wetgeving :
- De Minimis Bekendmaking inzake artikel 101 VWEU, PB, 2014, C291
Jurisprudentie :
- SLA ‘Maxima Latcija’
______________________________________________________________________________________
Doelstellingen en opzet van het Europese mededingingsrecht
______________________________________________________________________________________
Doelstellingen
A. Marktintegratie
Ondernemingen kunnen actief worden op markten in andere lidstaten en concurreren
met bedrijven uit die lidstaten : Europese mededingingsregels.
B. Consumentenwelvaart
Deze doelstelling wordt bereikt door efficiëntie, waardoor een doelmatige allocatie
(verdeling van de beschikbare goederen en productiemiddelen over de verschillende
mogelijke toepassingen) van de schaarse middelen plaatsvindt. Het is nodig dat
ondernemingen concurreren.
Mededing leidt er toe dat ondernemingen dingen naar de gunst van de consumenten
goede producten en diensten aan bieden tegen een gunstige prijs.
Andere doelstellingen :
- Beschermingen van de structuur van de markt
- Bescherming van mededinging als zodanig
Niet alleen optreden wanneer gedragingen van ondernemingen nadelige effecten
hebben op het welvaartsniveau van de consumenten, maar ook als de rivaliteit tussen
ondernemingen wordt aangetast.
Verschil Amerika en Europa : verschillende doelstellingen.
- EU : Internationale organisatie door samenwerkingsverband —> marktintegratie.
- AMK : Federatie —> integratiedoelstellingen spelen een minder grote rol.
Begrip onderneming
Ondernemingen zijn de adressanten van de mededingingsregels.
‣ HvJ Höfner : functionele invulling onderneming.
Elke entiteit die economische activiteiten verricht is een onderneming in de zin van
het Europese mededingingsrecht.
- Economische activiteiten : aanbieden van goederen en diensten op de markt.
Indien ondernemingen in concurrentie goederen en/of diensten aanbieden, moet het
mededingingsrecht worden nageleefd.
- Niet : overheidsgezag (bv. politietaken)
Extraterritoriale toepassing
, Ondernemingen met alleen vestigingen buiten de EU ?
Het Europese mededingingsrecht is alleen van toepassing op deze ondernemingen,
indien hun gedragingen effect hebben op de Europese markt.
- Effects doctrine : twee ondernemingen die buiten de EU gevestigd zijn en
overeenkomst sluiten en deze overeenkomst wordt op de interne markt worden
uitgevoerd.
Het systeem van het mededingingsrecht
1. De pijlers van het mededingingsrecht
Drie regimes :
A. Het kartelverbod
Het kartelverbod verbiedt ondernemingen om concurrentiebeperkende afspraken te
maken.
- Twee of meer zelfstandige ondernemingen (eenzijdige handelingen of afspraken
tussen ondernemingen uit hetzelfde concern vallen niet onder het verbod)
- Repressief : Commissie reageert achteraf.
B. Het verbod om misbruik te maken van een economische machtspositie
Indien een onderneming relatief veel marktmacht bezit, dan dient zij te voorkomen
dat zij misbruik maakt van haar sterke positie.
- Twee of meer zelfstandige ondernemingen of eenzijdige handelingen of
afspraken tussen ondernemingen uit hetzelfde concern
- Repressief : Commissie reageert achteraf.
C. Het concentratietoezicht
Fusies kunnen zo groot zijn dat zij betekenis kunnen hebben voor de concurrentie op
de interne markt. Te groot marktaandeel van de gefuseerde onderneming zorgt ervoor
dat er te weinig concurrentie overblijft.
- Preventief : Ondernemingen die willen fuseren, dienen dit voornemen bij de
Commissie te melden, indien de geplande concentratie een bepaalde omvang
heeft.
2. Regels met betrekking op beperking van de concurrentie door de overheid
Speciale regels die de nationale overheden verbieden de concurrentie tussen
ondernemingen te beperken.
Staatssteun : Lidstaten mogen geen (financiële) steun verlenen aan ondernemingen
waardoor de concurrentie op de interne markt wordt verstoord.
