Samenvatting
Methoden van onderzoek I
Door middel van deze samenvatting, heb ik een 6,3 behaald voor het tentamen
1. Samenvatting ‘Dit is onderzoek’ van Ben Baarda
Hoofdstuk 1 - Wat wil de onderzoeker weten?
1.1
Een onderzoeksplan en -verslag beginnen altijd met een introductie of inleiding. Hierin
wordt de achtergrond van het onderzoek geschetst. Op basis van de analyse van het
probleem wordt de uiteindelijk onderzoeksvraag/-vragen geformuleerd. Je begint breed
met het formuleren van het probleem en de achtergrond ervan en je eindigt smal met de
te beantwoorden onderzoeksvraag.
1. Probleemstelling: de achtergrond waaruit je onderzoeksvraag voorkomt.
Voorbeeld beleidsvraag: hoe kan ziekteverzuim worden verminderd?
Voorbeeld onderzoeksvraag: wat zijn de oorzaken van ziekteverzuim?
Beleidsvragen zijn niet de rol van de onderzoeker, onderzoeksvragen wel.
2. Doelstelling: het antwoord op de vraag waarom je het onderzoek doet, wat je
ermee wilt bereiken.
Toegepast onderzoek levert kennis op om praktijkproblemen op te lossen. Zuiver
wetenschappelijk onderzoek levert wetenschappelijke kennis op, niet
noodzakelijk ter oplossing van het probleem. Beide typen onderzoek wordt op
wetenschappelijke wijze uitgevoerd.
3. Onderzoeksethiek: voor je met een onderzoek start moet je jezelf afvragen of het
ethisch verantwoord is om uit te voeren. Je voert het onderzoek alleen uit
wanneer volgende vragen positief beantwoord kunnen worden:
- Doen de respondenten vrijwillig mee aan het onderzoek?
- Wordt er aan de respondenten van tevoren uitgelegd wat het doel en werkwijze
van het onderzoek zijn?
- Worden de gegevens van de respondenten vertrouwelijk, liefst anoniem,
verwerkt?
- Hebben de uitkomsten van het onderzoek geen nadelige gevolgen voor de
respondenten?
- Wordt het onderzoek op een eerlijke en objectieve manier uitgevoerd?
4. Onderzoeksvraag: is de vraag waarop het onderzoek antwoord moet geven.
1.2
Gesloten onderzoeksvragen en open onderzoeksvragen vereisen verschillende manieren
van onderzoek.
a) Kwalitatief onderzoek
In het geval van een open onderzoeksvraag doe je kwalitatief onderzoek. Dit is
onderzoek waarbij problemen in en van situaties, gebeurtenissen en personen
geïnterpreteerd worden met behulp van gegevens val kwalitatieve aard, zoals
belevingen, ervaringen, betekenisverleningen die verzameld zijn via open interviews
en/of participerende observatie en/of bestaande documenten. De conclusies in
, kwalitatieve onderzoeken moeten plausibel, en werkwijze moet transparant zijn, dit is
de verifieerbaarheidseis.
b) Kwantitatief onderzoek
Als de onderzoeksvraag smal is en je weet wat je inhoudelijk kunt verwachten als je gaat
interviewen of observeren, doe je meestal kwantitatief onderzoek. Dit is onderzoek
waarbij het onderzoeksmateriaal bestaat uit cijfermatige gegevens, die statistisch
geanalyseerd worden om antwoord te geven op de onderzoeksvraag. Voor kwantitatief
onderzoek geldt de reproduceerbaarheidseis: het onderzoeksverslag moet zo gemaakt
worden, dat een ander in staat is het onderzoek over te doen.
c) Verschillen tussen kwalitatief en kwantitatief onderzoek
De keuze tussen kwalitatief en kwantitatief onderzoek wordt vooral bepaald door de
onderzoeksvraag.
Keuze Kwantitatief Kwalitatief
Gesloten of open Gesloten Open
onderzoeksvraag
Onderzoeksvraag ligt Wel vast Niet vast
wel/niet vast
Doelstelling Beschrijven en toetsen van vooraf Ontwikkelen van (nieuwe) ideeën
vastgelegde ideeën
Dataverzameling Op 1 standaard manier data Je verzamelt op verschillende
verzamelen. Bijvoorbeeld m.b.v. manieren data. Bijvoorbeeld d.m.v.
vragenlijst zowel interviewen als observeren
Resultaat data Cijfers Observatie- en gespreksverslagen en
verzameling bestaande gegevens
Verwerking data Statistische analyses Observatie- en gespreksverslagen
reduceer je tot labels en daar breng je
structuur in
1.3
Onderzoekseenheden zijn de personen, instanties of situaties waarover je op basis van de
onderzoek uitspraken wilt doen. Kenmerken zijn de eigenschappen van de eenheden
waarover je uitspraken doet op basis van de onderzoeksresultaten. Verbanden tussen
eenheden en kenmerken met behulp van twee onderzoeksvragen als voorbeeld:
Onderzoeksvraag Hoe vaak komen Zijn jongens agressiever dan
vermoeidheidsklachten meisjes?
onder studenten voor?
Eenheden/populatie Studenten Kinderen
Eigenschappen/kenmerken Vermoeidheidsklachten Geslacht, agressie
Bij kwalitatief onderzoek zijn de eenheden vaak minder helder dan bij kwantitatief
onderzoek. [Tip! Begin niet te breed bij kwalitatief onderzoek]
Een datamatrix is een tabel waarin gegevens overzichtelijk zijn weergegeven, zoals in
het onderstaand voorbeeld:
Vermoeid Leeftijd Geslacht
Student 1 Ja 22 Man
Student 2 Nee 19 Vrouw
Student 3 Ja 21 Vrouw
Horizontaal staan de eenheden (de studenten), verticaal staan de kenmerken.
Methoden van onderzoek I
Door middel van deze samenvatting, heb ik een 6,3 behaald voor het tentamen
1. Samenvatting ‘Dit is onderzoek’ van Ben Baarda
Hoofdstuk 1 - Wat wil de onderzoeker weten?
1.1
Een onderzoeksplan en -verslag beginnen altijd met een introductie of inleiding. Hierin
wordt de achtergrond van het onderzoek geschetst. Op basis van de analyse van het
probleem wordt de uiteindelijk onderzoeksvraag/-vragen geformuleerd. Je begint breed
met het formuleren van het probleem en de achtergrond ervan en je eindigt smal met de
te beantwoorden onderzoeksvraag.
1. Probleemstelling: de achtergrond waaruit je onderzoeksvraag voorkomt.
Voorbeeld beleidsvraag: hoe kan ziekteverzuim worden verminderd?
Voorbeeld onderzoeksvraag: wat zijn de oorzaken van ziekteverzuim?
Beleidsvragen zijn niet de rol van de onderzoeker, onderzoeksvragen wel.
2. Doelstelling: het antwoord op de vraag waarom je het onderzoek doet, wat je
ermee wilt bereiken.
Toegepast onderzoek levert kennis op om praktijkproblemen op te lossen. Zuiver
wetenschappelijk onderzoek levert wetenschappelijke kennis op, niet
noodzakelijk ter oplossing van het probleem. Beide typen onderzoek wordt op
wetenschappelijke wijze uitgevoerd.
3. Onderzoeksethiek: voor je met een onderzoek start moet je jezelf afvragen of het
ethisch verantwoord is om uit te voeren. Je voert het onderzoek alleen uit
wanneer volgende vragen positief beantwoord kunnen worden:
- Doen de respondenten vrijwillig mee aan het onderzoek?
- Wordt er aan de respondenten van tevoren uitgelegd wat het doel en werkwijze
van het onderzoek zijn?
- Worden de gegevens van de respondenten vertrouwelijk, liefst anoniem,
verwerkt?
- Hebben de uitkomsten van het onderzoek geen nadelige gevolgen voor de
respondenten?
- Wordt het onderzoek op een eerlijke en objectieve manier uitgevoerd?
4. Onderzoeksvraag: is de vraag waarop het onderzoek antwoord moet geven.
1.2
Gesloten onderzoeksvragen en open onderzoeksvragen vereisen verschillende manieren
van onderzoek.
a) Kwalitatief onderzoek
In het geval van een open onderzoeksvraag doe je kwalitatief onderzoek. Dit is
onderzoek waarbij problemen in en van situaties, gebeurtenissen en personen
geïnterpreteerd worden met behulp van gegevens val kwalitatieve aard, zoals
belevingen, ervaringen, betekenisverleningen die verzameld zijn via open interviews
en/of participerende observatie en/of bestaande documenten. De conclusies in
, kwalitatieve onderzoeken moeten plausibel, en werkwijze moet transparant zijn, dit is
de verifieerbaarheidseis.
b) Kwantitatief onderzoek
Als de onderzoeksvraag smal is en je weet wat je inhoudelijk kunt verwachten als je gaat
interviewen of observeren, doe je meestal kwantitatief onderzoek. Dit is onderzoek
waarbij het onderzoeksmateriaal bestaat uit cijfermatige gegevens, die statistisch
geanalyseerd worden om antwoord te geven op de onderzoeksvraag. Voor kwantitatief
onderzoek geldt de reproduceerbaarheidseis: het onderzoeksverslag moet zo gemaakt
worden, dat een ander in staat is het onderzoek over te doen.
c) Verschillen tussen kwalitatief en kwantitatief onderzoek
De keuze tussen kwalitatief en kwantitatief onderzoek wordt vooral bepaald door de
onderzoeksvraag.
Keuze Kwantitatief Kwalitatief
Gesloten of open Gesloten Open
onderzoeksvraag
Onderzoeksvraag ligt Wel vast Niet vast
wel/niet vast
Doelstelling Beschrijven en toetsen van vooraf Ontwikkelen van (nieuwe) ideeën
vastgelegde ideeën
Dataverzameling Op 1 standaard manier data Je verzamelt op verschillende
verzamelen. Bijvoorbeeld m.b.v. manieren data. Bijvoorbeeld d.m.v.
vragenlijst zowel interviewen als observeren
Resultaat data Cijfers Observatie- en gespreksverslagen en
verzameling bestaande gegevens
Verwerking data Statistische analyses Observatie- en gespreksverslagen
reduceer je tot labels en daar breng je
structuur in
1.3
Onderzoekseenheden zijn de personen, instanties of situaties waarover je op basis van de
onderzoek uitspraken wilt doen. Kenmerken zijn de eigenschappen van de eenheden
waarover je uitspraken doet op basis van de onderzoeksresultaten. Verbanden tussen
eenheden en kenmerken met behulp van twee onderzoeksvragen als voorbeeld:
Onderzoeksvraag Hoe vaak komen Zijn jongens agressiever dan
vermoeidheidsklachten meisjes?
onder studenten voor?
Eenheden/populatie Studenten Kinderen
Eigenschappen/kenmerken Vermoeidheidsklachten Geslacht, agressie
Bij kwalitatief onderzoek zijn de eenheden vaak minder helder dan bij kwantitatief
onderzoek. [Tip! Begin niet te breed bij kwalitatief onderzoek]
Een datamatrix is een tabel waarin gegevens overzichtelijk zijn weergegeven, zoals in
het onderstaand voorbeeld:
Vermoeid Leeftijd Geslacht
Student 1 Ja 22 Man
Student 2 Nee 19 Vrouw
Student 3 Ja 21 Vrouw
Horizontaal staan de eenheden (de studenten), verticaal staan de kenmerken.
