Hoofdstuk 10: Neuropathologie
Hersenbeschadigingen vormen een toenemend probleem:
- bij mensen jonger dan 45 is hersentrauma een belangrijke oorzaak van sterfte en handicap (= morbiditeit).
- Bij jonge mensen: verkeersongevallen
- mensen ouder dan 45: frequentie van cerebrovasculaire accidenten ( CVA = beroerte = stroke) neemt toe
Wanneer de huist een beschadiging niet tot dood leidt blijft de client leven met stoornissen.
Andere oorzaken:
- encefalitis
- abcessen
- hersenoperaties
Progressieve ziektebeelden leiden tot hersenbeschadiging:
- alzheimer
- parkinson
- multiples sclerose
-
- amyotrofe lateraal sclerose
- huntington
BV. Beroerte: Verlamming verhemelte hypernasaliteit.
Spraakverstaanbaarheid is een activiteit bij BV. Telefoon opnemen.
Persoon is telefoniste en kan participatie ( beroep) niet meer
uitvoeren. Partner hoort niet goed: communicatie fout ( Externe
factoren). Persoonlijke factor is dat persoon emotioneel is en heel
verdrietig reageert bij miscommunicatie.
Ruggenmergsyndromen (spinaal)
,Boven het ruggenmerg bevinden zich de hersenstam ( medulla oblongata ).
In het ruggenmerg zitten verschillende banen die kruisen:
- De dalende baan: cortico spinale baan:
Zorgt voor motorische bewegingen
BV. Armen en benen bewegingen
- Stijgende baan:
Sensorische baan die instaat voor alles van gevoel
BV. Blaas naar hersenen.
Let op!
Spraakprobleem ( afasie ) of taalprobleem (dysartrie) krijg je niet door ruggenmergletsel. (Craniale zenuwen)
Wanneer letsel aan ruggenmerg?
- Na verkeersongeval
- Duiken in ondiep water
- Steek- of schotwond
- Beschadiging bij operatie
- Ziekte (gezwel, bloeding,…)
.1.1 Motorische uitval
Paraplegie
Onder niveau T1 heb je een volledige uitval van de benen en de romp.
Paraparese
Onder niveau T1 heb je een gedeeltelijke uitval van de benen en de romp.
= verminderde kracht van beide onderste ledematen
, Quadriparese
Verminderde kracht (= gedeeltelijke verlamming) van de 4 ledematen die uitgevallen zijn.
BV. je kan er nog iets mee doen maar geen fijne bewegingen.
Quadriplegie
Totale verlamming van de onderste 4 ledematen die uitgevallen zijn.
Oorzaak:
Letsel is hogerop gelegen.
!! hangt af van het niveau waar het ruggenmerg beschadigd is !!
Beschadigd ruggenmerg herstelt nauwelijks = DEFINITIEF
Waar mee te maken?
Hoe groot is letsel:
- Bilateraal:
- Unilateraal: hemiplegie of -parese.
Bij ruggenmergletsels met aantasting van tractus corticospinalis:
Er is motorische uitval:
- verminderde kracht van de spieren : parese
- volledig afwezige kracht van de spieren : verlamming of paralyse
Ernst van de verminderde kracht
Graad 0 = geen spiercontractie = paralyse
Graad 1 = spiercontractie zonder beweging
Graad 2 = beweging mogelijk met zwaartekracht uitgeschakeld
Graad 3 = beweging tegen de zwaartekracht in
Graad 4 = beweging tegen weerstand
Graad 5 = normale kracht
.1.1.1 Pyramidaal syndroom (Hogere Motorische Neuron)
Eerste motorneuronon is aangetast
Hyperreflectie, spasticiteit en verminderde kracht (parese)
Symptonen:
- Parese in rust (gedeeltelijke verlamming)
Spieren zijn slap in rust
- Hyperreflexie en clonus
Overmatige en soms repetitief reageren bij uitlokken van reflexen.
- Spastische spieren:
Bij passieve mobilisatie zijn de spieren te gespannen, strak in kramp. Spieren werken tegen.
Oplossing:
zoeken naar piramidale reflexen: reflexen die bij een gezonde volwassenen niet kunnen worden
opgewekt maar bij een verlies van corticale controle wel kunnen worden opgewekt.
BV. Stijken buitenzijde voetzool: flexie van de tenen ( geen extensie )
Hersenbeschadigingen vormen een toenemend probleem:
- bij mensen jonger dan 45 is hersentrauma een belangrijke oorzaak van sterfte en handicap (= morbiditeit).
- Bij jonge mensen: verkeersongevallen
- mensen ouder dan 45: frequentie van cerebrovasculaire accidenten ( CVA = beroerte = stroke) neemt toe
Wanneer de huist een beschadiging niet tot dood leidt blijft de client leven met stoornissen.
Andere oorzaken:
- encefalitis
- abcessen
- hersenoperaties
Progressieve ziektebeelden leiden tot hersenbeschadiging:
- alzheimer
- parkinson
- multiples sclerose
-
- amyotrofe lateraal sclerose
- huntington
BV. Beroerte: Verlamming verhemelte hypernasaliteit.
Spraakverstaanbaarheid is een activiteit bij BV. Telefoon opnemen.
Persoon is telefoniste en kan participatie ( beroep) niet meer
uitvoeren. Partner hoort niet goed: communicatie fout ( Externe
factoren). Persoonlijke factor is dat persoon emotioneel is en heel
verdrietig reageert bij miscommunicatie.
Ruggenmergsyndromen (spinaal)
,Boven het ruggenmerg bevinden zich de hersenstam ( medulla oblongata ).
In het ruggenmerg zitten verschillende banen die kruisen:
- De dalende baan: cortico spinale baan:
Zorgt voor motorische bewegingen
BV. Armen en benen bewegingen
- Stijgende baan:
Sensorische baan die instaat voor alles van gevoel
BV. Blaas naar hersenen.
Let op!
Spraakprobleem ( afasie ) of taalprobleem (dysartrie) krijg je niet door ruggenmergletsel. (Craniale zenuwen)
Wanneer letsel aan ruggenmerg?
- Na verkeersongeval
- Duiken in ondiep water
- Steek- of schotwond
- Beschadiging bij operatie
- Ziekte (gezwel, bloeding,…)
.1.1 Motorische uitval
Paraplegie
Onder niveau T1 heb je een volledige uitval van de benen en de romp.
Paraparese
Onder niveau T1 heb je een gedeeltelijke uitval van de benen en de romp.
= verminderde kracht van beide onderste ledematen
, Quadriparese
Verminderde kracht (= gedeeltelijke verlamming) van de 4 ledematen die uitgevallen zijn.
BV. je kan er nog iets mee doen maar geen fijne bewegingen.
Quadriplegie
Totale verlamming van de onderste 4 ledematen die uitgevallen zijn.
Oorzaak:
Letsel is hogerop gelegen.
!! hangt af van het niveau waar het ruggenmerg beschadigd is !!
Beschadigd ruggenmerg herstelt nauwelijks = DEFINITIEF
Waar mee te maken?
Hoe groot is letsel:
- Bilateraal:
- Unilateraal: hemiplegie of -parese.
Bij ruggenmergletsels met aantasting van tractus corticospinalis:
Er is motorische uitval:
- verminderde kracht van de spieren : parese
- volledig afwezige kracht van de spieren : verlamming of paralyse
Ernst van de verminderde kracht
Graad 0 = geen spiercontractie = paralyse
Graad 1 = spiercontractie zonder beweging
Graad 2 = beweging mogelijk met zwaartekracht uitgeschakeld
Graad 3 = beweging tegen de zwaartekracht in
Graad 4 = beweging tegen weerstand
Graad 5 = normale kracht
.1.1.1 Pyramidaal syndroom (Hogere Motorische Neuron)
Eerste motorneuronon is aangetast
Hyperreflectie, spasticiteit en verminderde kracht (parese)
Symptonen:
- Parese in rust (gedeeltelijke verlamming)
Spieren zijn slap in rust
- Hyperreflexie en clonus
Overmatige en soms repetitief reageren bij uitlokken van reflexen.
- Spastische spieren:
Bij passieve mobilisatie zijn de spieren te gespannen, strak in kramp. Spieren werken tegen.
Oplossing:
zoeken naar piramidale reflexen: reflexen die bij een gezonde volwassenen niet kunnen worden
opgewekt maar bij een verlies van corticale controle wel kunnen worden opgewekt.
BV. Stijken buitenzijde voetzool: flexie van de tenen ( geen extensie )