H4: KINDERTIJD (FYSIEKE ONTWIKKELING)
1. LICHAAMSGROEI
1.1 TRENDS LICHAAMGROEI
Cephalo-caudale trend zet zich verder
vb. sneller nieuwe broek en schoenen aankopen
Grote lenigheid
Kindertanden vervangen tussen 6 en 12 jaar
Trage fysieke groei ~ peuter & kleuterjaren
1.2 GEZONDHEIDSPROBLEMEN
Bijziendheid (myopie)
Slechte voeding: met ouders 1 maal thuis eten voorkomt dit
Samen eten komt minder voor
Obesitas = meer dan 20% toename in gemiddeld lichaamsgewicht naargelang
geslacht en leeftijd
16% van Amerikaanse kinderen
2% van Vlaamse kinderen
Oorzaken obesitas
- Genetica
- Lage SES: meer stress en gebrek aan kennis
- Overvoeding: elk ongemak = signaal voor voedsel : kinderen leren niet eigen
honger aan te voelen en eten intern te reguleren
• Gevolg: meer vatbaar voor externe voedselstimuli dan voor interne
hongerstimuli
Ongezonde voeding als “beloning” gebruiken
Minder fysiek actief en meer TV kijken: oorzaak en gevolg
Gevolgen obesitas:
- Stereotyp beeld: lui, lelijk, onzeker en niet sociaal aanvaard
- Emotionele problemen: depressie, lager welzijn
- Kans op obesitas als volwassene
- Gezondheidsproblemen
Behandelen obesitas (focus op veranderen van levensstijl):
o Familie-kwestie
o Scholen
1
, 2. MOTORISCHE ONTWIKKELING
2.1 RUWE MOTORISCHE ONTWIKKELING
Betere beheersing van ruwe motorische handelingen
Vooruitgang in vier domeinen:
a) - Flexibiliteit/ elasticiteit neemt toe: vb. kopstand, molentje
b) - Evenwicht vergroot: vb. veranderen van richting tijdens lopen
c) – Snelheid en behendigheid van beweging neemt toe : vb. voetbal, hinkelen,
tikkertje
d) - Kracht neemt toe: vb. baseball, tennis
2.2 FIJNE MOTORISCHE ONTWIKKELING
Verfijning fijne motorische ontwikkeling:
Alfabet: letters = groot omwille van armbeweging
Tekeningen: meer detail, diepte-elementen, en relaties tussen figuren
Genderverschillen:
- Meisjes: beter in fijne motorische vaardigheden
- Jongens: ruwe motorische vaardigheden die kracht vergen
Genetische verschillen, maar ook omgeving die op stereotype wijze reageert!
2.3 SPELLETJE MET REGELS
Spelletjes (bijvoorbeeld in jeugdbeweging of in sportclub) zijn bevorderlijk voor ontwikkeling:
Toename in perspectief innemen: je kan begrijpen hoe anderen spelletje zullen
spelen
Samen ontdekken welke regels goed zijn en welke niet
Inzicht in wat fairheid en rechtvaardigheid betekenen
2
1. LICHAAMSGROEI
1.1 TRENDS LICHAAMGROEI
Cephalo-caudale trend zet zich verder
vb. sneller nieuwe broek en schoenen aankopen
Grote lenigheid
Kindertanden vervangen tussen 6 en 12 jaar
Trage fysieke groei ~ peuter & kleuterjaren
1.2 GEZONDHEIDSPROBLEMEN
Bijziendheid (myopie)
Slechte voeding: met ouders 1 maal thuis eten voorkomt dit
Samen eten komt minder voor
Obesitas = meer dan 20% toename in gemiddeld lichaamsgewicht naargelang
geslacht en leeftijd
16% van Amerikaanse kinderen
2% van Vlaamse kinderen
Oorzaken obesitas
- Genetica
- Lage SES: meer stress en gebrek aan kennis
- Overvoeding: elk ongemak = signaal voor voedsel : kinderen leren niet eigen
honger aan te voelen en eten intern te reguleren
• Gevolg: meer vatbaar voor externe voedselstimuli dan voor interne
hongerstimuli
Ongezonde voeding als “beloning” gebruiken
Minder fysiek actief en meer TV kijken: oorzaak en gevolg
Gevolgen obesitas:
- Stereotyp beeld: lui, lelijk, onzeker en niet sociaal aanvaard
- Emotionele problemen: depressie, lager welzijn
- Kans op obesitas als volwassene
- Gezondheidsproblemen
Behandelen obesitas (focus op veranderen van levensstijl):
o Familie-kwestie
o Scholen
1
, 2. MOTORISCHE ONTWIKKELING
2.1 RUWE MOTORISCHE ONTWIKKELING
Betere beheersing van ruwe motorische handelingen
Vooruitgang in vier domeinen:
a) - Flexibiliteit/ elasticiteit neemt toe: vb. kopstand, molentje
b) - Evenwicht vergroot: vb. veranderen van richting tijdens lopen
c) – Snelheid en behendigheid van beweging neemt toe : vb. voetbal, hinkelen,
tikkertje
d) - Kracht neemt toe: vb. baseball, tennis
2.2 FIJNE MOTORISCHE ONTWIKKELING
Verfijning fijne motorische ontwikkeling:
Alfabet: letters = groot omwille van armbeweging
Tekeningen: meer detail, diepte-elementen, en relaties tussen figuren
Genderverschillen:
- Meisjes: beter in fijne motorische vaardigheden
- Jongens: ruwe motorische vaardigheden die kracht vergen
Genetische verschillen, maar ook omgeving die op stereotype wijze reageert!
2.3 SPELLETJE MET REGELS
Spelletjes (bijvoorbeeld in jeugdbeweging of in sportclub) zijn bevorderlijk voor ontwikkeling:
Toename in perspectief innemen: je kan begrijpen hoe anderen spelletje zullen
spelen
Samen ontdekken welke regels goed zijn en welke niet
Inzicht in wat fairheid en rechtvaardigheid betekenen
2