Levenslooppsychologie
Hoofdstuk 1: bouwstenen voor een levenslooppsychologie
wat is levenslooppsychologie?
Levenslooppsychologie = ontwikkelingspsychologie
➔ 3 G’s: Gedachten, Gevoelens en Gedragingen
➔ Nature of nurture
Definitie ontwikkelingspsychologie:
➔ Studie: wetenschappelijk
➔ Evolutie: veranderingen Definitie
➔ Normaal <-> pathologisch Studie van de evolutie van
➔ Gedrag: de 3 G’s normaal gedrag doorheen
➔ Doorheen het leven: elke fase in het leven het leven
Verschillende perspectieven:
1. Biologisch perspectief
2. Cognitief perspectief →gedrag verandert doorheen het leven
3. Affectief/sociaal perspectief
1
,Historiek: ontwikkelingspsychologie doorheen de tijd:
Al altijd interesse in kinderen → opvoeding + onderwijs
➔ Bestuderen van kinderen altijd al aanwezig → levert belangrijke inzichten op
Oudheid:
➔ Oud-Griekse en Romeinse samenleving → reeds visie op individuele, menselijke
ontwikkeling:
o Plato:
Kind wiegen → goeie atleet
Kind verwennen → prikkelbaar kind
Tirannieke houding tov kind → sombere futloosheid
o Cicero:
Stadia in het leven
Elk stadia heft ziijn eigenheid
• Kindertijd → zwakte
• Pubertijd → onstuimigheid
➔ Kindertijd belangrijk:
o Investering in kinderen komt de maatschappij ten goede
o Kinderen vormen samenleving van morgen
Middeleeuwen:
= 500 – 1500
Er was geen beschermde kindertijd → kinderen werden
Kind = als volwassene behandeld → extra werkkracht
o Geschenk van Er was weinig emotionele benadering
god
o Erfzonde Uitzondering: Erasmus (= een filosoof)
o Imperfecte Belang van liefdevolle bejegening
miniatuurvolwassen Belang van degelijk onderwijs
e
Goede band tss leerkracht en leerling is belangrijk
Imitatie is erg belangrijk bij taalverwerving
Achterstand in geval kind thuis de taal niet
aangeleerd krijgt
2
,De verlichting:
= 1600 – 1700 Wat is de verlichting?
o Tegenreactie tegen
Filosofische benadering blijft belangrijk:
kerk & dogma’s
➔ Jean-Jacques Rousseau o Ratio!
o Kind = innergoed o Idee van
maakbaarheid van
o Verdorven door slechte invloeden
de samenleving
o Kennis via interactie met de omgeving
o Ouders moeten het kind de kans bieden om
natuurlijke mogelijkheden te ontplooien
➔ John Locke
o Kind = tabula rasa (= een onbeschreven blad)
o Belangrijke taak voor ouders → opvoeding en ervaringen bijbrengen
o Onredelijke kinderen moeten aan banden worden gelegd door de ouders
Sociogenese van de kindertijd:
Kindertijd wordt ontdekt als
belangrijke, aparte periode in de
ontwikkeling die welbepaalde
benadering vraagt
3
, De moderne tijd:
Charles Darwin → survival of the fittest → biologische evolutieleer
➔ Sterke interesse in ontwikkeling → mens is doorheen duizenden jaren geëvolueerd uit
andere diersoorten
➔ Aan de hand van obeservaties van zijn zoon → op welke leeftijd gebeurt wat?
o Wetenschappelijk? Nee want casestudies zijn door eigen vaders!
= ontwikkeling van een individu van een soort is de herhaling
Recapitulatiehypothese:
van de ontwikkeling van een soort
De ontogenese is een
➔ Soort = de mens
recapitulatie van de
fylogenese
➔ Genetische psychologie:
o Psychologische groei is sterk parallel aan biologische groei
o Biologische mechanismen zijn sturend voor psychologische ontwikkeling
De vorige eeuw tot nu:
Maatschappelijke visie op de kindertijd is veranderd doorheen de tijd
➔ Begin 1900: kinderen werkten fulltime in de mijnen
Dag van vandaag:
➔ Kunnen kinderen nog kind zijn?
➔ Generatie Z – digital natives
➔ Invloed sociale media op ontwikkeling
➔ Groepsdruk
4
Hoofdstuk 1: bouwstenen voor een levenslooppsychologie
wat is levenslooppsychologie?
Levenslooppsychologie = ontwikkelingspsychologie
➔ 3 G’s: Gedachten, Gevoelens en Gedragingen
➔ Nature of nurture
Definitie ontwikkelingspsychologie:
➔ Studie: wetenschappelijk
➔ Evolutie: veranderingen Definitie
➔ Normaal <-> pathologisch Studie van de evolutie van
➔ Gedrag: de 3 G’s normaal gedrag doorheen
➔ Doorheen het leven: elke fase in het leven het leven
Verschillende perspectieven:
1. Biologisch perspectief
2. Cognitief perspectief →gedrag verandert doorheen het leven
3. Affectief/sociaal perspectief
1
,Historiek: ontwikkelingspsychologie doorheen de tijd:
Al altijd interesse in kinderen → opvoeding + onderwijs
➔ Bestuderen van kinderen altijd al aanwezig → levert belangrijke inzichten op
Oudheid:
➔ Oud-Griekse en Romeinse samenleving → reeds visie op individuele, menselijke
ontwikkeling:
o Plato:
Kind wiegen → goeie atleet
Kind verwennen → prikkelbaar kind
Tirannieke houding tov kind → sombere futloosheid
o Cicero:
Stadia in het leven
Elk stadia heft ziijn eigenheid
• Kindertijd → zwakte
• Pubertijd → onstuimigheid
➔ Kindertijd belangrijk:
o Investering in kinderen komt de maatschappij ten goede
o Kinderen vormen samenleving van morgen
Middeleeuwen:
= 500 – 1500
Er was geen beschermde kindertijd → kinderen werden
Kind = als volwassene behandeld → extra werkkracht
o Geschenk van Er was weinig emotionele benadering
god
o Erfzonde Uitzondering: Erasmus (= een filosoof)
o Imperfecte Belang van liefdevolle bejegening
miniatuurvolwassen Belang van degelijk onderwijs
e
Goede band tss leerkracht en leerling is belangrijk
Imitatie is erg belangrijk bij taalverwerving
Achterstand in geval kind thuis de taal niet
aangeleerd krijgt
2
,De verlichting:
= 1600 – 1700 Wat is de verlichting?
o Tegenreactie tegen
Filosofische benadering blijft belangrijk:
kerk & dogma’s
➔ Jean-Jacques Rousseau o Ratio!
o Kind = innergoed o Idee van
maakbaarheid van
o Verdorven door slechte invloeden
de samenleving
o Kennis via interactie met de omgeving
o Ouders moeten het kind de kans bieden om
natuurlijke mogelijkheden te ontplooien
➔ John Locke
o Kind = tabula rasa (= een onbeschreven blad)
o Belangrijke taak voor ouders → opvoeding en ervaringen bijbrengen
o Onredelijke kinderen moeten aan banden worden gelegd door de ouders
Sociogenese van de kindertijd:
Kindertijd wordt ontdekt als
belangrijke, aparte periode in de
ontwikkeling die welbepaalde
benadering vraagt
3
, De moderne tijd:
Charles Darwin → survival of the fittest → biologische evolutieleer
➔ Sterke interesse in ontwikkeling → mens is doorheen duizenden jaren geëvolueerd uit
andere diersoorten
➔ Aan de hand van obeservaties van zijn zoon → op welke leeftijd gebeurt wat?
o Wetenschappelijk? Nee want casestudies zijn door eigen vaders!
= ontwikkeling van een individu van een soort is de herhaling
Recapitulatiehypothese:
van de ontwikkeling van een soort
De ontogenese is een
➔ Soort = de mens
recapitulatie van de
fylogenese
➔ Genetische psychologie:
o Psychologische groei is sterk parallel aan biologische groei
o Biologische mechanismen zijn sturend voor psychologische ontwikkeling
De vorige eeuw tot nu:
Maatschappelijke visie op de kindertijd is veranderd doorheen de tijd
➔ Begin 1900: kinderen werkten fulltime in de mijnen
Dag van vandaag:
➔ Kunnen kinderen nog kind zijn?
➔ Generatie Z – digital natives
➔ Invloed sociale media op ontwikkeling
➔ Groepsdruk
4