Samenvatting bestuur(proces)recht hoofdstuk 10
10.1 Relatie overheid – burger
Verticale verhouding Het bestuursrecht regelt de verhouding tussen overheidsorganen
en de burger die daaronder vallen.
10.2 Overheidshandelingen
Feitelijke handeling Het zijn handelingen die zonder een bepaald rechtsgevolg beoogd
zijn. (Mensen werkzaam bij een bestuursorgaan verrichten deze handeling).
Rechtshandelingen Het zijn handelingen waarbij het rechtsgevolg door een partij gewild
is. (Deze wordt tevens ook verricht door mensen werkzaam bij een bestuursorgaan).
Rechtshandelingen worden verdeeld in twee groepen:
Privaatrechtelijke rechtshandelingen
Publiekrechtelijke rechtshandelingen
Privaatrechtelijke rechtshandelingen Zijn handelingen waar de overheid zich als een
burger moet opstellen. Bijvoorbeeld wanneer zijn een glazenwassers in huren om de ramen
van het gemeentehuis schoon te maken.
Publiekrechtelijke rechtshandeling Dit zijn rechtshandelingen die door een
bestuursorgaan worden verricht om een publieke taak uit te voeren.
Het bestuursorgaan kan dit alleen maar omdat er in een wet is die deze bevoegdheid aan dat
bestuursorgaan toekent. In de Awb (algemene wet bestuursrecht) wordt de term besluit
gebruikt als het om publiekrechtelijke rechtshandelingen gaat.
Publiekrechtelijke rechtshandelingen worden onderverdeeld in twee mogelijkheden:
Eenzijdige
Meerzijdige
Eenzijdige:
Besluiten van algemene strekking
- Algemeen verbindende voorschriften
- Beleidsregels
- Plannen
Beschikkingen
Meerzijdig Is een vereist dat twee bestuursorganen een rechtsgevolg in het leven willen
roepen.
, 10.3 Besluit
Art. 1:3 lid 1 Awb geeft de definitie van een besluit, hieruit blijkt dat het om een schriftelijke
beslissing gaat van een bestuursorgaan, waarbij die beslissing een publiekrechtelijke
rechtshandeling moet inhouden.
Het gaat om een schriftelijke beslissing.
De beslissing is afgegeven door een bestuursorgaan.
Het betreft een publiekrechtelijke rechtshandeling.
Het besluit is tot iemand of iets gericht (Belanghebbende).
10.4 Beschikking
Bestuursorganen zoals ministers, Gedeputeerde Staten en colleges van burgermeester en
wethouders moeten iedere dag vele beslissingen nemen.
10.4.1 Wat is een beschikking
Een beschikking is:
Een besluit afkomstig van een bestuursorgaan;
Op grond van een publiekrechtelijk voorschrift;
Dat gericht is tot één bepaalde persoon of een bepaald aantal met name genoemde
personen;
Gericht op enig rechtsgevolg.
10.4.2 Soorten beschikkingen
Er zijn verschillende soorten beschikkingen:
Constitutieve en declaratoire beschikkingen;
Begunstigende en belastende beschikkingen;
Vrije en gebonden beschikkingen.
Constitutieve en declaratoire beschikkingen
Constitutieve beschikking Is een rechtscheppende beschikking. Bij deze beschikking
worden er rechten en verplichtingen in het leven geroepen die eerder nog niet bestonden.
Bijvoorbeeld staat in de APV dat het verboden is om op of aan de openbare weg te
verkopen, tenzij toestemming wordt gegeven door het college van burgermeester en
wethouders. Marktkoopmannen vragen een vergunning aan voor deze toestemming, indien
zij deze vergunning krijgen ontstaat en voor hun een nieuw recht.
Declaratoire beschikking Is een recht vaststellende beschikking. Met het geven van zo’n
beschikking wordt nog een uitdrukkelijk vastgesteld hoe de situatie juridisch is. Bijvoorbeeld
het vaststellen van een verkiezingsuitslag door het centraal stembureau. Met een
declaratoire beschikking wordt dus helderheid geschapen.
10.1 Relatie overheid – burger
Verticale verhouding Het bestuursrecht regelt de verhouding tussen overheidsorganen
en de burger die daaronder vallen.
10.2 Overheidshandelingen
Feitelijke handeling Het zijn handelingen die zonder een bepaald rechtsgevolg beoogd
zijn. (Mensen werkzaam bij een bestuursorgaan verrichten deze handeling).
Rechtshandelingen Het zijn handelingen waarbij het rechtsgevolg door een partij gewild
is. (Deze wordt tevens ook verricht door mensen werkzaam bij een bestuursorgaan).
Rechtshandelingen worden verdeeld in twee groepen:
Privaatrechtelijke rechtshandelingen
Publiekrechtelijke rechtshandelingen
Privaatrechtelijke rechtshandelingen Zijn handelingen waar de overheid zich als een
burger moet opstellen. Bijvoorbeeld wanneer zijn een glazenwassers in huren om de ramen
van het gemeentehuis schoon te maken.
Publiekrechtelijke rechtshandeling Dit zijn rechtshandelingen die door een
bestuursorgaan worden verricht om een publieke taak uit te voeren.
Het bestuursorgaan kan dit alleen maar omdat er in een wet is die deze bevoegdheid aan dat
bestuursorgaan toekent. In de Awb (algemene wet bestuursrecht) wordt de term besluit
gebruikt als het om publiekrechtelijke rechtshandelingen gaat.
Publiekrechtelijke rechtshandelingen worden onderverdeeld in twee mogelijkheden:
Eenzijdige
Meerzijdige
Eenzijdige:
Besluiten van algemene strekking
- Algemeen verbindende voorschriften
- Beleidsregels
- Plannen
Beschikkingen
Meerzijdig Is een vereist dat twee bestuursorganen een rechtsgevolg in het leven willen
roepen.
, 10.3 Besluit
Art. 1:3 lid 1 Awb geeft de definitie van een besluit, hieruit blijkt dat het om een schriftelijke
beslissing gaat van een bestuursorgaan, waarbij die beslissing een publiekrechtelijke
rechtshandeling moet inhouden.
Het gaat om een schriftelijke beslissing.
De beslissing is afgegeven door een bestuursorgaan.
Het betreft een publiekrechtelijke rechtshandeling.
Het besluit is tot iemand of iets gericht (Belanghebbende).
10.4 Beschikking
Bestuursorganen zoals ministers, Gedeputeerde Staten en colleges van burgermeester en
wethouders moeten iedere dag vele beslissingen nemen.
10.4.1 Wat is een beschikking
Een beschikking is:
Een besluit afkomstig van een bestuursorgaan;
Op grond van een publiekrechtelijk voorschrift;
Dat gericht is tot één bepaalde persoon of een bepaald aantal met name genoemde
personen;
Gericht op enig rechtsgevolg.
10.4.2 Soorten beschikkingen
Er zijn verschillende soorten beschikkingen:
Constitutieve en declaratoire beschikkingen;
Begunstigende en belastende beschikkingen;
Vrije en gebonden beschikkingen.
Constitutieve en declaratoire beschikkingen
Constitutieve beschikking Is een rechtscheppende beschikking. Bij deze beschikking
worden er rechten en verplichtingen in het leven geroepen die eerder nog niet bestonden.
Bijvoorbeeld staat in de APV dat het verboden is om op of aan de openbare weg te
verkopen, tenzij toestemming wordt gegeven door het college van burgermeester en
wethouders. Marktkoopmannen vragen een vergunning aan voor deze toestemming, indien
zij deze vergunning krijgen ontstaat en voor hun een nieuw recht.
Declaratoire beschikking Is een recht vaststellende beschikking. Met het geven van zo’n
beschikking wordt nog een uitdrukkelijk vastgesteld hoe de situatie juridisch is. Bijvoorbeeld
het vaststellen van een verkiezingsuitslag door het centraal stembureau. Met een
declaratoire beschikking wordt dus helderheid geschapen.
