Samenvatting psychologie de basis 6e editie
Deze samenvatting bevat Hoofdstuk 1 t/m 5 – 7 t/m 10
Hoofdstuk 1 Geest, gedrag en psychologische wetenschap
§1.1 Kernvraag: Wat is psychologie en wat is het niet?
Antwoord: Psychologie is een breed veld, met vele specialismen, maar in wezen is
psychologie de wetenschap van gedragen geestelijke processen.
Psychologie: wetenschap van gedrag en mentale processen
Psychiatrie: medisch specialisme gericht op behandeling van mentale stoornissen is dus
geen psychologie!!
Er zijn 3 soorten psychologen:
• Experimentele psychologen: doen onderzoek nar psychologische processen
• Docenten psychologie: zijn psychologen die onderwijs geven in psychologie
• Toegepaste psychologen:passen de verkregen kennis van experimenteel
psychologen toe om problemen van mensen op te lossen
Pseudopsychologie: niet onderbouwde psychologische theorieën die zich als
wetenschappelijke waarheid voordoen. Dit zijn leuke weetjes zoals horoscopen.
§1.2 Kernvraag: Hoe vergaren psychologen nieuwe kennis?
Antwoord:Net als onderzoekers op alle andere gebieden gebruiken psychologen de
wetenschappelijke methode om hun ideeën empirisch te toetsen
Wetenschappelijke methode: een procedure voor een hypothese/empirisch onderzoek
waarbij vooroordelen en subjectieve oordelen worden uitgesloten
Empirisch onderzoek: onderzoek waarbij gegevens worden verzameld door d.m.v.
sensorische ervaring en observatie
Theorie: toetsbare verklaring voor een aantal feiten/observaties
5 stappen van een wetenschappelijke methode:
1. Hypothese ontwikkelen: voorspelling van uitkomst van een onderzoek
2. Gecontroleerd experiment uitvoeren
3. Objectieve data verzamelen: gegevens van het experiment
4. Resultaten analyseren -> hypothese accepteren/verwerpen
5. Resultaten publiceren,bekritiseren en repliceren
Begrippen binnen deze stappen:
(1)Operationele definities: beschrijvingen van concepten/onderdelen die bij het onderzoek
horen.
(2)Experimentele conditie: omstandigheden waaraan de leden van de experimentele groep
tijdens een behandeling
(2)Controle conditie: omstandigheden waaraan de leden van de controlegroep tijdens het
experiment worden blootgesteld.
(2) Onafhankelijke variabele: een stimulus (reactie) die een onderzoeker kan veranderen,
deze variabele is onafhankelijk van andere variabelen.
(2) Randomiseren: een procedure waarbij de stimulus volledig door toeval wordt bepaald.
, (3) Afhankelijke variabele: gemeten uitkomst van een onderzoek, de response van de
proefpersonen tijdens een onderzoek. Deze variabele is dus afhankelijk van een andere
variabele.
(5)Repliceren: herhaling van een eerder onderzoek om dezelfde uitkomsten te krijgen
5 soorten psychologisch onderzoek:
1. Experiment: onderzoek waarbij alle omstandigheden worden gecontroleerd.
2. Correlatieonderzoek:vorm van onderzoek waarbij het experiment niet zelf kan
worden uitgevoerd maar dmv andere resultaten toch kan worden uitgevoerd.
3. Survey:techniek voor correlatieonderzoek waarbij gebruik wordt gemaakt van de
reacties van mensen dmv een vastgestelde lijst
4. Natuurlijke observatie: vorm van correlatieonderzoek waarbij het gedrag van
mensen of dieren in hun eigen omgeving wordt geobserveerd.
5. Gevalstudie: onderzoek van een enkel object
Expectancy bias: de waarnemer staat toe dat zijn verwachtingen het onderzoek
beïnvloeden
§1.3 Kernvraag:Wat zijn de 6 belangrijkste perspectieven van de psychologie
Antwoord: zes belangrijke perspectieven domneren het snel veranderende veld van de
moderne psychologie. Alle kwamen ze voort uit radicale nieuwe ideeën over geest en
gedrag.
Descartes:-> zijn ideeën leidde tot de moderne psychologie theorie: scheiding tussen geest
en lichaam.
Dé grote ideëen die tot de 6 perspectieven binnen de moderne psychologie leidde:
1. Biologische perspectief
2. Cognitieve perspectief: wetenschappelijke methode
3. Behavorische perspectief
4. Whole person perspectief
5. Ontwikkelingsperspectief
6. Socioculturele perspectief
Biologische perspectief: zoekt oorzaken van gedrag in het functioneren van
genen,hersenen,zenuwstelsel en hormoonstelsel.
2 variaties binnen het biologische perspectief:
- Neurowetenschap:richt zich op hoe hersenen mentale processen creëert zoals
gevoelens
- Evolutionaire biologie:specialisme in de biologie dat gedrag en mentale processen
beschouwt in termen van hun genetische aanpassing aan overleving en voorplanting
Cognitieve perspectief: wetenschappelijke methode die kan worden gebruikt om de geest
te besturen
- Introspectie: beschrijving van je innerlijke,bewuste ervaringen
- Structurisme: zocht elementen van de bewuste ervaringen
- Functionalisme: meende dat psychische processen het beste begrepen kunnen
worden als van hun nut en functie -> eerste toegepaste psychologen
Deze samenvatting bevat Hoofdstuk 1 t/m 5 – 7 t/m 10
Hoofdstuk 1 Geest, gedrag en psychologische wetenschap
§1.1 Kernvraag: Wat is psychologie en wat is het niet?
Antwoord: Psychologie is een breed veld, met vele specialismen, maar in wezen is
psychologie de wetenschap van gedragen geestelijke processen.
Psychologie: wetenschap van gedrag en mentale processen
Psychiatrie: medisch specialisme gericht op behandeling van mentale stoornissen is dus
geen psychologie!!
Er zijn 3 soorten psychologen:
• Experimentele psychologen: doen onderzoek nar psychologische processen
• Docenten psychologie: zijn psychologen die onderwijs geven in psychologie
• Toegepaste psychologen:passen de verkregen kennis van experimenteel
psychologen toe om problemen van mensen op te lossen
Pseudopsychologie: niet onderbouwde psychologische theorieën die zich als
wetenschappelijke waarheid voordoen. Dit zijn leuke weetjes zoals horoscopen.
§1.2 Kernvraag: Hoe vergaren psychologen nieuwe kennis?
Antwoord:Net als onderzoekers op alle andere gebieden gebruiken psychologen de
wetenschappelijke methode om hun ideeën empirisch te toetsen
Wetenschappelijke methode: een procedure voor een hypothese/empirisch onderzoek
waarbij vooroordelen en subjectieve oordelen worden uitgesloten
Empirisch onderzoek: onderzoek waarbij gegevens worden verzameld door d.m.v.
sensorische ervaring en observatie
Theorie: toetsbare verklaring voor een aantal feiten/observaties
5 stappen van een wetenschappelijke methode:
1. Hypothese ontwikkelen: voorspelling van uitkomst van een onderzoek
2. Gecontroleerd experiment uitvoeren
3. Objectieve data verzamelen: gegevens van het experiment
4. Resultaten analyseren -> hypothese accepteren/verwerpen
5. Resultaten publiceren,bekritiseren en repliceren
Begrippen binnen deze stappen:
(1)Operationele definities: beschrijvingen van concepten/onderdelen die bij het onderzoek
horen.
(2)Experimentele conditie: omstandigheden waaraan de leden van de experimentele groep
tijdens een behandeling
(2)Controle conditie: omstandigheden waaraan de leden van de controlegroep tijdens het
experiment worden blootgesteld.
(2) Onafhankelijke variabele: een stimulus (reactie) die een onderzoeker kan veranderen,
deze variabele is onafhankelijk van andere variabelen.
(2) Randomiseren: een procedure waarbij de stimulus volledig door toeval wordt bepaald.
, (3) Afhankelijke variabele: gemeten uitkomst van een onderzoek, de response van de
proefpersonen tijdens een onderzoek. Deze variabele is dus afhankelijk van een andere
variabele.
(5)Repliceren: herhaling van een eerder onderzoek om dezelfde uitkomsten te krijgen
5 soorten psychologisch onderzoek:
1. Experiment: onderzoek waarbij alle omstandigheden worden gecontroleerd.
2. Correlatieonderzoek:vorm van onderzoek waarbij het experiment niet zelf kan
worden uitgevoerd maar dmv andere resultaten toch kan worden uitgevoerd.
3. Survey:techniek voor correlatieonderzoek waarbij gebruik wordt gemaakt van de
reacties van mensen dmv een vastgestelde lijst
4. Natuurlijke observatie: vorm van correlatieonderzoek waarbij het gedrag van
mensen of dieren in hun eigen omgeving wordt geobserveerd.
5. Gevalstudie: onderzoek van een enkel object
Expectancy bias: de waarnemer staat toe dat zijn verwachtingen het onderzoek
beïnvloeden
§1.3 Kernvraag:Wat zijn de 6 belangrijkste perspectieven van de psychologie
Antwoord: zes belangrijke perspectieven domneren het snel veranderende veld van de
moderne psychologie. Alle kwamen ze voort uit radicale nieuwe ideeën over geest en
gedrag.
Descartes:-> zijn ideeën leidde tot de moderne psychologie theorie: scheiding tussen geest
en lichaam.
Dé grote ideëen die tot de 6 perspectieven binnen de moderne psychologie leidde:
1. Biologische perspectief
2. Cognitieve perspectief: wetenschappelijke methode
3. Behavorische perspectief
4. Whole person perspectief
5. Ontwikkelingsperspectief
6. Socioculturele perspectief
Biologische perspectief: zoekt oorzaken van gedrag in het functioneren van
genen,hersenen,zenuwstelsel en hormoonstelsel.
2 variaties binnen het biologische perspectief:
- Neurowetenschap:richt zich op hoe hersenen mentale processen creëert zoals
gevoelens
- Evolutionaire biologie:specialisme in de biologie dat gedrag en mentale processen
beschouwt in termen van hun genetische aanpassing aan overleving en voorplanting
Cognitieve perspectief: wetenschappelijke methode die kan worden gebruikt om de geest
te besturen
- Introspectie: beschrijving van je innerlijke,bewuste ervaringen
- Structurisme: zocht elementen van de bewuste ervaringen
- Functionalisme: meende dat psychische processen het beste begrepen kunnen
worden als van hun nut en functie -> eerste toegepaste psychologen
