Business fundamentals
Inhoud
Hoofdstuk 1: Van idee naar businessplan:..............................................................3
Deel 1 – theorie en toepassingen:.......................................................................3
1.1 Missie, visie en waarden:........................................................................... 3
1.3 Naamgeving:.............................................................................................. 6
Deel 2 - Theorie en toepassingen:.......................................................................8
1.2 Bedrijfsplan:............................................................................................... 8
Hoofdstuk 2: Hoe word ik ondernemer?...............................................................16
....................................................................................................................... 16
2.1 Opstartformaliteiten:................................................................................ 16
2.2 Statuten van zelfstandigen:.....................................................................17
2.3 Ondernemingsvormen:............................................................................. 18
Hoofdstuk 3: Hoe start ik een eenmanszaak/ maatschap?:..................................26
3.1 Oprichtingsformaliteiten van een eenmanszaak/ maatschap:..................26
3.4 Boekhoudkundige verplichtingen:............................................................33
3.5 Hoe verkoop ik vanuit een eenmanszaak?:..............................................37
3.3 Fiscale verplichtingen:.............................................................................. 40
3.6 Vergoeding van de ondernemer:..............................................................56
3.7 Risico’s eenmanszaak/ maatschap:..........................................................56
Hoofdstuk 4: Hoe ga ik van een eenmanszaak naar een vennootschap?:............57
4.1 Schrappen van de eenmanszaak:............................................................57
4.2 Oprichtingsformaliteiten van een vennootschap:.....................................59
4.3 De organisatie van een vennootschap:....................................................67
4.4 Fiscale verplichtingen:.............................................................................. 70
4.5 Boekhoudkundige verplichtingen:............................................................76
4.6 Vergoeding van de vennoten en aandeelhouders:...................................84
4.7 Risicobeheer:............................................................................................ 85
Hoofdstuk 5: Werking en analyse van de vennootschap:.....................................88
Theorie: deel 1 – financieel beleid in de onderneming:.....................................88
5.1 De jaarrekening:....................................................................................... 88
5.2 Financiële analyse van de onderneming:.................................................88
5.3 De investeringsbeslissing:........................................................................92
5.4 De financieringsbehoefte:........................................................................93
Theorie: deel 2 – management – accounting in de onderneming:...................101
5.5 Basisprincipes van kostencalculatie:......................................................102
5.7 Kostenbeheersing:.................................................................................. 104
1
, Business fundamentals
5.8 Verkoopprijsbeslissing:...........................................................................109
Hoofdstuk 6: Strategie en marketing:.................................................................111
Theorie:........................................................................................................... 111
6.1 Bedrijfsstrategie: waarom, wat, hoe?.....................................................113
6.2 Marketingstrategie: Hoe?:......................................................................117
Hoofdstuk 7: Bedrijfsprocessen en logistiek:......................................................125
Theorie:........................................................................................................... 125
7.1 Fundamentals: logistieklexicon:.............................................................125
7.2 Forecasting – vraagvoorspelling:............................................................127
7.3 Planningsstrategieën:............................................................................. 127
7.4 Productiestrategieën:............................................................................. 130
7.5 Voorraadbeheer:..................................................................................... 131
7.6 Distributie:............................................................................................. 132
7.7 Retourlogisitiek:..................................................................................... 133
7.8 Make or buy:........................................................................................... 136
Hoofdstuk 8: HR-management:..........................................................................137
Theorie: deel 1 – harde HR:............................................................................. 137
8.1 Personeel aanwerven? Wettelijke verplichtingen:..................................138
8.2 Soorten arbeidsovereenkomsten:...........................................................143
8.3 Vergoeding van de werknemer:.............................................................146
8.5 Beëindiging van de arbeidsovereenkomst:............................................150
Theorie: deel 2 – softe HR:.............................................................................. 153
8.6 HR-planning:........................................................................................... 154
8.7 Werving en selectie:............................................................................... 155
Hoofdstuk 9: Maatschappelijk verantwoord ondernemen:..................................168
Theorie:........................................................................................................... 168
Opwarmertjes:.............................................................................................. 168
Inleiding:...................................................................................................... 169
9.1 De drie P’s:............................................................................................. 170
9.2 SDG: Sustainable development goals:...................................................173
9.3 Circulaire businessmodellen:..................................................................175
9.4 ESG-rapportering:.................................................................................. 185
2
, Business fundamentals
Deel 1: Compliance – Je
onderneming up & running
Hoofdstuk 1: Van idee naar businessplan:
Deel 1 – theorie en toepassingen:
Gentrepreneur:
Organisatie die studenten helpt met een onderneming op te starten terwijl
ze nog studeren
Helpt de studenten om een concreet businessplan op te stellen
1.1 Missie, visie en waarden:
Bedrijfs-DNA:
Elk bedrijf heeft een DNA maakt een bedrijf uniek
Bijvoorbeeld: Arteveldehogeschool DNA:
o “Met sterke opleidingen, praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek
en dienstverlening met impact drukken wij onze stempel op de
samenleving – vandaag en in de toekomst. Als gedreven
expertisecentrum en warme, professionele [instelling] verleggen we
samen grenzen. Want de makers van de wereld van morgen, die
vind je bij ons.”
Verwijst naar de unieke identiteit en kernkenmerken van een bedrijf die
bepalen wie het is, wat het doet (en waarom) en hoe het opereert
Referentiekamer voor elke toekomstige beslissing
Waarom wil jij ondernemen?
Waarvoor staat het merk?
Welke doelen wil je bereiken?
Het omvat:
o De missie
o De visie
o De waarden
1.1.1 Bepaal je missie:
Bedrijfsmissie (mission statement):
Verwoordt wat de core business (kernbusiness) van de onderneming is
Waar het bedrijf voor staat en wie het bedrijf is
Wat het bedrijf nu op dit moment doet -> niet tijdsgebonden, maar wel
duurzaam
Blik naar binnen binnen -> organisatiegericht
Wat doet het bedrijf op dagelijkse basis?
o Met andere woorden -> wat zijn je hoofd- of kernacitiviteiten?
3
, Business fundamentals
Hoe of op welke manier voer je die activiteiten uit?
Voor wie doe je het precies?
o Wie is je doelgroep/ klanten?
Waarom of wat is/zijn je beweegredenen daarvoor?
o Probleemoplossendstrategie
Je merkt dat er een probleem is met jouw bedrijfje het
probleem oplossen
- aan de behoeften voldoen Piramide van Moslow
o Simon Sinek: Golden Circle:
Bedrijven die beginnen met hun “why” (hun diepere reden
van bestaan) -> succesvoller en inspirerender dan diegenen
die zich enkel richten op het “wat” en “hoe” van hun
activiteiten
o Sociale en maatschappelijke impact
Artevelde heeft een zeer uitgebreide missie
niet elk bedrijf is uitgebreid, sommigen hebben zelf geen missie
Kenmerken:
o Focus
o Gericht op waardecreatie
De bedrijven gaan een bepaalde waarde creëren, die ze op
het einde terugkrijgen van de klanten
o Specifiek en onderscheidend
Wat maakt ons uniek?
Het verschil met andere bedrijven maken
o Inspirerend en motiverend
Uitleggen wat en hoe je het wil bereiken
o Realistisch en praktisch
Praktisch: duidelijk
Als het niet realistisch is geen sterk bedrijf
Bijvoorbeeld: Wat is er met de wereld en hoe wil je het oplossen?
huidige doelen en activiteiten van de organisatie concreet en
operationeel
1.1.2 Bepaal je visie:
Bedrijfsvisie (vision statement):
Verwoordt wat de aspiratie voor de toekomst van de onderneming is
Wat het bedrijf op lange termijn wil bereiken
o Wat het bedrijf wil worden en waar het voor gaat
Ambitieus en toekomstbeeld
Blik naar buiten marktgericht
Schetst ideaal beeld voor de toekomst
o Bedrijven: doelen en aspiraties verwezenlijken
Geeft richting en motiveert
o Door gedeelde, ambitieuze toekomstperspectief
Wat zijn je idealen?
Waar ga je naartoe?
Welke kernkwaliteiten bezit je? Waarin blink je uit?
Waarvoor sta je?
4
Inhoud
Hoofdstuk 1: Van idee naar businessplan:..............................................................3
Deel 1 – theorie en toepassingen:.......................................................................3
1.1 Missie, visie en waarden:........................................................................... 3
1.3 Naamgeving:.............................................................................................. 6
Deel 2 - Theorie en toepassingen:.......................................................................8
1.2 Bedrijfsplan:............................................................................................... 8
Hoofdstuk 2: Hoe word ik ondernemer?...............................................................16
....................................................................................................................... 16
2.1 Opstartformaliteiten:................................................................................ 16
2.2 Statuten van zelfstandigen:.....................................................................17
2.3 Ondernemingsvormen:............................................................................. 18
Hoofdstuk 3: Hoe start ik een eenmanszaak/ maatschap?:..................................26
3.1 Oprichtingsformaliteiten van een eenmanszaak/ maatschap:..................26
3.4 Boekhoudkundige verplichtingen:............................................................33
3.5 Hoe verkoop ik vanuit een eenmanszaak?:..............................................37
3.3 Fiscale verplichtingen:.............................................................................. 40
3.6 Vergoeding van de ondernemer:..............................................................56
3.7 Risico’s eenmanszaak/ maatschap:..........................................................56
Hoofdstuk 4: Hoe ga ik van een eenmanszaak naar een vennootschap?:............57
4.1 Schrappen van de eenmanszaak:............................................................57
4.2 Oprichtingsformaliteiten van een vennootschap:.....................................59
4.3 De organisatie van een vennootschap:....................................................67
4.4 Fiscale verplichtingen:.............................................................................. 70
4.5 Boekhoudkundige verplichtingen:............................................................76
4.6 Vergoeding van de vennoten en aandeelhouders:...................................84
4.7 Risicobeheer:............................................................................................ 85
Hoofdstuk 5: Werking en analyse van de vennootschap:.....................................88
Theorie: deel 1 – financieel beleid in de onderneming:.....................................88
5.1 De jaarrekening:....................................................................................... 88
5.2 Financiële analyse van de onderneming:.................................................88
5.3 De investeringsbeslissing:........................................................................92
5.4 De financieringsbehoefte:........................................................................93
Theorie: deel 2 – management – accounting in de onderneming:...................101
5.5 Basisprincipes van kostencalculatie:......................................................102
5.7 Kostenbeheersing:.................................................................................. 104
1
, Business fundamentals
5.8 Verkoopprijsbeslissing:...........................................................................109
Hoofdstuk 6: Strategie en marketing:.................................................................111
Theorie:........................................................................................................... 111
6.1 Bedrijfsstrategie: waarom, wat, hoe?.....................................................113
6.2 Marketingstrategie: Hoe?:......................................................................117
Hoofdstuk 7: Bedrijfsprocessen en logistiek:......................................................125
Theorie:........................................................................................................... 125
7.1 Fundamentals: logistieklexicon:.............................................................125
7.2 Forecasting – vraagvoorspelling:............................................................127
7.3 Planningsstrategieën:............................................................................. 127
7.4 Productiestrategieën:............................................................................. 130
7.5 Voorraadbeheer:..................................................................................... 131
7.6 Distributie:............................................................................................. 132
7.7 Retourlogisitiek:..................................................................................... 133
7.8 Make or buy:........................................................................................... 136
Hoofdstuk 8: HR-management:..........................................................................137
Theorie: deel 1 – harde HR:............................................................................. 137
8.1 Personeel aanwerven? Wettelijke verplichtingen:..................................138
8.2 Soorten arbeidsovereenkomsten:...........................................................143
8.3 Vergoeding van de werknemer:.............................................................146
8.5 Beëindiging van de arbeidsovereenkomst:............................................150
Theorie: deel 2 – softe HR:.............................................................................. 153
8.6 HR-planning:........................................................................................... 154
8.7 Werving en selectie:............................................................................... 155
Hoofdstuk 9: Maatschappelijk verantwoord ondernemen:..................................168
Theorie:........................................................................................................... 168
Opwarmertjes:.............................................................................................. 168
Inleiding:...................................................................................................... 169
9.1 De drie P’s:............................................................................................. 170
9.2 SDG: Sustainable development goals:...................................................173
9.3 Circulaire businessmodellen:..................................................................175
9.4 ESG-rapportering:.................................................................................. 185
2
, Business fundamentals
Deel 1: Compliance – Je
onderneming up & running
Hoofdstuk 1: Van idee naar businessplan:
Deel 1 – theorie en toepassingen:
Gentrepreneur:
Organisatie die studenten helpt met een onderneming op te starten terwijl
ze nog studeren
Helpt de studenten om een concreet businessplan op te stellen
1.1 Missie, visie en waarden:
Bedrijfs-DNA:
Elk bedrijf heeft een DNA maakt een bedrijf uniek
Bijvoorbeeld: Arteveldehogeschool DNA:
o “Met sterke opleidingen, praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek
en dienstverlening met impact drukken wij onze stempel op de
samenleving – vandaag en in de toekomst. Als gedreven
expertisecentrum en warme, professionele [instelling] verleggen we
samen grenzen. Want de makers van de wereld van morgen, die
vind je bij ons.”
Verwijst naar de unieke identiteit en kernkenmerken van een bedrijf die
bepalen wie het is, wat het doet (en waarom) en hoe het opereert
Referentiekamer voor elke toekomstige beslissing
Waarom wil jij ondernemen?
Waarvoor staat het merk?
Welke doelen wil je bereiken?
Het omvat:
o De missie
o De visie
o De waarden
1.1.1 Bepaal je missie:
Bedrijfsmissie (mission statement):
Verwoordt wat de core business (kernbusiness) van de onderneming is
Waar het bedrijf voor staat en wie het bedrijf is
Wat het bedrijf nu op dit moment doet -> niet tijdsgebonden, maar wel
duurzaam
Blik naar binnen binnen -> organisatiegericht
Wat doet het bedrijf op dagelijkse basis?
o Met andere woorden -> wat zijn je hoofd- of kernacitiviteiten?
3
, Business fundamentals
Hoe of op welke manier voer je die activiteiten uit?
Voor wie doe je het precies?
o Wie is je doelgroep/ klanten?
Waarom of wat is/zijn je beweegredenen daarvoor?
o Probleemoplossendstrategie
Je merkt dat er een probleem is met jouw bedrijfje het
probleem oplossen
- aan de behoeften voldoen Piramide van Moslow
o Simon Sinek: Golden Circle:
Bedrijven die beginnen met hun “why” (hun diepere reden
van bestaan) -> succesvoller en inspirerender dan diegenen
die zich enkel richten op het “wat” en “hoe” van hun
activiteiten
o Sociale en maatschappelijke impact
Artevelde heeft een zeer uitgebreide missie
niet elk bedrijf is uitgebreid, sommigen hebben zelf geen missie
Kenmerken:
o Focus
o Gericht op waardecreatie
De bedrijven gaan een bepaalde waarde creëren, die ze op
het einde terugkrijgen van de klanten
o Specifiek en onderscheidend
Wat maakt ons uniek?
Het verschil met andere bedrijven maken
o Inspirerend en motiverend
Uitleggen wat en hoe je het wil bereiken
o Realistisch en praktisch
Praktisch: duidelijk
Als het niet realistisch is geen sterk bedrijf
Bijvoorbeeld: Wat is er met de wereld en hoe wil je het oplossen?
huidige doelen en activiteiten van de organisatie concreet en
operationeel
1.1.2 Bepaal je visie:
Bedrijfsvisie (vision statement):
Verwoordt wat de aspiratie voor de toekomst van de onderneming is
Wat het bedrijf op lange termijn wil bereiken
o Wat het bedrijf wil worden en waar het voor gaat
Ambitieus en toekomstbeeld
Blik naar buiten marktgericht
Schetst ideaal beeld voor de toekomst
o Bedrijven: doelen en aspiraties verwezenlijken
Geeft richting en motiveert
o Door gedeelde, ambitieuze toekomstperspectief
Wat zijn je idealen?
Waar ga je naartoe?
Welke kernkwaliteiten bezit je? Waarin blink je uit?
Waarvoor sta je?
4
