Methoden voor sociaal-pedagogisch hulpverleners
Hoofdstuk 1: Methodiekontwikkeling in de sociaal-pedagogische
hulpverlening – een ordening.
Methoden moeten niet alleen wetenschappelijk onderbouwd en theoretisch verantwoord zijn; ze
moeten ook bewezen effectief zijn. Dit heet evidence based werken en hierbij staat de maatschappij
centraal: macro. De oriëntatie op waarden heet value based werken: hierbij staan werker + instelling
centraal. En de oriëntatie op de cliënt gericht (deze staat centraal) heet client based werken.
Methodisch handelen:
Dit is doelgericht, systematisch, planmatig en bewust handelen. Dit legt de nadruk op de technische
en instrumentele kant van methodisch handelen en niet op het persoonlijk geheel. Daarom wil men
dat er ook aandacht is voor het reflexieve en communicatie aspect ervan: dit houdt in dat
hulpverlenen een wederkerig proces is waarin hulpverlener en cliënt ook als persoon betrokken zijn
en met elkaar te maken hebben.
Methode:
Een methode is een omschreven en doelgerichte werkwijze om met een cliënt of cliëntengroep in
een bepaalde situatie een bepaald vraagstuk op te lossen. Een methode geeft richting aan het
handelen van de hulpverlener door middel van aanwijzingen voor het gebruik van instrumenten en
technieken.
Kenmerken van methoden, een methode:
Kent specifieke, welomschreven doelen en is speciaal ontworpen om de doelen te bereiken.
Is ontworpen voor een doelgroep of verschillende uitwerkingen voor verschillende groepen.
Is specifiek en beperkt in bereik: bruikbaar voor omschreven (afgebakende) situaties.
Is min of meer gestandaardiseerd+overdraagbaar: vaste structuur + voorgeschreven stappen.
Is niet voor eenmalig gebruik en niet persoonsgebonden.
Is handelingsgericht (wat hulpverlener moet doen + welke instrumenten en technieken).
Heeft een expliciet theoretisch, wetenschappelijk verantwoord kader.
Is bij voorkeur (wetenschappelijk) bewezen effectief.
Methoden zijn onderhevig aan modes en soms gebonden aan een werksoort. Vaak worden een
aantal methoden door elkaar gebruikt, met het idee dat elke methode goede elementen bevat. Dit
heet eclectisch werken. Sommige methoden zijn minutieus uitgewerkt, zoals een recept: precies
handelen volgens de voorschriften. Vooral deze methoden hebben een lineair karakter. De cliënt kan
weinig invloed uitoefenen op dit type methoden, omdat alles vast staat in protocollen. Andere geven
de hulpverlener ruimte voor eigen interpretatie. De cliënt + het cliëntsysteem hebben veel invloed: in
interactie met de hulpverlener komt de hulpverlening tot stand. Dit zorgt voor een meer circulair en
intersubjectief karakter en het wordt onvoorspelbaar. Je moet streven naar het steeds opnieuw het
probleem van de cliënt, de doelen en de aanpak aan de orde te stellen en zo nodig opnieuw te
definiëren. Dit vraagt flexibiliteit en creativiteit. Voor het uitvoeren van methoden moet je kennis
hebben over de betreffende methode en de nodige handelingsvaardigheden zijn vereist. Een
methode is een middel, geen doel. Methode is succesvol als het hulpverleningsdoel behaald wordt.
Methodiek
Een door de hulpverleners gezamenlijk te dragen flexibel geheel van sturende praktijktheoretische
inzichten en ethische en normatieve stellingnames over een omschreven gebied van hulpverlening.
Hoofdstuk 1: Methodiekontwikkeling in de sociaal-pedagogische
hulpverlening – een ordening.
Methoden moeten niet alleen wetenschappelijk onderbouwd en theoretisch verantwoord zijn; ze
moeten ook bewezen effectief zijn. Dit heet evidence based werken en hierbij staat de maatschappij
centraal: macro. De oriëntatie op waarden heet value based werken: hierbij staan werker + instelling
centraal. En de oriëntatie op de cliënt gericht (deze staat centraal) heet client based werken.
Methodisch handelen:
Dit is doelgericht, systematisch, planmatig en bewust handelen. Dit legt de nadruk op de technische
en instrumentele kant van methodisch handelen en niet op het persoonlijk geheel. Daarom wil men
dat er ook aandacht is voor het reflexieve en communicatie aspect ervan: dit houdt in dat
hulpverlenen een wederkerig proces is waarin hulpverlener en cliënt ook als persoon betrokken zijn
en met elkaar te maken hebben.
Methode:
Een methode is een omschreven en doelgerichte werkwijze om met een cliënt of cliëntengroep in
een bepaalde situatie een bepaald vraagstuk op te lossen. Een methode geeft richting aan het
handelen van de hulpverlener door middel van aanwijzingen voor het gebruik van instrumenten en
technieken.
Kenmerken van methoden, een methode:
Kent specifieke, welomschreven doelen en is speciaal ontworpen om de doelen te bereiken.
Is ontworpen voor een doelgroep of verschillende uitwerkingen voor verschillende groepen.
Is specifiek en beperkt in bereik: bruikbaar voor omschreven (afgebakende) situaties.
Is min of meer gestandaardiseerd+overdraagbaar: vaste structuur + voorgeschreven stappen.
Is niet voor eenmalig gebruik en niet persoonsgebonden.
Is handelingsgericht (wat hulpverlener moet doen + welke instrumenten en technieken).
Heeft een expliciet theoretisch, wetenschappelijk verantwoord kader.
Is bij voorkeur (wetenschappelijk) bewezen effectief.
Methoden zijn onderhevig aan modes en soms gebonden aan een werksoort. Vaak worden een
aantal methoden door elkaar gebruikt, met het idee dat elke methode goede elementen bevat. Dit
heet eclectisch werken. Sommige methoden zijn minutieus uitgewerkt, zoals een recept: precies
handelen volgens de voorschriften. Vooral deze methoden hebben een lineair karakter. De cliënt kan
weinig invloed uitoefenen op dit type methoden, omdat alles vast staat in protocollen. Andere geven
de hulpverlener ruimte voor eigen interpretatie. De cliënt + het cliëntsysteem hebben veel invloed: in
interactie met de hulpverlener komt de hulpverlening tot stand. Dit zorgt voor een meer circulair en
intersubjectief karakter en het wordt onvoorspelbaar. Je moet streven naar het steeds opnieuw het
probleem van de cliënt, de doelen en de aanpak aan de orde te stellen en zo nodig opnieuw te
definiëren. Dit vraagt flexibiliteit en creativiteit. Voor het uitvoeren van methoden moet je kennis
hebben over de betreffende methode en de nodige handelingsvaardigheden zijn vereist. Een
methode is een middel, geen doel. Methode is succesvol als het hulpverleningsdoel behaald wordt.
Methodiek
Een door de hulpverleners gezamenlijk te dragen flexibel geheel van sturende praktijktheoretische
inzichten en ethische en normatieve stellingnames over een omschreven gebied van hulpverlening.
