FYSIOLOGIE VESTIBULO-OCULAIRE REFLEX
ALGEMEEN
ANATOMY–THE VESTIBULAR SYSTEM
• 5 receptor organen
o 3 halfronde canals (roterend)
Horizontaal
Anterior
Posterior
o 2 otoliet organen (translationeel)
Utrikel
Saccule
Men heeft twee evenwichtsorganen: beide oren 1
,• Benig labyrint – vliezig labyrint
• Endolymfe (< vliezig labyrint)
o Na arm
o K rijk
• Perilymfe (tussen benig en vliezig labyrint)
o Na rijk
o K arm
o ~cerebrospinaal vocht
Er zit vocht in de cirkelvormige banen gaan tegen
gellaag bewegen gaan zorgen voor beweging van haren zorgt voor depolarisatie
CENTRAL VESTIBULAR PATHWAYS
• Hoofd in rust:
o tane tonische afscheiding in de nervus VIII: aan beide zijden gelijk
• Bijv. naar links draaien
o Horizontaal kanaal links opgewonden, horizontaal kanalen rechts geremd
o N VIII links: toename van het schieten
o N VIII rechts: afname van het bakken
o De hersenen interpreteren dit als naar links bewegen
Men kan nooit de fysiologie van 1 evenwichtsorgaan bekijken want ze werken altijd met twee. Het
evenwichtsorgaan is altijd aan het werken acceleratie en desceleratie is men aan het detecteren:
stoppen en starten met draaien.
als men draait naar links: het systeem van links gaat heel hard
verhogen en dus stimuleren en de rechter gaat naar nul
vestibulo oculaire reflex zorgt ervoro dat u ogen gestimuleert
wordt en draait naar de andere kant dan waaar u gezicht draait:
zorgt ervoor dat je naar hetzelfde kan blijven kijken tijdens dat
men u hoofd draait
als men hoofd draait en vinger stil en men kijkt naar de vinger --> vinger
blijft scherp voor ogen. Als men vinger beweegt en hoofd stil --> vinger is
niet scherp ==> komt door vestibulo oculaire reflex
,ROTATIE VESTIBULO-OCULAIRE REFLEX (EXAMEN)
• Nystagmus: richting bepaald door de snelle fase
• Rotatie naar rechts nystagmus naar rechts (langzaam fase naar links voor een gecompenseerde
oogbeweging)
• Linkse rotatie nystagmus naar links (langzaam fase naar rechts voor een gecompenseerd oog
beweging)
!!! altijd vragen naar welke kant de oogbewegingen zijn --> is altijd naar de snelle kant: men heeft een trage
fase en snelle fase --> men moet de kant pakken waar de snelle fase naartoe is
evenwichtsorgaan gaat waar de snelle fase naartoe gaat, gaat te veel werken --> er is een accerleratie
(stimulatie) van dat deel van het evenwichtsorgaan waardoor de ogen ook naar daar gaat gaan --> er is
een stimulatie van dat deel = pathologisch iets in dat deel dat spontaan stimuleert
OF stel linker kant valt uit --> de rechter kant is meer gestimuleert --> hersenen denken dat ze naar rechts
moeten kijken want dat is meer gestimuleert
BPPD/BPPV: BENIGNE PAROXISMALE POSITIE DUIZELIGHEID/VERTIGO
= evenwichtskristallen
INLEIDING
kristallen die loskomen in de pt --> in het centrale deel van
het oor (utriculus) zitten altijd kristallen die zorgen voor
zwaartekracht:
• In de utriculus bevinden zich otolieten (kleine
kalksteentjes) die op een gelatineuze laag liggen.
• Wanneer het hoofd beweegt of de houding verandert,
verplaatsen deze otolieten zich onder invloed van de
zwaartekracht.
• Dit zorgt voor een afbuiging van de haarcellen, die
vervolgens signalen naar de hersenen sturen over de
oriëntatie van het hoofd.
Deze kristallen zitten op een gellaag, maar die kunnen
loskomen en op een foute plaats komen. Door de zwaartekracht zullen de kristallen vooral naar het
posterior kant gaan als ze loskomen. Door deze kristallen krijgt men een torsionele (draaiende)
oogbewegingen (zie filmpje BB).
, • USA jaarlijks 5.6 miljoen consulten wegens duizeligheid
• 17-42% diagnose BPPV bij mensen die duizeligheid hebben
• Spontane resolutie
o 20% na1 maand
o 50% na3 maanden
kristallen gaan spontaan terug naar de juiste plaats
• verhoogd risico op
o vallen ondanks spontane resolutie gaat men wel een behandeling starten, want het
heeft grote gevolgen
o beperking van ADL
• Meest voorkomende gevallen zijn
o Posterieur kanaal BPPV: 85-95%
Voornamelijk gaan ze naar de posterieure kant
o Lateraal kanaal BPPV: 5-15%
• Gefragmenteerde partikels (otoconia)
o Canalolithiase
o Cupulolithiase
STATEMENT 1A. DIAGNOSIS OF POSTERIOR SEMICIRCULAR CANAL BPPV
Clinici moeten BPPV in het achterste halfcirkelvormige kanaal diagnosticeren wanneer duizeligheid
geassocieerd met torsie, opwaartse nystagmus wordt uitgelokt door de Dix-Hallpike-manoeuvre,
uitgevoerd door de patiënt van een rechtopstaande naar rugligging te brengen met het hoofd 45° naar 1
kant gedraaid en de nek 20° gestrekt met het aangedane oor naar beneden. De manoeuvre moet worden
herhaald met het andere oor naar beneden als de eerste manoeuvre negatief is.
= STRONG RECOMMENDATION
eerst hoofd draaien naar de kant die vermoedelijk
aangedaan is in 45° draaien: dan gaat kristal naar laagste
punt
dan hoofd draaien naar andere kant (ook 45° )
kristal gaat terug naar laagste punt (naar kant waar de
kristallen vandaan komen)
recht gaan zitten: kristallen gaan terug helemaal naar
beneden en dus naar de centrale plaats
!!! ogen moeten opgehouden worden want dan kan men zien of er
nystagmnus is --> eng voor pt want men gaat de duizeligheid
uitlokken
Diagnostic criteria
• Terugkerende aanvallen van positionele duizeligheid of positionele duizeligheid veroorzaakt door
liggen of omdraaien in rugligging
• Duur van de aanvallen < 1 min
o De otoconien (kristallen) gaan laagste punt zoeken en dus bewegen (en dus de haren ook
laten bewegen), maar als ze op hun laagste punt zijn gaan ze daar blijven en bewegen dus
niet meer vocht wordt niet meer verplaatst en wordt dus het orgaan ook niet meer
gestimuleerd na 1 minuut geen oogbewegingen meer
ALGEMEEN
ANATOMY–THE VESTIBULAR SYSTEM
• 5 receptor organen
o 3 halfronde canals (roterend)
Horizontaal
Anterior
Posterior
o 2 otoliet organen (translationeel)
Utrikel
Saccule
Men heeft twee evenwichtsorganen: beide oren 1
,• Benig labyrint – vliezig labyrint
• Endolymfe (< vliezig labyrint)
o Na arm
o K rijk
• Perilymfe (tussen benig en vliezig labyrint)
o Na rijk
o K arm
o ~cerebrospinaal vocht
Er zit vocht in de cirkelvormige banen gaan tegen
gellaag bewegen gaan zorgen voor beweging van haren zorgt voor depolarisatie
CENTRAL VESTIBULAR PATHWAYS
• Hoofd in rust:
o tane tonische afscheiding in de nervus VIII: aan beide zijden gelijk
• Bijv. naar links draaien
o Horizontaal kanaal links opgewonden, horizontaal kanalen rechts geremd
o N VIII links: toename van het schieten
o N VIII rechts: afname van het bakken
o De hersenen interpreteren dit als naar links bewegen
Men kan nooit de fysiologie van 1 evenwichtsorgaan bekijken want ze werken altijd met twee. Het
evenwichtsorgaan is altijd aan het werken acceleratie en desceleratie is men aan het detecteren:
stoppen en starten met draaien.
als men draait naar links: het systeem van links gaat heel hard
verhogen en dus stimuleren en de rechter gaat naar nul
vestibulo oculaire reflex zorgt ervoro dat u ogen gestimuleert
wordt en draait naar de andere kant dan waaar u gezicht draait:
zorgt ervoor dat je naar hetzelfde kan blijven kijken tijdens dat
men u hoofd draait
als men hoofd draait en vinger stil en men kijkt naar de vinger --> vinger
blijft scherp voor ogen. Als men vinger beweegt en hoofd stil --> vinger is
niet scherp ==> komt door vestibulo oculaire reflex
,ROTATIE VESTIBULO-OCULAIRE REFLEX (EXAMEN)
• Nystagmus: richting bepaald door de snelle fase
• Rotatie naar rechts nystagmus naar rechts (langzaam fase naar links voor een gecompenseerde
oogbeweging)
• Linkse rotatie nystagmus naar links (langzaam fase naar rechts voor een gecompenseerd oog
beweging)
!!! altijd vragen naar welke kant de oogbewegingen zijn --> is altijd naar de snelle kant: men heeft een trage
fase en snelle fase --> men moet de kant pakken waar de snelle fase naartoe is
evenwichtsorgaan gaat waar de snelle fase naartoe gaat, gaat te veel werken --> er is een accerleratie
(stimulatie) van dat deel van het evenwichtsorgaan waardoor de ogen ook naar daar gaat gaan --> er is
een stimulatie van dat deel = pathologisch iets in dat deel dat spontaan stimuleert
OF stel linker kant valt uit --> de rechter kant is meer gestimuleert --> hersenen denken dat ze naar rechts
moeten kijken want dat is meer gestimuleert
BPPD/BPPV: BENIGNE PAROXISMALE POSITIE DUIZELIGHEID/VERTIGO
= evenwichtskristallen
INLEIDING
kristallen die loskomen in de pt --> in het centrale deel van
het oor (utriculus) zitten altijd kristallen die zorgen voor
zwaartekracht:
• In de utriculus bevinden zich otolieten (kleine
kalksteentjes) die op een gelatineuze laag liggen.
• Wanneer het hoofd beweegt of de houding verandert,
verplaatsen deze otolieten zich onder invloed van de
zwaartekracht.
• Dit zorgt voor een afbuiging van de haarcellen, die
vervolgens signalen naar de hersenen sturen over de
oriëntatie van het hoofd.
Deze kristallen zitten op een gellaag, maar die kunnen
loskomen en op een foute plaats komen. Door de zwaartekracht zullen de kristallen vooral naar het
posterior kant gaan als ze loskomen. Door deze kristallen krijgt men een torsionele (draaiende)
oogbewegingen (zie filmpje BB).
, • USA jaarlijks 5.6 miljoen consulten wegens duizeligheid
• 17-42% diagnose BPPV bij mensen die duizeligheid hebben
• Spontane resolutie
o 20% na1 maand
o 50% na3 maanden
kristallen gaan spontaan terug naar de juiste plaats
• verhoogd risico op
o vallen ondanks spontane resolutie gaat men wel een behandeling starten, want het
heeft grote gevolgen
o beperking van ADL
• Meest voorkomende gevallen zijn
o Posterieur kanaal BPPV: 85-95%
Voornamelijk gaan ze naar de posterieure kant
o Lateraal kanaal BPPV: 5-15%
• Gefragmenteerde partikels (otoconia)
o Canalolithiase
o Cupulolithiase
STATEMENT 1A. DIAGNOSIS OF POSTERIOR SEMICIRCULAR CANAL BPPV
Clinici moeten BPPV in het achterste halfcirkelvormige kanaal diagnosticeren wanneer duizeligheid
geassocieerd met torsie, opwaartse nystagmus wordt uitgelokt door de Dix-Hallpike-manoeuvre,
uitgevoerd door de patiënt van een rechtopstaande naar rugligging te brengen met het hoofd 45° naar 1
kant gedraaid en de nek 20° gestrekt met het aangedane oor naar beneden. De manoeuvre moet worden
herhaald met het andere oor naar beneden als de eerste manoeuvre negatief is.
= STRONG RECOMMENDATION
eerst hoofd draaien naar de kant die vermoedelijk
aangedaan is in 45° draaien: dan gaat kristal naar laagste
punt
dan hoofd draaien naar andere kant (ook 45° )
kristal gaat terug naar laagste punt (naar kant waar de
kristallen vandaan komen)
recht gaan zitten: kristallen gaan terug helemaal naar
beneden en dus naar de centrale plaats
!!! ogen moeten opgehouden worden want dan kan men zien of er
nystagmnus is --> eng voor pt want men gaat de duizeligheid
uitlokken
Diagnostic criteria
• Terugkerende aanvallen van positionele duizeligheid of positionele duizeligheid veroorzaakt door
liggen of omdraaien in rugligging
• Duur van de aanvallen < 1 min
o De otoconien (kristallen) gaan laagste punt zoeken en dus bewegen (en dus de haren ook
laten bewegen), maar als ze op hun laagste punt zijn gaan ze daar blijven en bewegen dus
niet meer vocht wordt niet meer verplaatst en wordt dus het orgaan ook niet meer
gestimuleerd na 1 minuut geen oogbewegingen meer