, Hoorcollege week 9
Gynaecologische oncologie
Anatomie
Externe geslachtsorganen (vulva)
Labia majora: grote schaamlippen, bescherming, talg- en zweetklieren
Labia minora: kleine schaamlippen, binnen de labia majora
Clitoris: gevoelig orgaan, seksueel genot
Vestibulum: gebied tussen kleine schaamlippen, bevat uitgangen urethra en vagina
Bartholin-klieren: slijmproducerend, bij seksuele opwinding
Interne geslachtsorganen
Vagina: spier-elastische buis (7–10 cm), verbinding tussen baarmoeder en buitenwereld, functies;
gemeenschap, menstruatie, geboorte
Uterus (baarmoeder): peervormig spierorgaan, lagen; endometrium, myometrium, perimetrium, onderdelen;
corpus, fundus, cervix, functie; innesteling embryo, menstruatie, bevalling
Tubae uterinae (eileiders): verbinding ovaria <-> uterus, bevruchting meestal in ampulla, vervoer van
eicel/sperma
Ovaria (eierstokken): eivormig, 3–5 cm groot, productie eicellen, hormoonproductie; oestrogeen en
progesteron
Zwangerschap en voortplanting
Bevruchting; meestal in ampulla tuba
Innesteling; blastocyst in endometrium
Corpus luteum; blijft progesteron produceren tot placenta dat overneemt
Placenta; voeding en zuurstof voor embryo, hormoonproductie
Fysiologie
Menstruatiecyclus
Duurt +- 28 dagen
Dag 1-5: afstoting endometrium = menstruatiefase
Dag 6-14: opbouw endometrium onder invloed van oestrogeen = proliferatiefase
Dag 14: eisprong, LH-piek = ovulatie
Dag 15-28: progesteronproductie, endometrium klaarmaken voor innesteling = secretiefase
Hormonale regulatie
Hypothalamus: GnRH -> stimuleert hypofyse
Hypofyse: FSH -> stimuleert follikelrijping in ovarium, LH -> triggert ovulatie, vorming corpus luteum
Ovaria: oestrogeen -> groei endometrium, secundaire geslachtskenmerken, progesteron -> handhaving
endometrium, remt LH/FSH
Diagnostiek
Anamnese
Lichamelijk onderzoek
Aanvullend onderzoek
Labatoriumonderzoek
Beeldvorming; echo, CT-scan
Verzamelen weefselmateriaal voor pathologisch onderzoek
Consultatie andere specialisten
Bespreken werkdiagnose
Vervolgonderzoek
Aanvullende anamnese
Gynaecologische oncologie
Anatomie
Externe geslachtsorganen (vulva)
Labia majora: grote schaamlippen, bescherming, talg- en zweetklieren
Labia minora: kleine schaamlippen, binnen de labia majora
Clitoris: gevoelig orgaan, seksueel genot
Vestibulum: gebied tussen kleine schaamlippen, bevat uitgangen urethra en vagina
Bartholin-klieren: slijmproducerend, bij seksuele opwinding
Interne geslachtsorganen
Vagina: spier-elastische buis (7–10 cm), verbinding tussen baarmoeder en buitenwereld, functies;
gemeenschap, menstruatie, geboorte
Uterus (baarmoeder): peervormig spierorgaan, lagen; endometrium, myometrium, perimetrium, onderdelen;
corpus, fundus, cervix, functie; innesteling embryo, menstruatie, bevalling
Tubae uterinae (eileiders): verbinding ovaria <-> uterus, bevruchting meestal in ampulla, vervoer van
eicel/sperma
Ovaria (eierstokken): eivormig, 3–5 cm groot, productie eicellen, hormoonproductie; oestrogeen en
progesteron
Zwangerschap en voortplanting
Bevruchting; meestal in ampulla tuba
Innesteling; blastocyst in endometrium
Corpus luteum; blijft progesteron produceren tot placenta dat overneemt
Placenta; voeding en zuurstof voor embryo, hormoonproductie
Fysiologie
Menstruatiecyclus
Duurt +- 28 dagen
Dag 1-5: afstoting endometrium = menstruatiefase
Dag 6-14: opbouw endometrium onder invloed van oestrogeen = proliferatiefase
Dag 14: eisprong, LH-piek = ovulatie
Dag 15-28: progesteronproductie, endometrium klaarmaken voor innesteling = secretiefase
Hormonale regulatie
Hypothalamus: GnRH -> stimuleert hypofyse
Hypofyse: FSH -> stimuleert follikelrijping in ovarium, LH -> triggert ovulatie, vorming corpus luteum
Ovaria: oestrogeen -> groei endometrium, secundaire geslachtskenmerken, progesteron -> handhaving
endometrium, remt LH/FSH
Diagnostiek
Anamnese
Lichamelijk onderzoek
Aanvullend onderzoek
Labatoriumonderzoek
Beeldvorming; echo, CT-scan
Verzamelen weefselmateriaal voor pathologisch onderzoek
Consultatie andere specialisten
Bespreken werkdiagnose
Vervolgonderzoek
Aanvullende anamnese
