Samenvatting Verdiepend Personen-, familie-, relatievermogensrecht: wettelijke samenwoning

WETTELIJKE SAMENWONING
2024-2025



Gedoceerd door Gerd Verschelden
1e Master

,1 Situering ..........................................................................................................................3
1.1 Raakt de WS de staat van persoon? ..........................................................................3
2 Aangaan en beëindiging ....................................................................................................4
2.1 Grondvoorwaarden – art. 1474, §2 oud BW ................................................................4
2.2 Formaliteiten aangaan WS – art. 1476, §1 oud BW .....................................................4
2.3 Beëindigingsgronden – art. 1476, §2 oud BW .............................................................5
2.4 Tijdstip van totstandkoming/beëindiging ...................................................................6
2.5 (On)bekwaamheid beschermde personen ................................................................6
3 Primaire gevolgen .............................................................................................................7
3.1 Bescherming gezinswoning WS – art. 1477, §2 oud BW ..............................................7
3.2 Bijdrageplicht in de lasten van het samenleven – art. 1477, §3 oud BW .......................7
3.3 Hoofdelijke aansprakelijkheid bepaalde schulden – art. 1477, §4 oud BW...................8
3.4 Bijzondere onderhoudsverplichting – art. 1477, §5 oud BW ........................................8
3.5 Géén plichten tot samenwoning, getrouwheid, hulp en bijstand .................................8
4 Secundaire gevolgen ........................................................................................................9
4.1 Zuivere scheiding van goederen – art. 1478 oud BW ...................................................9
4.1.1 Probleem 1: exclusieve eigendom bewijzen ...........................................................9
4.1.2 Probleem 2: vermogensverschuiving ................................................................... 10
4.1.3 Probleem 3: vermoeden van schenking – art. 1478, lid 3 oud BW .......................... 10
4.1.4 Oplossing: wettelijke samenlevingsovereenkomst ............................................... 11
4.1.4.1 Cass. 6 juni 2024 – alimentatiebeding ......................................................... 13
4.1.4.2 Antwerpen 27 februari 2024 – alimentatiebeding ......................................... 13
5 Dringende voorlopige maatregelen – art. 1479 oud BW ..................................................... 14
5.1 Tijdens de WS – art. 1479, lid 1 oud BW ................................................................... 14
5.1.1 Mogelijke maatregelen analoog aan art. 1253ter/5 en 1253ter/6 Ger.W ................. 14
5.2 Na beëindiging WS – art. 1479, derde lid oud BW ..................................................... 15
5.2.1 Mogelijke maatregelen ....................................................................................... 15
5.2.2 Partneralimentatie als dringende maatregel na einde WS ..................................... 16
6 Discriminatievraagstuk ................................................................................................... 16
7 Schijn- en gedwongen wettelijke samenwoning ............................................................... 18
7.1 Ontstaan ............................................................................................................... 18
7.2 Definities ............................................................................................................... 18
7.3 Beoordeling ........................................................................................................... 19
7.3.1 Indicaties schijnWS ............................................................................................ 19
7.3.2 Tegenindicaties schijnWS ................................................................................... 19
7.3.3 Rol duurzame en stabiele partnerrelatie? ............................................................ 20

1

, 7.4 Preventie schijnWS – art. 1476quater oud BW ......................................................... 20
7.4.1 Uitstel ................................................................................................................ 20
7.4.2 Weigering ........................................................................................................... 21
7.4.3 Vermelding in RR ................................................................................................ 22
7.4.4 Verhaal .............................................................................................................. 22
7.5 Repressie .............................................................................................................. 22
7.5.1 Nietigverklaring – art. 1476quinquies oud BW ...................................................... 23
7.5.2 Strafsanctie ....................................................................................................... 23
7.5.3 Inreisverbod ....................................................................................................... 24
8 Evaluatie en toekomstperspectieven ............................................................................... 24
8.1 Afschaffing vs. behoud ........................................................................................... 24
8.2 Wijziging ................................................................................................................ 25




2