Verslaving (college 4 CS)
DIAGNOSE
WAT IS VERSLAVING (kern: vrijheid verliezen)
Gedrag Ziekte ALS PSYCHOLOOG: Verslaving erkennen als
Je kiest ervoor; Het overkomt je; deels controleerbaar én deels een ziekte.
Je kan ermee stoppen; Het is sterker dan jezelf; Vermijdt stigmatisering en passieve rol.
Geen medisch probleem Medisch probleem
CULTURELE EN HISTORISCHE VISISIES OP VESLAVING
- Moreel falen of zwakte
- Ziektebeeld (neurose, genetisch- eerder beperkt)
- Product als oorzaak (cf. alcoholverbod )
WAT IS ‘PROBLEMATISCH GEBRUIK’? (gradatie in ernst)
1. Afhankelijkheid: medisch-psychiatrisch (volgens DSM IV)
- Tolerantie/ gewenning1 - Mislukte stoppogingen (ondanks lich./ psy. klachten)
- Onthoudingsverschijnselen2 - Tijdrovend gebruik
- Meer/ langer gebruiken dan gepland - Belangrijke activiteiten opgeven
2. Misbruik: maatschappelijk/ functioneel
- Sociaal/ juridisch disfunctioneren door gebruik, zonder per se verslaaft te zijn.
- Significante beperkingen of lijden.
- Belangrijke verplichtingen mislopen, situaties fysiek gevaarlijk maken, aanraking met justitie ivm het middel,
blijven gebruiken ondanks terugkerende sociaal of intermenselijke problemen.
3. Ongezond gebruik: preventieve gezondheidszorg
- Geen afhankelijkheid, wel schadelijk voor gezondheid (cf. levercirrose zonder verslaving) .
- Cf. normen Wereldgezondheidsorganisatie :
• Vroeger: max 14 E/ week (vrouwen) & 21E/ week (mannen)
• Nu: max 10 E/week + alcoholvrije dagen ertussenin
VRAGENLIJS: CAGE- screening alcoholmisbruik
- Cut down: ooit drang gevoeld om minder te drinken?
- Annoyed: moeilijk met kritiek op drinken?
- Guilty: schuldig gevoelgd omwille van drinkgedrag?
- Eye opener: alcohol ’s ochtends gedronken om wakker te worden?
DSM V- STOORNIS IN GEBRUIK VAN MIDDELEN
- Geen onderscheid meer tussen afhaneklijkheid/ misbruk
- Dimensies van ernst: 0-1 geen stoornis, 2-3 mild, 4-5 matig, +6 ernstig
- Per substantie (alcohol, opiaten, hallucinogenen, tabak, cannabis, stimulantia + gokken): stoornis in het gebruik – intoxicatie – onttrekking
- 11 criteria:
• Meer gebruiken dan gepland • Stoppen met hobby’s/activiteiten
• Mislukte stoppogingen • Gebruik ondanks lich. of psych. klachten
• Veel tijd kwijt aan gebruik/herstel • Gebruik in gevaarlijke situaties
• Craving • Tolerantie
• Problemen op werk/thuis/studie • Onthoudingsverschijnselen
• Relatieproblemen door gebruik
1
Tolerantie= gewenning= behoefte aan steeds meer 2 Onthoudingsverschijnselen= Het voor het middel
van het middel om intoxicatie of het gewenste effect te karakteristieke ontwenningssyndroom, het middel (of nauw
bereiken. Een duidelijk verminderd effect bij het verwante stof) wordt gebruikt om ontwenningsverschijnselen
continueren van dezelfde hoeveelheid. tegen te gaan.
DIAGNOSE
WAT IS VERSLAVING (kern: vrijheid verliezen)
Gedrag Ziekte ALS PSYCHOLOOG: Verslaving erkennen als
Je kiest ervoor; Het overkomt je; deels controleerbaar én deels een ziekte.
Je kan ermee stoppen; Het is sterker dan jezelf; Vermijdt stigmatisering en passieve rol.
Geen medisch probleem Medisch probleem
CULTURELE EN HISTORISCHE VISISIES OP VESLAVING
- Moreel falen of zwakte
- Ziektebeeld (neurose, genetisch- eerder beperkt)
- Product als oorzaak (cf. alcoholverbod )
WAT IS ‘PROBLEMATISCH GEBRUIK’? (gradatie in ernst)
1. Afhankelijkheid: medisch-psychiatrisch (volgens DSM IV)
- Tolerantie/ gewenning1 - Mislukte stoppogingen (ondanks lich./ psy. klachten)
- Onthoudingsverschijnselen2 - Tijdrovend gebruik
- Meer/ langer gebruiken dan gepland - Belangrijke activiteiten opgeven
2. Misbruik: maatschappelijk/ functioneel
- Sociaal/ juridisch disfunctioneren door gebruik, zonder per se verslaaft te zijn.
- Significante beperkingen of lijden.
- Belangrijke verplichtingen mislopen, situaties fysiek gevaarlijk maken, aanraking met justitie ivm het middel,
blijven gebruiken ondanks terugkerende sociaal of intermenselijke problemen.
3. Ongezond gebruik: preventieve gezondheidszorg
- Geen afhankelijkheid, wel schadelijk voor gezondheid (cf. levercirrose zonder verslaving) .
- Cf. normen Wereldgezondheidsorganisatie :
• Vroeger: max 14 E/ week (vrouwen) & 21E/ week (mannen)
• Nu: max 10 E/week + alcoholvrije dagen ertussenin
VRAGENLIJS: CAGE- screening alcoholmisbruik
- Cut down: ooit drang gevoeld om minder te drinken?
- Annoyed: moeilijk met kritiek op drinken?
- Guilty: schuldig gevoelgd omwille van drinkgedrag?
- Eye opener: alcohol ’s ochtends gedronken om wakker te worden?
DSM V- STOORNIS IN GEBRUIK VAN MIDDELEN
- Geen onderscheid meer tussen afhaneklijkheid/ misbruk
- Dimensies van ernst: 0-1 geen stoornis, 2-3 mild, 4-5 matig, +6 ernstig
- Per substantie (alcohol, opiaten, hallucinogenen, tabak, cannabis, stimulantia + gokken): stoornis in het gebruik – intoxicatie – onttrekking
- 11 criteria:
• Meer gebruiken dan gepland • Stoppen met hobby’s/activiteiten
• Mislukte stoppogingen • Gebruik ondanks lich. of psych. klachten
• Veel tijd kwijt aan gebruik/herstel • Gebruik in gevaarlijke situaties
• Craving • Tolerantie
• Problemen op werk/thuis/studie • Onthoudingsverschijnselen
• Relatieproblemen door gebruik
1
Tolerantie= gewenning= behoefte aan steeds meer 2 Onthoudingsverschijnselen= Het voor het middel
van het middel om intoxicatie of het gewenste effect te karakteristieke ontwenningssyndroom, het middel (of nauw
bereiken. Een duidelijk verminderd effect bij het verwante stof) wordt gebruikt om ontwenningsverschijnselen
continueren van dezelfde hoeveelheid. tegen te gaan.
