Samenvatting fysiologie ademhaling (prof Neyrinck)

LES 1: ORGANISATIE VH RESPIRATOIR SYSTEEM –
STATISCHE LONGVOLUMES - BASISBEGRIPPEN

 Doel respiratoir stelsel = O2 in lichaam krijgen en CO2 verwijderen

Definitie respiratoir systeem
 Externe ademhaling = uitwisseling O2 en CO2 tussen atmosfeer
en mitochondria
! IN mitochondria vindt interne ademhaling plaats (oxidatieve
fosforylatie)
 Hierbij maakt lichaam gebruik ve aantal processen:
- Diffusie (over korte afstanden):
o Passief transport via concentratiegradiënten (hoge -> lage
concentratie)
o Niet zo efficient: grote oppervlakte nodig
- Convectie (over lange afstanden):
o Vervoer vd gassen in bulk via gesofisticeerde pomp en
transportsystemen
o Nadeel: verbruikt energie
o Bv: ventileren (= lucht in en uit blazen,  ademen)
o Bv: perfusie long
- Oppervlakte (longresectie)
- Transportcapaciteit
 We hebben dus meer nodig dan enkel diffusie om lange afstanden te
overbruggen
 Convexe systemen brengen buitenconcentratie naar binnen tot zo
dicht mogelijk tegen cellen, waar dan diffusie kan plaatsvinden

Samenstelling lucht
 21% O2
 Vooral N2
 beetje CO2, edelgassen, …

Gassen
 Gasmengsels
- Elk gas heeft een partiële druk
- Ideale gaswet: Pz = Xz x Ptot: partiële druk is RE met molaire
fractie v gas in dat mengsel (moeten wel gassen zijn die aan
ideale gaswet voldoen !!!)
!!! waterdamp is geen gas maar een fase ve bepaalde stof (wij
zitten vol water)
- Wet van Dalton: totale druk ve gasmengsel = som van hun
individuele partiële drukken
 Druk gebruiken om concentratie van hoeveelheid gas uit te
drukken
 Gassen oplossen in een vloeistof (vb bloed)
- Wet van Henry: concentratie O2 en CO2 opgelost in water zijn
proportioneel aan de partiële druk in de gasfase
- (O2)dis = S x PO2 met S = oplosbaarheidsconstante

, - Partiele drukken: als er geen gasfase aanwezig is in bloed,
worden O2 en CO2 uitgedrukt met PO2 en PCO2 (toont wat nodig
is om bepaalde concentratie aan opgelost gas te bereiken)
- Gassen zitten deels opgelost in bloed
- PO2 in bloed kan je uitdrukken net zoals de PO2 in lucht
 Vochtige vs droge lucht
- 37°: water zal dampfase aannemen (zelf geen gas)
- Voldoet niet aan ideale gaswetten: corrigeren hiervoor wnr lucht
bevochtigd wordt in ons respiratoir systeem
- P@@ = 47 mmHg

Organisatie respiratoir systeem
 Inademen: lucht komt binnen -> thorax zet uit -> negatieve druk in
thorax -> lucht stroomt vanzelf passief naar binnen
 Uitademen: longen vallen vanzelf plat (zie later waarom)
 Dia 16 (tekening niet natekenen)
 Zuurstoftransportcascade (EXAMEN)




-Eerste verval in O2 = PIO2 = 149 mmHg
-Als te weinig O2 in lichaam: veel oorzaken: trappen gaan
weergeven waar probleem zich situeert
 Meer dan alleen maar ademhaling
- Geurzin
- Processen van ingeademde lucht
o Verwarmen: daling oplosbaarheid (luchtbellen)
o Bevochtigen
o Filteren
- Bloedreservoir voor het linker hart (440 ml)
- Filteren van bloed (klonters niet in long geraken)
- Metabole functies
 5-7 L bloed rondgepompt in rust per minuut
De alveool: functionele unit
 300.000.000

,  Totale oppervlakte: 50-100 m^2
 Soort ‘micro’-longetje waar gasuitwisseling plaatsvindt
 Convectie en diffusie
 Ventilatie: aan- en afvoer van lucht in en uit alveool
 Long heeft dubbele bloedsvoorziening
(O2 arm en O2 rijk)

Volumes en capaciteiten: spirometrie
 Deze tekening knn uitleggen op EXAMEN




- Rustig in- en uitademen: 500 ml in, 500 ml uit (2 stippellijntjes)
- Verschil tussen in- en uitademen = TV (teugvolume)
- Als normaal ademen: je longen zijn nooit helemaal leeg = FRC
(functioneel residuele capaciteit) = rustvolume
- Je kan wel meer uitademen dan FRC = RV = rest/residueel volume
- Wnr wel alle lucht eruit? Als je dood gaat
- Maximaal inademen – maximaal uitademen = VC (vitale
capaciteit)
- VC + RV = TLC (totale longcapaciteit)
- IC = inspiratoire capaciteit




LES 2: MECHANICA VD VENTILATIE (STATISCH EN
DYNAMISCH)

, Long mechanica
 Statische eigenschappen: fysische eigenschappen wnr er geen lucht
stroomt
 Dynamische eigenschappen: fysische eigenschappen wnr er wel
lucht stroomt
 Fysische eigenschappen vd long, luchtwegen en thoraxwand
 Beschrijft hoe lichaam een verandering in longvolume teweegbrengt
(=convectie)

Statische eigenschappen vd long
Balans tussen long en thoraxwand
 Elastic recoil/elastische retractie:
- Long heeft neiging om plat te vallen in rust
 Elastic recoil naar binnen toe
- Thorax heeft neiging om open te springen in rust
 Elastic recoil naar buiten toe
- Inwaartse en uitwaartse krachten zijn in rust in evenwicht
 Druk aanwezig tussen long en thorax = lager dan Patmo
= INTRAPLEURALE DRUK
- Afspraak: Patmo (luchtwegdruk) = 0
- Druk in long niet in mmHg maar in cmH2O
- Als intrapleurale druk P(IP) = -5 => 5 cmH2O lager dan Patmo

 P(IP) niet overal gelijk: gradiënt van apex naar basis
- Gradiënt bepaald door Fz (gewicht long)
- Gemiddelde P(IP) = - 5
- Apex minder druk dan basis (apex is bovenaan ! )

Hoe ademen we in en uit?
 Veroorzaakt door contractie diafragma en bepaalde
intercostaalspieren
 P(IP) wordt zo meer negatief en er wordt een grotere intra-thoracaal
vacuum gecreëerd: lucht aanzuigen naar negatieve druk
 Geforceerde inademing: bijkomende spieren: interscalenus spieren,
sternocleidomastoïdeus, (nek en rugspieren), (spieren in de
bovenste luchtwegen)
 Geforceerde inademing zal vooral het volume vergroten
 Inademen is actief, uitademen meestal passief (actief bij bv kaars
uitblazen)

P-V relatie vd long
 Grafiek knn tekenen voor examen
 Druk altijd x-as, volume altijd y-as (assen benoemen!)
 Niet-lineair
 Beschrijft hoe V verandert als p rond long verandert
- Als druk meer negatief rond long, long w groter
- Onderste curve = inademen
 Uitademen verloopt anders (bovenste curve)