Geschiedenis: 1900-1945
Wilke Dommering
9.1 oorlog en crisis:
Oorzaken WO1: In de 19e eeuw waren er een paar grootmacht heden: Groot-Brittannië, Frankrijk,
Oostenrijk-Hongarije, Rusland en de Pruisen (Duitsland). Ook kwam de V.S. op zij wilden zich zo
weinig mogelijk met de internationale politiek bemoeien (isolationisme). Duitsland had een sterke
liefde voor militarisme/nationalisme (wetpolitik). Veel andere landen hadden dit ook, maar met
name de Duitsers. en dit leidde tot een verstoord machtsevenwicht. Hierom vormden Europese
landen bondgenootschappen. Dan zouden ze bij een oorlog niet alleen staan. Dit waren de twee
kanten: De Driebond: Oostenrijk-Hongarije, Italië, Duitsland. - Triple Entente: Frankrijk en Rusland (en
later) Groot-Brittannië. Duitsland groeide in economie en welvaart en begon aan een oorlogsvloot,
voor een koloniaal wereldrijk (modern imperialisme). Het streven naar een groot koloniaal rijk leidde
ook tot spanningen. Dit vonden de Britten intimiderend en zo ontstond er een wapenwedloop.
Frankrijk was vernederd vanwege hun Frans-Duitse oorlog en zocht wraak.
Aanleiding WO1: Er waren veel verschillende volkeren in Oostenrijk-Hongarije en het Turkse rijk. Dit
waren veelvolkerenstaten. Veel volkeren streefden onder invloed van nationalisme naar hun eigen
staat. De kroon prins Franz Ferdinand bezocht Sarajevo, de hoofdstad van Bosnië. Servische
nationalisten die Bosnië verenigd met Servië wilden zien, pleegden een moordaanslag op de
kroonprins. De regering van Oostenrijk-Hongarije wilden een onderzoek naar Servië. Servië wees dit
af. Dus Oostenrijk-Hongarije verklaarde de oorlog aan Servië. Rusland steunde Servië en Duitsland
steunde Oostenrijk Hongarije. Ze verklaarden daarom allemaal de oorlog aan elkaar.
Verloop WO1: Iedereen begint een massamobilisatie en d.m.v propaganda wil iedereen ook
meedoen in een oorlog die super snel te winnen viel. Duitsland bedacht het von Schliefen plan:
Rusland moet lang mobiliseren, dus we veroveren Frankrijk snel en daarna Rusland. Dan voorkom je
een tweefronten oorlog. Duitsland trok België (neutraal) binnen. Het werd toen een totale oorlog,
want burgers/de samenleving raakten betrokken. Ook omdat er een dienstplicht werd ingevoerd in
veel landen en vrouwen in de oorlogsindustrie gingen werken. België bood felle weerstand, maar ze
waren niet opgewassen tegen de Duitsers. Toen de Duitsers in noord Frankrijk waren groeven beide
partijen zich in. Zo ontstond er een loopgravenoorlog. In de loopgraven waren er vieze en dodelijke
omstandigheden. Er was weinig terreinwinst, maar alles kostte vele mensenlevens. Er werden steeds
weer nieuwe wapens ingezet. Op het Oostfront was wel heel veel terreinwinst.
Einde WO1: Rusland trok zich in 1918 terug uit de oorlog. Duitsland stuurde alle troepen naar het
westfront, maar de soldaten waren oorlogsmoe. De V.S. besloot ook mee te doen vanwege een
Duitse marine aanval en om de wereld veilig te maken voor democratie. De Duitsers tekende op
11/11/1918 de capitulatie. In het verdrag van Versailles waarin Duitsland niet mee mocht
onderhandelen werden de volgende eisen vastgesteld. Duitsland moest oorlogsschade betalen, een
deel van het land werd afgepakt en ze mochten geen groot leger meer hebben. Ook de Volkenbond
werd opgericht.
De economische crisis: De Amerikanen vulde Europe tekorten aan in WO1. De boeren en fabrikanten
breidde daarom uit. Amerika was kapitalistisch en ook een consumptie maatschappij. In 1920 ging
alles goed en sprak men van de roaring 20’s. Niks kon fout gaan dachten ze. Ook na de oorlog bleef
iedereen veel produceren, maar de Amerikaanse economie kende 5 zwakke punten:
Door de overproductie daalde de prijzen en inkomsten van boeren. - Door de protectionistische
politiek werden buitenlandse producten geweerd en dus deed het buitenland hetzelfde terug. Er
waren geen kopers voor de goederen van de VS. - Live now pay later. Arme Amerikanen kopen op
Wilke Dommering
9.1 oorlog en crisis:
Oorzaken WO1: In de 19e eeuw waren er een paar grootmacht heden: Groot-Brittannië, Frankrijk,
Oostenrijk-Hongarije, Rusland en de Pruisen (Duitsland). Ook kwam de V.S. op zij wilden zich zo
weinig mogelijk met de internationale politiek bemoeien (isolationisme). Duitsland had een sterke
liefde voor militarisme/nationalisme (wetpolitik). Veel andere landen hadden dit ook, maar met
name de Duitsers. en dit leidde tot een verstoord machtsevenwicht. Hierom vormden Europese
landen bondgenootschappen. Dan zouden ze bij een oorlog niet alleen staan. Dit waren de twee
kanten: De Driebond: Oostenrijk-Hongarije, Italië, Duitsland. - Triple Entente: Frankrijk en Rusland (en
later) Groot-Brittannië. Duitsland groeide in economie en welvaart en begon aan een oorlogsvloot,
voor een koloniaal wereldrijk (modern imperialisme). Het streven naar een groot koloniaal rijk leidde
ook tot spanningen. Dit vonden de Britten intimiderend en zo ontstond er een wapenwedloop.
Frankrijk was vernederd vanwege hun Frans-Duitse oorlog en zocht wraak.
Aanleiding WO1: Er waren veel verschillende volkeren in Oostenrijk-Hongarije en het Turkse rijk. Dit
waren veelvolkerenstaten. Veel volkeren streefden onder invloed van nationalisme naar hun eigen
staat. De kroon prins Franz Ferdinand bezocht Sarajevo, de hoofdstad van Bosnië. Servische
nationalisten die Bosnië verenigd met Servië wilden zien, pleegden een moordaanslag op de
kroonprins. De regering van Oostenrijk-Hongarije wilden een onderzoek naar Servië. Servië wees dit
af. Dus Oostenrijk-Hongarije verklaarde de oorlog aan Servië. Rusland steunde Servië en Duitsland
steunde Oostenrijk Hongarije. Ze verklaarden daarom allemaal de oorlog aan elkaar.
Verloop WO1: Iedereen begint een massamobilisatie en d.m.v propaganda wil iedereen ook
meedoen in een oorlog die super snel te winnen viel. Duitsland bedacht het von Schliefen plan:
Rusland moet lang mobiliseren, dus we veroveren Frankrijk snel en daarna Rusland. Dan voorkom je
een tweefronten oorlog. Duitsland trok België (neutraal) binnen. Het werd toen een totale oorlog,
want burgers/de samenleving raakten betrokken. Ook omdat er een dienstplicht werd ingevoerd in
veel landen en vrouwen in de oorlogsindustrie gingen werken. België bood felle weerstand, maar ze
waren niet opgewassen tegen de Duitsers. Toen de Duitsers in noord Frankrijk waren groeven beide
partijen zich in. Zo ontstond er een loopgravenoorlog. In de loopgraven waren er vieze en dodelijke
omstandigheden. Er was weinig terreinwinst, maar alles kostte vele mensenlevens. Er werden steeds
weer nieuwe wapens ingezet. Op het Oostfront was wel heel veel terreinwinst.
Einde WO1: Rusland trok zich in 1918 terug uit de oorlog. Duitsland stuurde alle troepen naar het
westfront, maar de soldaten waren oorlogsmoe. De V.S. besloot ook mee te doen vanwege een
Duitse marine aanval en om de wereld veilig te maken voor democratie. De Duitsers tekende op
11/11/1918 de capitulatie. In het verdrag van Versailles waarin Duitsland niet mee mocht
onderhandelen werden de volgende eisen vastgesteld. Duitsland moest oorlogsschade betalen, een
deel van het land werd afgepakt en ze mochten geen groot leger meer hebben. Ook de Volkenbond
werd opgericht.
De economische crisis: De Amerikanen vulde Europe tekorten aan in WO1. De boeren en fabrikanten
breidde daarom uit. Amerika was kapitalistisch en ook een consumptie maatschappij. In 1920 ging
alles goed en sprak men van de roaring 20’s. Niks kon fout gaan dachten ze. Ook na de oorlog bleef
iedereen veel produceren, maar de Amerikaanse economie kende 5 zwakke punten:
Door de overproductie daalde de prijzen en inkomsten van boeren. - Door de protectionistische
politiek werden buitenlandse producten geweerd en dus deed het buitenland hetzelfde terug. Er
waren geen kopers voor de goederen van de VS. - Live now pay later. Arme Amerikanen kopen op
