Bio-ecologisch systeem van Bronfenbrenner (systeemlagen)
Het bio-ecologisch model van Bronfenbrenner is een model dat uitgaat van vijf verschillende
omgevingsniveaus die elk organisme gelijktijdig beïnvloeden. Het model bestaat uit de
volgende vijf omgevingsniveaus:
Microsysteem, dit is de directe dagelijkse omgeving waarin kinderen leven. Ouders,
vrienden, verzorgers en leraren zijn allemaal onderdeel van het microsysteem.
Mesosysteem, zorgt voor de relaties tussen de onderdelen van het microsysteem. Het bindt
kinderen aan ouders, leerling aan leraar, werknemer aan werkgever. Het benadrukt de
directe en indirecte gebeurtenissen die ons met elkaar verbinden en hierop invloed kunnen
uitoefenen.
Exosysteem, dit systeem staat voor algemenere invloeden zoals, sociale instanties,
gemeenten, scholen, gemeenschappen, gebedshuizen en plaatselijke media. Deze
beïnvloeden het micro en mesosysteem en kunnen (in) direct invloed hebben op iemands
persoonlijke ontwikkeling. Het kind zelf is geen onderdeel van dit systeem.
Macrosysteem, staat voor de culturele invloeden waaraan een persoon blootstaat. Zoals, de
maatschappij, overheid, religieuze systemen, en politiek gedachtegoed. Voorbeeld kinderen
behoren tot een brede cultuur (westerse) en staan tegelijkertijd onder invloed van een
bepaalde subcultuur (turks-nederlands).
Chronosysteem, dit systeem ligt ten grondslag aan alle andere systemen. Het omvat het
doorgaan van de tijd op de ontwikkeling van kinderen, zoals historische gebeurtenissen en
geleidelijke historische veranderingen.
Alle niveaus staan met elkaar in verbinding en oefenen invloed op elkaar uit.
Vier opvoedstijlen van Baumrind en Maccoby & Martin
De vier verschillende opvoedstijlen van Maccoby en Martin bestaan uit:
Autoritaire opvoedingsstijl, dit is een manier van opvoeden, waarin ouders controlerend,
streng, star en koud gedrag vertonen, vaak straffen en gehoorzaamheid eisen van hun kind.
Kinderen van autoritaire ouders zijn vaak teruggetrokken en weinig sociaal. Ze zijn niet
vriendelijk en kunnen ongemakkelijk zijn in aanwezigheid van leeftijdsgenoten. Ook kunnen
ze juist heel afhankelijk of vijandig tegenover hun ouders zijn.
Permissieve opvoedingsstijl, dit is een manier van opvoeden, waarin ouders weinig
grenzen en eisen stellen aan hun kind, maar tegelijkertijd een warme en verzorgende
houding aannemen.
Kinderen van permissieve ouders lijken erg op die van autoritaire ouders. De kinderen
kunnen erg afhankelijk, nukkig en weinig sociaal zijn en weinig zelfbeheersing.
Autoritatieve opvoedingsstijl, dit is een manier van opvoeden, waarbij ouders op een
liefdevolle en emotioneel ondersteunende manier opvoeden. Het wordt gekenmerkt door het
hanteren van duidelijke en samenhangende regels en het uitleggen waarom zij willen dat
een kind zich op een bepaalde manier moet gedragen.
Kinderen van autoritatieve ouders zijn onafhankelijk, vriendelijk, assertief en coöperatief. Ze
zijn gemotiveerd en kunnen hun gedrag en emoties op een effectieve manier reguleren.
Onverschillige opvoedstijl, dit is een manier van opvoeden, waarbij de ouders niet of
amper interesse tonen in het kind door ongeïnteresseerd, afwijzend en emotioneel
afstandelijk gedrag. Deze ouders zien het puur als taak om hun kind fysiek te verzorgen, dit
kan uitmonden in verwaarlozing.
Kinderen van onverschillige ouders hebben last van de emotionele ontwikkeling, waardoor
ze zich ongeliefd voelen en emotioneel afstandelijk zijn. Dit kan ook invloed hebben op de
cognitieve en fysieke ontwikkeling.
Ouderschap gedrag en kenmerken van ouderschap
Ouderschap is het gedrag dat ontstaat vanuit een besef dat je verantwoordelijkheid hebt over
een kind. Het is gedrag waar je je niet bewust van bent.
Kenmerken van ouderschap zijn: reageren zoals dat verwacht wordt van een moeder, door
je eigen ervaring vanuit je eigen jeugd. Het heeft vooral te maken met de overtuigingen en
normen en waarden van de ouder, hierin wordt veel vanuit de eigen opvoeding
meegenomen.
, Opvoeden
Opvoeden verwijst naar gedrag dat opvoeders in specifieke situaties laten zien. Opvoeden
wordt omschreven als een kind als volwassene begeleiden tot het zelfredzaam is en aan de
maatschappij kan deelnemen.
Opvoeding
Opvoeding is de naam voor de situatie waarin opvoeders verantwoordelijkheid hebben voor
het gedrag en de houding van hun kind.
Vijf basisvaardigheden van ouderschap (Alice van der Pas)
De vijf basisvaardigheden van ouderschap zijn volgens Alice van der Pas:
1 Veiligheid bieden: In de fysieke vorm, door acties, laten zien dat je er bent wanneer dat
nodig is.
2 Verzorgen: Zoals het begrip begrepen wordt, de dagelijkse verzorging.
3 Zicht houden: zicht houden op zowel het kind als de ontwikkeling van het kind. Door
bijvoorbeeld gebruik te maken van de helikopterview, ga als het ware boven de situatie
hangen en bekijk deze van een afstand.
4 Verwachtingen overbrengen: dit houdt in het hebben van eisen en het hierbij stellen van
zowel hoge als lage eisen aan het kind.
5 Grenzen stellen: Door grenzen te stellen kunnen ouders ja of nee tegen het kind zeggen,
maar dit kan ook andersom, dus het kind tegen ouders.
Er zijn altijd meerdere punten van toepassing op een situatie, deze zijn o.a aan cultuur en
context verbonden, ze kunnen vertrouwen geven maar kunnen ook tot onzekerheid leiden.
Ambivalentie van ouderschap
Ambivalentie van ouderschap, ambivalentie houdt tegenstrijdigheid in. Het ouderschap
bestaat uit diverse (emotionele) dilemma’s, hierbij weeg je af aan welke behoeftes je gaat
voldoen. Ouderschap verandert je leven, dit is iets moois maar ook pittig. Je wilt het beste
voor het kind, maar ook voor jezelf. Keuzes die ouders maken beïnvloeden altijd het kind en
de ouder.
Interne dialoog (Intrapsychisch proces)
De interne dialoog is het vermogen om vragen te stellen aan jezelf en de situatie waar je in
zit. Je observeert, krijgt reacties op je handelingen, kijkt naar je eigen gedrag, denkt over je
eigen handelingen na en vormt hieruit een oordeel. Dit oordeel helpt je bij het maken van
bepaalde keuzes of het bijstellen van je eigen gedrag. Deze interne dialoog zorgt dat
mensen niet alleen vanuit emoties reageren. Intrapsychisch proces is jezelf intern vragen
stellen en jezelf dingen afvragen. Antwoorden zoeken op de vragen die je jezelf stelt en
kijken naar de omgeving om je heen. Het zorgt dat je niet alleen maar vanuit emoties
handelt, je leert goed kijken naar je eigen functioneren en handelen. Dit gebeurt ook bij
ouders, zij observeren, reflecteren, wegen af, maken een ethische keuze en handelen
daarnaar.
Timen en doseren
Timen is op het juiste moment het kind in zijn ontwikkeling begeleiden. Dus niet te vroeg
begeleiden, maar ook niet te laat. Hierbij kijk je goed waar het kind in zijn ontwikkeling nu
staat.
Doseren is op het moment dat je ondersteuning biedt je de ondersteuning aanpast op wat
het kind nodig heeft. Je biedt dus niet te veel ondersteuning, maar ook niet te weinig.
Het bio-ecologisch model van Bronfenbrenner is een model dat uitgaat van vijf verschillende
omgevingsniveaus die elk organisme gelijktijdig beïnvloeden. Het model bestaat uit de
volgende vijf omgevingsniveaus:
Microsysteem, dit is de directe dagelijkse omgeving waarin kinderen leven. Ouders,
vrienden, verzorgers en leraren zijn allemaal onderdeel van het microsysteem.
Mesosysteem, zorgt voor de relaties tussen de onderdelen van het microsysteem. Het bindt
kinderen aan ouders, leerling aan leraar, werknemer aan werkgever. Het benadrukt de
directe en indirecte gebeurtenissen die ons met elkaar verbinden en hierop invloed kunnen
uitoefenen.
Exosysteem, dit systeem staat voor algemenere invloeden zoals, sociale instanties,
gemeenten, scholen, gemeenschappen, gebedshuizen en plaatselijke media. Deze
beïnvloeden het micro en mesosysteem en kunnen (in) direct invloed hebben op iemands
persoonlijke ontwikkeling. Het kind zelf is geen onderdeel van dit systeem.
Macrosysteem, staat voor de culturele invloeden waaraan een persoon blootstaat. Zoals, de
maatschappij, overheid, religieuze systemen, en politiek gedachtegoed. Voorbeeld kinderen
behoren tot een brede cultuur (westerse) en staan tegelijkertijd onder invloed van een
bepaalde subcultuur (turks-nederlands).
Chronosysteem, dit systeem ligt ten grondslag aan alle andere systemen. Het omvat het
doorgaan van de tijd op de ontwikkeling van kinderen, zoals historische gebeurtenissen en
geleidelijke historische veranderingen.
Alle niveaus staan met elkaar in verbinding en oefenen invloed op elkaar uit.
Vier opvoedstijlen van Baumrind en Maccoby & Martin
De vier verschillende opvoedstijlen van Maccoby en Martin bestaan uit:
Autoritaire opvoedingsstijl, dit is een manier van opvoeden, waarin ouders controlerend,
streng, star en koud gedrag vertonen, vaak straffen en gehoorzaamheid eisen van hun kind.
Kinderen van autoritaire ouders zijn vaak teruggetrokken en weinig sociaal. Ze zijn niet
vriendelijk en kunnen ongemakkelijk zijn in aanwezigheid van leeftijdsgenoten. Ook kunnen
ze juist heel afhankelijk of vijandig tegenover hun ouders zijn.
Permissieve opvoedingsstijl, dit is een manier van opvoeden, waarin ouders weinig
grenzen en eisen stellen aan hun kind, maar tegelijkertijd een warme en verzorgende
houding aannemen.
Kinderen van permissieve ouders lijken erg op die van autoritaire ouders. De kinderen
kunnen erg afhankelijk, nukkig en weinig sociaal zijn en weinig zelfbeheersing.
Autoritatieve opvoedingsstijl, dit is een manier van opvoeden, waarbij ouders op een
liefdevolle en emotioneel ondersteunende manier opvoeden. Het wordt gekenmerkt door het
hanteren van duidelijke en samenhangende regels en het uitleggen waarom zij willen dat
een kind zich op een bepaalde manier moet gedragen.
Kinderen van autoritatieve ouders zijn onafhankelijk, vriendelijk, assertief en coöperatief. Ze
zijn gemotiveerd en kunnen hun gedrag en emoties op een effectieve manier reguleren.
Onverschillige opvoedstijl, dit is een manier van opvoeden, waarbij de ouders niet of
amper interesse tonen in het kind door ongeïnteresseerd, afwijzend en emotioneel
afstandelijk gedrag. Deze ouders zien het puur als taak om hun kind fysiek te verzorgen, dit
kan uitmonden in verwaarlozing.
Kinderen van onverschillige ouders hebben last van de emotionele ontwikkeling, waardoor
ze zich ongeliefd voelen en emotioneel afstandelijk zijn. Dit kan ook invloed hebben op de
cognitieve en fysieke ontwikkeling.
Ouderschap gedrag en kenmerken van ouderschap
Ouderschap is het gedrag dat ontstaat vanuit een besef dat je verantwoordelijkheid hebt over
een kind. Het is gedrag waar je je niet bewust van bent.
Kenmerken van ouderschap zijn: reageren zoals dat verwacht wordt van een moeder, door
je eigen ervaring vanuit je eigen jeugd. Het heeft vooral te maken met de overtuigingen en
normen en waarden van de ouder, hierin wordt veel vanuit de eigen opvoeding
meegenomen.
, Opvoeden
Opvoeden verwijst naar gedrag dat opvoeders in specifieke situaties laten zien. Opvoeden
wordt omschreven als een kind als volwassene begeleiden tot het zelfredzaam is en aan de
maatschappij kan deelnemen.
Opvoeding
Opvoeding is de naam voor de situatie waarin opvoeders verantwoordelijkheid hebben voor
het gedrag en de houding van hun kind.
Vijf basisvaardigheden van ouderschap (Alice van der Pas)
De vijf basisvaardigheden van ouderschap zijn volgens Alice van der Pas:
1 Veiligheid bieden: In de fysieke vorm, door acties, laten zien dat je er bent wanneer dat
nodig is.
2 Verzorgen: Zoals het begrip begrepen wordt, de dagelijkse verzorging.
3 Zicht houden: zicht houden op zowel het kind als de ontwikkeling van het kind. Door
bijvoorbeeld gebruik te maken van de helikopterview, ga als het ware boven de situatie
hangen en bekijk deze van een afstand.
4 Verwachtingen overbrengen: dit houdt in het hebben van eisen en het hierbij stellen van
zowel hoge als lage eisen aan het kind.
5 Grenzen stellen: Door grenzen te stellen kunnen ouders ja of nee tegen het kind zeggen,
maar dit kan ook andersom, dus het kind tegen ouders.
Er zijn altijd meerdere punten van toepassing op een situatie, deze zijn o.a aan cultuur en
context verbonden, ze kunnen vertrouwen geven maar kunnen ook tot onzekerheid leiden.
Ambivalentie van ouderschap
Ambivalentie van ouderschap, ambivalentie houdt tegenstrijdigheid in. Het ouderschap
bestaat uit diverse (emotionele) dilemma’s, hierbij weeg je af aan welke behoeftes je gaat
voldoen. Ouderschap verandert je leven, dit is iets moois maar ook pittig. Je wilt het beste
voor het kind, maar ook voor jezelf. Keuzes die ouders maken beïnvloeden altijd het kind en
de ouder.
Interne dialoog (Intrapsychisch proces)
De interne dialoog is het vermogen om vragen te stellen aan jezelf en de situatie waar je in
zit. Je observeert, krijgt reacties op je handelingen, kijkt naar je eigen gedrag, denkt over je
eigen handelingen na en vormt hieruit een oordeel. Dit oordeel helpt je bij het maken van
bepaalde keuzes of het bijstellen van je eigen gedrag. Deze interne dialoog zorgt dat
mensen niet alleen vanuit emoties reageren. Intrapsychisch proces is jezelf intern vragen
stellen en jezelf dingen afvragen. Antwoorden zoeken op de vragen die je jezelf stelt en
kijken naar de omgeving om je heen. Het zorgt dat je niet alleen maar vanuit emoties
handelt, je leert goed kijken naar je eigen functioneren en handelen. Dit gebeurt ook bij
ouders, zij observeren, reflecteren, wegen af, maken een ethische keuze en handelen
daarnaar.
Timen en doseren
Timen is op het juiste moment het kind in zijn ontwikkeling begeleiden. Dus niet te vroeg
begeleiden, maar ook niet te laat. Hierbij kijk je goed waar het kind in zijn ontwikkeling nu
staat.
Doseren is op het moment dat je ondersteuning biedt je de ondersteuning aanpast op wat
het kind nodig heeft. Je biedt dus niet te veel ondersteuning, maar ook niet te weinig.
