Geschiedenis samenvatting (Havo)
H5 tijd van ontdekkers en hervormers
H5.1 De Renaissance
Renaissance betekend letterlijk wedergeboorte, een belangrijke periode in de Europese
geschiedenis. De Renaissance ontstond na de duistere middeleeuwen, het was in de periode
van 1500-1600 (dus de 16e eeuw), maar was al 100 jaar eerder ontstaan in Italië. De
Renaissance was de wedergeboorte van de klassieke oudheid. Deze periode had drie
belangrijke kenmerken:
• Sterke oriëntatie op de klassieke oudheid, de middeleeuwen zat tussen de tijd van
de klassieke oudheid en de huidige tijd die de oudheid weer terug haalde.
• Individualisatie, het leven van een mens kwam meer centraal te staan (zeker na de
duistere middeleeuwen). Religie en het leven na de dood was niet meer langer de
hoofdzaak.
• Kennis werd belangrijker, men probeerde zich te ontwikkelen doormiddel van het
bestuderen van bronnen uit de oudheid. Het motiveerde en stimuleerde het
wetenschappelijk onderzoeken.
In De Renaissance kwam ook een stroming op, het Humanisme. Een stroming die de nadruk
legde op het individu. Zij hadden allerlei ideeën over de Renaissance doordat zij de klassieke
oudheid bestudeerde en probeerde te overtreffen. De ideeën werden verspreid door de
nieuwe uitvinding van de boekendrukkunst.
Het gevolg van de Renaissance was de veranderde wereldbeeld en het begin van de groei
van wetenschap en kennis. De Reformatie was ook een groot gevolg van deze periode, door
het studeren kwamen Humanisten erachter dat de bijbel niet altijd klopte. Dit leidde tot
kritiek op de kerk.
H5.2 De Europese overzeese expansie
Europeanen waren enorm gedreven om goud en specerijen te zoeken, kort gezegd op zoek
naar geld en waarde. Door de val van Constantinopel (Istanbul) viel het nu onder het
Ottomaanse rijk waardoor de handelsroute over land van Europa naar Azië werd
belemmerd. Dus moesten de Europeanen een nieuwe manier verzinnen op in Azië te
komen, per boot. Europeanen, vooral Portugezen en Spanjaarden, gingen op
ontdekkingstochten.
, • Zo bereikten de Portugezen Kaap de Goede Hoop in 1488 waar ze hun factorijen
stichtten (handelspost).
• Ontdekkingsreiziger Columbus ging namens Spanje op zoek naar Indië, maar kwam
uit in Amerika. Hij bleef erin geloven dat hij Indië had bereikt, daarom werd de
inheemse bevolking ''Indianen" genoemd. LET OP! Indianen komen uit Amerika en
Indiërs uit India.
• Ontdekkingsreiziger Vasco da Gama bereikte wel Indië in 1498. Hij voer om De Kaap
de Goede Hoop heen om zo oostwaarts te varen.
• Eind 16e eeuw beginnen ook andere Europese landen aan bootje varen zoals
Engeland, Nederland en Frankrijk.
Uiteindelijk was dit de verdeling van Noord en Zuid-Amerika.
De Europese overzeese expansie veel gevolgen met zich mee:
• Het begin van De Atlantische Driehoekhandel, dus ook het begin van de slavernij op
katoenplantages.
• Inheemse bevolkingen stierven uit. Europeanen namen soorten ziektes mee naar
Amerika, in Amerika kenden ze die ziektes niet waardoor ze geen weerstand hadden.
Daarnaast werden de inheemse bevolkingen uitgeroeid door oorlogen en conflicten.
• Verspreiding van het Christendom, daarom is Brazilië bijvoorbeeld nog steeds
katholiek doordat de Portugezen daar zaten.
H5 tijd van ontdekkers en hervormers
H5.1 De Renaissance
Renaissance betekend letterlijk wedergeboorte, een belangrijke periode in de Europese
geschiedenis. De Renaissance ontstond na de duistere middeleeuwen, het was in de periode
van 1500-1600 (dus de 16e eeuw), maar was al 100 jaar eerder ontstaan in Italië. De
Renaissance was de wedergeboorte van de klassieke oudheid. Deze periode had drie
belangrijke kenmerken:
• Sterke oriëntatie op de klassieke oudheid, de middeleeuwen zat tussen de tijd van
de klassieke oudheid en de huidige tijd die de oudheid weer terug haalde.
• Individualisatie, het leven van een mens kwam meer centraal te staan (zeker na de
duistere middeleeuwen). Religie en het leven na de dood was niet meer langer de
hoofdzaak.
• Kennis werd belangrijker, men probeerde zich te ontwikkelen doormiddel van het
bestuderen van bronnen uit de oudheid. Het motiveerde en stimuleerde het
wetenschappelijk onderzoeken.
In De Renaissance kwam ook een stroming op, het Humanisme. Een stroming die de nadruk
legde op het individu. Zij hadden allerlei ideeën over de Renaissance doordat zij de klassieke
oudheid bestudeerde en probeerde te overtreffen. De ideeën werden verspreid door de
nieuwe uitvinding van de boekendrukkunst.
Het gevolg van de Renaissance was de veranderde wereldbeeld en het begin van de groei
van wetenschap en kennis. De Reformatie was ook een groot gevolg van deze periode, door
het studeren kwamen Humanisten erachter dat de bijbel niet altijd klopte. Dit leidde tot
kritiek op de kerk.
H5.2 De Europese overzeese expansie
Europeanen waren enorm gedreven om goud en specerijen te zoeken, kort gezegd op zoek
naar geld en waarde. Door de val van Constantinopel (Istanbul) viel het nu onder het
Ottomaanse rijk waardoor de handelsroute over land van Europa naar Azië werd
belemmerd. Dus moesten de Europeanen een nieuwe manier verzinnen op in Azië te
komen, per boot. Europeanen, vooral Portugezen en Spanjaarden, gingen op
ontdekkingstochten.
, • Zo bereikten de Portugezen Kaap de Goede Hoop in 1488 waar ze hun factorijen
stichtten (handelspost).
• Ontdekkingsreiziger Columbus ging namens Spanje op zoek naar Indië, maar kwam
uit in Amerika. Hij bleef erin geloven dat hij Indië had bereikt, daarom werd de
inheemse bevolking ''Indianen" genoemd. LET OP! Indianen komen uit Amerika en
Indiërs uit India.
• Ontdekkingsreiziger Vasco da Gama bereikte wel Indië in 1498. Hij voer om De Kaap
de Goede Hoop heen om zo oostwaarts te varen.
• Eind 16e eeuw beginnen ook andere Europese landen aan bootje varen zoals
Engeland, Nederland en Frankrijk.
Uiteindelijk was dit de verdeling van Noord en Zuid-Amerika.
De Europese overzeese expansie veel gevolgen met zich mee:
• Het begin van De Atlantische Driehoekhandel, dus ook het begin van de slavernij op
katoenplantages.
• Inheemse bevolkingen stierven uit. Europeanen namen soorten ziektes mee naar
Amerika, in Amerika kenden ze die ziektes niet waardoor ze geen weerstand hadden.
Daarnaast werden de inheemse bevolkingen uitgeroeid door oorlogen en conflicten.
• Verspreiding van het Christendom, daarom is Brazilië bijvoorbeeld nog steeds
katholiek doordat de Portugezen daar zaten.
