2. highlighst
2.1 les1
1. Beatrice de Graaf, hoogleraar en terrorismedeskundige. Auteur van ‘Nationale Veiligheid in
Historisch perspectief III’. In dit artikel dat in 2011 op verzoek van het NCTV werd
gepubliceerd wordt de ontwikkeling van nationale veiligheid beschreven vanaf WOII.
2. Na WOII wordt het begrip Staatsveiligheid gebruikt in plaats van Nationale Veiligheid en
richtte zich alleen op externe en interne veiligheid. De externe verdediging van Nederlands
grondgebied was de belangrijkste taak van de krijgsmacht.
3. De interne veiligheid na WOII was voorbehouden aan de Burgerbescherming (BB) en richtte
zich primair op de oorlogsdreiging van het communisme (Sovjet Unie) en die gevolgen van
een kernoorlog. Eind 80-er jaren werd de BB als hulpverlenersorganisatie opgeheven.
4. Met de terreuracties van de Molukkers in de 70-er jaren was het de eerste keer dat de
Nederlandse regering te maken kreeg met terrorisme. Deze vorm van terrorisme wordt ook
wel het ‘oude terrrorisme’ genoemd vanwege de onderhandelingsruimte.
5. De Koude Oorlog was een periode van gewapende vrede tussen de communistische en de
kapitalistische wereld in de tweede helft van de 20e eeuw. Het kapitalistische westerse blok
werd geleid door de VS. De communisten stonden vnl. onder leiding van de Sovjet-Unie.
6. Vredesdividend. Bedrag dat bespaard werd op het budget voor de Krijgsmacht en de
Inlichtingendiensten. Dit begrip werd gelanceerd eind jaren tachtig, na het beëindigen van de
Koude Oorlog.
7. Integrale Veiligheidsrapportage. Een verontrustend rapport dat in 1993 door 5 Nederlandse
ministeries werd uitgebracht o.a. zorgen ontwikkelingen criminaliteit en rampenbestrijding.
Begrippen als integrale veiligheid en veiligheidsketen geintroduceerd.
8. 9/11. Datum waarop in 2001 een aanslag werd gepleegd door Al Qaida op de Twin Towers in
New York en op het gebied van nationale veiligheid (wereldwijd) verreikende gevolgen zou
hebben. Deze aanslag is een vorm van ‘nieuw terrorisme’ dwz geen onderhandelingsruimte.
9. Securitisering of verveiliging van de maatschappij. Een ontwikkeling op het gebied van
nationale veiligheid en nader toegelicht in het eerdergenoemde artikel van Beatrice de Graaf.
10. Strategie Nationale Veiligheid. Nationale Veiligheid kwam na 9/11 hoog op de politieke
agenda te staan en in 2007 werd de Strategie Nationale Veiligheid gelanceerd om invulling te
geven aan nationale structuur.
2.2 les 2
1. Een belangrijke stap voor de regering om op nationaal niveau een structuur te vormen op
het gebied van nationale veiligheid was de Strategie Nationale Veiligheid 2007. Naast een
stappenplan, was hierin ook de definitie van nationale veiligheid opgenomen.
2. Daarnaast werden er in de Strategie Nationale Veiligheid 2007 ook de 5 vitale belangen
genoemd als uitganspunt voor het kaart brengen van de verschillende dreigingen die
grotendeels gebaseerd waren op die in de Integrale Veiligheidsrapportage uit 1993.
3. Als belangrijke stap voor de nationale structuur was de oprichting in 2011 van het NCTV
(Nationaal Coördinator Nationale Veiligheid) als coördinerend instituut nationale veiligheid.
In het NCTV werd allerlei verschillende elementen van andere ministeries ondergebracht.
, 4. Veiligheidslandschap in Nederland werd een lappendeken van allerlei regio’s. Zo waren er 25
veiligheidsregio’s, 10 politieregio’s, 3 militair commando’s en dan niet te vergeten de
provincies en de gemeenten met hun eigen grenzen,
5. Het Analistennetwerk Nationale Veiligheid werd opgezet om ervoor te zorgen dat er naast
het NCTV, dat onder het ministerie van Justitie en Veiligheid, valt een onafhankelijk instituut
is belast met informatievoorziening (dreigingsanalyses) aan het NCTV.
6. De Strategie Nationale Veiligheid 2007 bevatte een plan met als 1 fase het in kaart brengen
ste
van alle dreigingen die relevant zijn voor Nederland. In 2016 kwam de publicatie van het
Nationaal Veiligheidsprofiel 2016 met alle bedreigingen (all hazard benadering).
7. In 2019 publiceerde het Analistennetwerk Nationale Veiligheid een Geïntegreerde
Risicoanalyse Nationale Veiligheid als vervolg op het Nationaal Veiligheidsprofiel 2016 en als
basis voor een aangepaste strategie nationale veiligheid.
8. Na bijna 12 jaar werd de Strategie Nationale Veiligheid opgevolgd door de Nationale
Veiligheid Strategie 2019. Een belangrijke wijzigen was het aantal opgenomen vitale
belangen naar 6 stuks die in dit document Nationale Veiligheidsbelangen worden genoemd.
9. In de nieuwe strategie is Internationale Rechtsorde als zesde en nieuw Nationaal
Veiligheidsbelang opgenomen. Hiermee onderstreept de Nederlandse regering het belang
van een op universeel geldende rechtsnormen gebaseerd internationaal stelsel.
10. De Ministeriele Commissie Crisisbeheersing (MCCb) is het hoogste besluitvormende orgaan
in de nationale veiligheidsstructuur met als voorzitter de NCTV en vaste leden de Minister-
President, Minister van Algemene Zaken en de Minister van Justitie en Veiligheid.
2.3 Les 3
1. Het artikel van B. de Graaff: ‘De Nederlandse Inlichtingen- en Veiligheidsdienst: nooit te oud
om te leren’ geeft de auteur een beschrijving van de ontwikkelingen van de Nederlandse
Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten sinds het begin van de vorige eeuw.
2. Een Inlichtingendienst richt zich op het buitenland en een Veiligheidsdienst op het
binnenland. Het gaat in principe om diensten met verschillende aandachtsgebieden, echter
in Nederland zijn die aandachtsgebieden verenigd in AIVD en MIVD.
3. De voorlopers van de AIVD, zoals de BVD, waren veiligheidsdiensten die zich alleen richtten
op activiteiten in het binnenland en waren vooral in de Koude Oorlog gericht op activiteiten
die Russische inlichtingdiensten ontplooiden in Nederland.
4. In het inlichtingenjargon wordt voor een beter begrip de voorkeur gegeven aan het Engelse
woord Intelligence in plaats van inlichtingen. Intelligence omvat niet alleen de activiteiten,
maar ook het product en de organisatie daarvan.
5. Tijdens de 2 Wereldoorlog vond het Englandspiel plaats waarbij ruim 50 Nederlandse
e
agenten in het bezette Nederland werden gedropped om het verzet te ondersteunen. Door
verraad liepen deze agenten in handen van Duitsers en werd de operarie een groot fiasco
6. Enigma is de naam van een Duitse codeermachine in gebruik van WOII. Deze codeermachine
werd door de Engelsen gekraakt, waardoor de geallieerden in staat waren om gedurende
een groot deel van WOII de geheime radioberichten van de Duitsers te lezen.
2.1 les1
1. Beatrice de Graaf, hoogleraar en terrorismedeskundige. Auteur van ‘Nationale Veiligheid in
Historisch perspectief III’. In dit artikel dat in 2011 op verzoek van het NCTV werd
gepubliceerd wordt de ontwikkeling van nationale veiligheid beschreven vanaf WOII.
2. Na WOII wordt het begrip Staatsveiligheid gebruikt in plaats van Nationale Veiligheid en
richtte zich alleen op externe en interne veiligheid. De externe verdediging van Nederlands
grondgebied was de belangrijkste taak van de krijgsmacht.
3. De interne veiligheid na WOII was voorbehouden aan de Burgerbescherming (BB) en richtte
zich primair op de oorlogsdreiging van het communisme (Sovjet Unie) en die gevolgen van
een kernoorlog. Eind 80-er jaren werd de BB als hulpverlenersorganisatie opgeheven.
4. Met de terreuracties van de Molukkers in de 70-er jaren was het de eerste keer dat de
Nederlandse regering te maken kreeg met terrorisme. Deze vorm van terrorisme wordt ook
wel het ‘oude terrrorisme’ genoemd vanwege de onderhandelingsruimte.
5. De Koude Oorlog was een periode van gewapende vrede tussen de communistische en de
kapitalistische wereld in de tweede helft van de 20e eeuw. Het kapitalistische westerse blok
werd geleid door de VS. De communisten stonden vnl. onder leiding van de Sovjet-Unie.
6. Vredesdividend. Bedrag dat bespaard werd op het budget voor de Krijgsmacht en de
Inlichtingendiensten. Dit begrip werd gelanceerd eind jaren tachtig, na het beëindigen van de
Koude Oorlog.
7. Integrale Veiligheidsrapportage. Een verontrustend rapport dat in 1993 door 5 Nederlandse
ministeries werd uitgebracht o.a. zorgen ontwikkelingen criminaliteit en rampenbestrijding.
Begrippen als integrale veiligheid en veiligheidsketen geintroduceerd.
8. 9/11. Datum waarop in 2001 een aanslag werd gepleegd door Al Qaida op de Twin Towers in
New York en op het gebied van nationale veiligheid (wereldwijd) verreikende gevolgen zou
hebben. Deze aanslag is een vorm van ‘nieuw terrorisme’ dwz geen onderhandelingsruimte.
9. Securitisering of verveiliging van de maatschappij. Een ontwikkeling op het gebied van
nationale veiligheid en nader toegelicht in het eerdergenoemde artikel van Beatrice de Graaf.
10. Strategie Nationale Veiligheid. Nationale Veiligheid kwam na 9/11 hoog op de politieke
agenda te staan en in 2007 werd de Strategie Nationale Veiligheid gelanceerd om invulling te
geven aan nationale structuur.
2.2 les 2
1. Een belangrijke stap voor de regering om op nationaal niveau een structuur te vormen op
het gebied van nationale veiligheid was de Strategie Nationale Veiligheid 2007. Naast een
stappenplan, was hierin ook de definitie van nationale veiligheid opgenomen.
2. Daarnaast werden er in de Strategie Nationale Veiligheid 2007 ook de 5 vitale belangen
genoemd als uitganspunt voor het kaart brengen van de verschillende dreigingen die
grotendeels gebaseerd waren op die in de Integrale Veiligheidsrapportage uit 1993.
3. Als belangrijke stap voor de nationale structuur was de oprichting in 2011 van het NCTV
(Nationaal Coördinator Nationale Veiligheid) als coördinerend instituut nationale veiligheid.
In het NCTV werd allerlei verschillende elementen van andere ministeries ondergebracht.
, 4. Veiligheidslandschap in Nederland werd een lappendeken van allerlei regio’s. Zo waren er 25
veiligheidsregio’s, 10 politieregio’s, 3 militair commando’s en dan niet te vergeten de
provincies en de gemeenten met hun eigen grenzen,
5. Het Analistennetwerk Nationale Veiligheid werd opgezet om ervoor te zorgen dat er naast
het NCTV, dat onder het ministerie van Justitie en Veiligheid, valt een onafhankelijk instituut
is belast met informatievoorziening (dreigingsanalyses) aan het NCTV.
6. De Strategie Nationale Veiligheid 2007 bevatte een plan met als 1 fase het in kaart brengen
ste
van alle dreigingen die relevant zijn voor Nederland. In 2016 kwam de publicatie van het
Nationaal Veiligheidsprofiel 2016 met alle bedreigingen (all hazard benadering).
7. In 2019 publiceerde het Analistennetwerk Nationale Veiligheid een Geïntegreerde
Risicoanalyse Nationale Veiligheid als vervolg op het Nationaal Veiligheidsprofiel 2016 en als
basis voor een aangepaste strategie nationale veiligheid.
8. Na bijna 12 jaar werd de Strategie Nationale Veiligheid opgevolgd door de Nationale
Veiligheid Strategie 2019. Een belangrijke wijzigen was het aantal opgenomen vitale
belangen naar 6 stuks die in dit document Nationale Veiligheidsbelangen worden genoemd.
9. In de nieuwe strategie is Internationale Rechtsorde als zesde en nieuw Nationaal
Veiligheidsbelang opgenomen. Hiermee onderstreept de Nederlandse regering het belang
van een op universeel geldende rechtsnormen gebaseerd internationaal stelsel.
10. De Ministeriele Commissie Crisisbeheersing (MCCb) is het hoogste besluitvormende orgaan
in de nationale veiligheidsstructuur met als voorzitter de NCTV en vaste leden de Minister-
President, Minister van Algemene Zaken en de Minister van Justitie en Veiligheid.
2.3 Les 3
1. Het artikel van B. de Graaff: ‘De Nederlandse Inlichtingen- en Veiligheidsdienst: nooit te oud
om te leren’ geeft de auteur een beschrijving van de ontwikkelingen van de Nederlandse
Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten sinds het begin van de vorige eeuw.
2. Een Inlichtingendienst richt zich op het buitenland en een Veiligheidsdienst op het
binnenland. Het gaat in principe om diensten met verschillende aandachtsgebieden, echter
in Nederland zijn die aandachtsgebieden verenigd in AIVD en MIVD.
3. De voorlopers van de AIVD, zoals de BVD, waren veiligheidsdiensten die zich alleen richtten
op activiteiten in het binnenland en waren vooral in de Koude Oorlog gericht op activiteiten
die Russische inlichtingdiensten ontplooiden in Nederland.
4. In het inlichtingenjargon wordt voor een beter begrip de voorkeur gegeven aan het Engelse
woord Intelligence in plaats van inlichtingen. Intelligence omvat niet alleen de activiteiten,
maar ook het product en de organisatie daarvan.
5. Tijdens de 2 Wereldoorlog vond het Englandspiel plaats waarbij ruim 50 Nederlandse
e
agenten in het bezette Nederland werden gedropped om het verzet te ondersteunen. Door
verraad liepen deze agenten in handen van Duitsers en werd de operarie een groot fiasco
6. Enigma is de naam van een Duitse codeermachine in gebruik van WOII. Deze codeermachine
werd door de Engelsen gekraakt, waardoor de geallieerden in staat waren om gedurende
een groot deel van WOII de geheime radioberichten van de Duitsers te lezen.
