Geschreven door studenten die geslaagd zijn Direct beschikbaar na je betaling Online lezen of als PDF Verkeerd document? Gratis ruilen 4,6 TrustPilot
logo-home
Samenvatting

Samenvatting EU-recht uitgelegd - Inleiding tot het internationaal en Europees recht

Beoordeling
3.0
(1)
Verkocht
2
Pagina's
123
Geüpload op
09-02-2025
Geschreven in
2023/2024

De samenvatting omvat grondige notities, ppt en de syllabus, alsook voorbeeldvragen

Instelling
Vak

Voorbeeld van de inhoud

DEEL 1 : INLEIDING TOT HET EUROPEES RECHT



I. Hoe is de II. Wat zijn de
Europese Unie belangrijkste
geëvolueerd als kenmerken van
rechtssysteem? het EU-recht




III. Wanneer kan IV. Hoe komt het
de EU recht van de
wetgevend Europese Unie
optreden? tot stand?




Europese wetgeving:

- Vb boerenprotest
- Gemeenschappelijk landbouwbeleid
- Milieuwetgeving

Verordening = Europese wet

EU-wetgeving overal te vinden

• Regelmatig enquêtes afgenomen door diensten van de EV
• Europees burgerschap, vervangt nationaal burgerschap niet. Maar het feit dat je de nationaliteit hebt
van de ene lidstaat = je bent burger van de EU
• Basisprincipes:
o Vrij reizen en verblijven op Europees grondgebied. Gedurende 3m zonder bijkomende
voorwaarden.
o Gelijke behandeling. De voorwaarden om hier vb aan uni te inschrijven zijn hetzelfde. Geen
onderscheid ogv nationaliteit
• Veel EU-burgers weten niet dat ze EU-burger zijn

WAT IS EUROPEES RECHT ?

Recht van de Europese Unie

Europa is ruimer dan de EU (27 lidstaten). De EU is een bijzondere internationale org die functioneert obv door
de lidstaten gesloten internationale Verdragen. Deze verdragen worden door het HvJ beschouwd als het
“constitutioneel handvest’' waarop de Unie is gegrond. Verdragen tot oprichting van de EU hebben een
‘nieuwe rechtsorde met eigen instellingen” in het leven geroepen.

• Autonome’ rechtsorde met eigen rechtsbronnen en principes.

De EU is een georganiseerde organisatie. EU is een deel van Europa. De Raad van Europa kent 47 lidstaten.
Internationale, gouvernementele organisatie. Europees recht = recht van Europese Unie (niet raad van Europa)
EU-recht: specifieke kenmerken van bevoegdheidsoverdracht die de lidstaten hebben gedaan aan de
instellingen obv verdragen. De EU vormt een autonome, eigen rechtsbron. Verordeningen, richtlijnen,
besluiten,… zijn bronnen van EU-recht. De EU-instellingen hebben eigen bevoegdheden (Regionaal niveau,
europeesniveau, internationaal niveau. Staan in verhouding met elkaar)



• Gegrond op het Verdrag betreffende de EU (VEU) en Verdrag betreffende de Werking van de
EU (VWEU)

• ‘Geconsolideerde verdragen’

Downloaden verdragen. Geconsolideerde versie = up-to-date. Aanpassingen aan een basistekst. Het resultaat
is een up-to-date geconsolideerde versie. Buitenlands- en veiligheidsbeleid p28.

,Protocollen regelen specifieke zaken. Protocol en verklaring. Een protocol is juridisch bindend. Verklaringen
zijn, daarentegen, niet bindend maar verduidelijkend. Er is ook een concordantietabel.

• Handvest van de grondrechten

Handvest van de grondrechten aan de EU. Vb recht op menselijke waardigheid, vrije meningsuiting, vrijheid
van religie,… ze staan in een apart document. In werking sinds dec 2009. Het handvest is geen basis van
bevoegdheden; het is eerder een toetssteen. Grondrechten respecteren. Als lidstaten optreden in kader van
de EU. Toetssteen op vlak van grondrechten. Komt nog aan bod. Het handvest is een apart doc waarin de
fundamentele rechten, vrijheden en beginselen die van toepassing zijn binnen de EU worden opgesomd. Het
breidt de bevoegdheden van de EU NIET uit/ het vormt geen basis vr het aannemen van EU-wetgeving.

• Het Handvest fungeert, naast de EU-Verdragen, als een toetssteen vr de rechtsgeldigheid van alle
handelingen die door de EU-instellingen en -organen worden gesteld en vr handelingen van de
lidstaten wanneer zij het recht van de EU ten uitvoer brengen. Het Handvest is een referentiepunt vr
de bescherming van de grondrechten binnen de EU-rechtsorde

• Artikel 47 VEU: “De Unie bezit rechtspersoonlijkheid”

• De EU kan in eigen naam optreden (o.a. m.b.t. onderhandelen en sluiten van
internationale overeenkomsten)

De unie kent een eigen naam als unie. Als de EU als eigen actor ogv bepalingen, procedures en verdragen die
in de EU-verdragen vermeld staan. Eigen naam! (de EU op zich =/= belgië + 26 lidstaten)
2 kernverdragen; Verdrag betreffende de EU (VEU) en het Verdrag betreffende de werking van de EU (VWEU).
Lidstaten die bevoegdheden aan de EU hebben toegekend om gem doelstellingen te bereiken.

Naast de EU-Verdragen is er het Hof van Justitie van de Europese Unie. Art 19 VEU

In de EU-Verdragen zijn er een aantal procedures ingeschreven om de wettigheidscontrole van handelingen
van de EU-instellingen mogelijk te maken, de niet-nakoming van EU-rechtelijke verplichtingen v/d lidstaten te
doen vaststellen en een uniforme uitlegging v/h EU-recht te verzekeren => “ volledig stelsel van
rechtsbescherming” (arrest les verts)

H1 : HOE IS DE EU GEËVOLUEERD ALS RECHTSSYSTEEM?

Ontwikkeling Europees integratieproces:

1. Initiatieven tot samenwerking in Europa leidden tot een soevereiniteitsoverdracht nr supranationale
instellingen en organen = VERDIEPING van de Europese integratie => heeft geleid tot EU
2. Meer landen wensten deel uit te maken = VERBREDING

Brexit, verbreding (kandidaat-lidstaten)


1.1 DE VERDIEPING VAN HET EUROPEES INTEGRATIEPROCES


1.1.1 DE EERSTE INITIATIEVEN TOT INTERGOUVERNEMENTELE SAMENWERKING IN EUROPA
Historische evolutie

• Europese integratie na WO II: Marshall plan

Marshall: Heropbouw EUR na WOII. Link ts wederopbouw EUR en Europese integratieproces = (link met
Marshall plan)

• Organisatie voor Europese Economische Samenwerking (OEES: 1948-1961 OESO)

Einde WOII Europa heropbouwen. Financiële steun van de VS. Maar ze krijgen het niet onvoorwaardelijk. →
voorwaarde was: democratische staatsstructuur, de staten moesten samen beslissen wat ze met het geld
moesten doen. Hulp krijgen = Europese landen moeten zich alleen samen stellen.




2

, Organisatie voor Europese Economische Samenwerking en Ontwikkeling. Bestond al na WOII

• Benelux (°1944)

Benelux: voorlopers. Totstandkoming douane-unie: douanerechten, -tarieven op goederen die je wil verkopen
aan andere lidstaat. Zonder heffingen kunnen we verkopen aan NL + goederen van elders invoeren, daar
heffen we dezelfde tarieven op. Zonder douane-unie kunnen landen zelf de tarieven kiezen; binnen douane-
unie is het gezamenlijk. Douane-unie met als doel het vrij verkeer van personen, G&D

De EU is een douane-unie. 27 lidstaten zonder douaneheffingen. Gemeenschappelijk beleid, tarieven vr
import. Benelux begon ermee in 1944. Niet meer een link met huidige EU, maar historisch gestimuleerd.

• 7-11 mei 1948: ‘Congres van Den Haag’ (de basis voor de Raad van Europa)

• Voorzitter: W. Churchill

• Raad van Europa (° 5 mei 1949) → staat los van de EU en is niet te verwarren met EU-
lidstaten zoals de Europese Raad of de Raad van de Europese Unie. De raad van Europa is
een intergouvernementele organisatie met een eigen institutionele structuur! (de EU is een
supranationale internationale org die functioneert obv eigen, autonoom rechtssysteem)

Brainstormen over wat we kunnen doen om in de toekomst oorlog te vermijden. Ideeën: oprichting nieuwe
organisatie binnen Europa; Raad van Europa= een intergouvernementele organisatie. Moet samenwerking
stimuleren. EVRM. Raad van Europa = EVRM met EHRM in Straatsburg

Internationale organisaties

Intergouvernementeel Supranationaal (EU)
• Afspraken ts vertegenwoordigers van lidstaten • Instellingen die onafhankelijk van de lidstaten
optreden
• Beslissingen bij consensus of unanimiteit Binnen de EU: een EC. Onafhankelijk van de lidstaten +
Bij unanimiteit heeft elke lidstaat een vetorecht. Bij een een Europees Parlement (vertegenwoordigers van de
consensus gaan ze akkoord. Bottom-line bij beiden burgers; niet van de lidstaten)
hetzelfde: je kan als lidstaten niet gebonden zijn aan een
beslissing als je niet akkoord gaan. • Beslissingen bij gekwalificeerde meerderheid
+ bindend vr alle lidstaten + directe
• Bronnen van internationaal recht (verdragen, rechtsgevolgen vr particulieren
conventies, etc.) geen vetorecht. Als lidstaat kan je gebonden zijn ook
vb EVRM al niet akkoord. De meerderheid beslist gwn.
• Autonome rechtsorde met eigen
• Rechtsgevolgen in nationale rechtsorde worden rechtsbronnen
bepaald door nationaal grondwettelijk recht instellingen kunnen beslissingen nemen en eigen
(cf. monisme vs. dualisme) autonome rechtshandelingen stellen.
Besluiten hebben geen directe rechtsgevolgen vr
particulieren. • Directe werking en voorrang
→ Naast de intergouvernementele samenwerkingsinitiatieven kwam uit Franse hoek een voorstel tot
supranationale samenwerking; lidstaten kennen bevoegdheden toe aan onafhankelijke instellingen


1.1.2 OPRICHTING VAN DE EUROPESE G EMEENSCHAPPEN

1.1.2.1 DE VERKLARING VAN SCHUMAN EN DE EUROPESE GEMEENSCHAP VOOR KOLEN EN STAAL
!!! Raad van Europa !!! Europese Unie
• 46 lidstaten • 27 lidstaten
• 1949 • ° 1950s
• Conventies (vb. EVRM, FCNM) • Verdragen van Rome+
• Belangrijkste instellingen amendementen
• Comité van Ministers • Belangrijkste instellingen
• Parlementaire assemblee • Europese Raad
• Commissie




3

, • Commissaris voor De commissie stelt voor en de raad neemt aan
Mensenrechten • Raad
• Europees Hof voor • Europees Parlement
Rechten van de Mens • Hof van Justitie

De Raad van de Europese Unie is iets anders. Vb minister van financiën komen samen onder voorzitterschap
Van Peteghem (België vr 6m)
Europese Raad: Charles Michel, vast // Voorzitterschap is er elke 6m. Nu: BE Raad voor de Europese Unie
Hof van Justitie: art 19 van het EU-verdrag: binnen de EU toepassing van het recht gegarandeerd door het hof
van de EU.
Op basis van die verdragen zijn die instellingen gecreëerd.

Binnen de EU de EC. Von der Leyen + 26 commissarissen met eigen beleid bevoegdheid. EHRM in Straatsburg
=/= Hof van Justitie in Luxemburg. Controle op EHRM door de lidstaten
Hof van Justitie van de EU heeft enkel bevoegdheden om zich uit te spreken over EU-verdragen en niet over
EHRM. Vb vragen over de interpretatie van een verordening of richtlijn. Richtlijnen interpreteren.
EHRM is specifiek; heeft een lidstaat inbreuk gepleegd?
Handvest van de grondrechten van de EU is een doc van de EU. Rechten die ook in EVRM staan, maar
interpretatie is anders. Handvest wordt geïnterpreteerd door HvJ van de EU. EVRM is een verdrag ts staten.
Art 6. EVRM en EHRM en HvJ van EU!!!
De instellingen en bevoegdheden!!!!

De ‘founding fathers’ van de EU zijn Jean Monet (ambtenaar) en Robert Schuman (politicus). Wat maakt hen
zo speciaal? Historische rol? Hetzelfde idee na WOII. Economisch samenwerken na WOII en oorlog in de
toekomst te voorkomen. Ts FR en DL economisch samenwerken. Steenkool, staal en ijzer onder supranationaal
gezag plaatsen (gemeenschappelijke Hoge Autoriteit). Productie, beslissingen over productie kolen en staal
toevertrouwen aan een Hoge Autoriteit. (voorloper EC). Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS) :

• Verklaring van Schuman (9 mei 1950). Schuman legde zijn verklaring af waarin bovenvermelde plan
werd voorgesteld.

• Verdrag van Parijs (1951/52) - EGKS

• Ondertekend ts FR, DL, Benelux, IT

• Gesloten voor periode van 50 jaar (ϯ opgeheven in 2002)

EGKS = Supranationale organisatie. Het voorzag een Hoge Autoriteit, samengesteld uit onafhankelijke
experten, Raad van Ministers (vertegenwoordigers lidstaten), een Gemeenschappelijke Vergadering
(vertegenwoordigers parlementen), een Hof van Justitie dat moest toezien op de eerbiediging v/h R
bij de uitlegging en de toep van het verdrag. ~ EEG

1.1.2.2 DE EUROPESE DEFENSIEGEMEENSCHAP EN DE EUROPESE POLITIEKE GEMEENSCHAP
Koude Oorlog => schrik dat het nr Europa komt => Franse minister van Buitenlandse Zaken Pleven stelde in
1950 voor een EDG op te richten. Militaire middelen onder gemeenschappelijk Europees gezag.

Verdere integratie :

• 1950: Pleven Plan

Data wordt niet gevraagd op ex. Evoluties wel kaderen. En innovaties.

Militaire verdediging van West-DL. Pleven Plan: idee van kolen en staal ook toepassen op vlak van defensie. Ipv
dat DL een eigen sterk leger zou ontwikkelen, werken we aan een geïntegreerd Europees leger.

• Verdrag tot oprichting EDG en EPG (1952). FR weigerde; EPG sneuvelde => sociaal-economische
integratie (grote rol Beyen). Tijdens de Conferentie van Messina (juni 1955) zegt Beyen dat volledige
economische samenwerking nodig was. Voorstel Europese gemeenschappelijke markt. Monet pleitte
vr een integratie per economische sector. Vandaag hebben we wel een gemeenschappelijk beleid.




4

Gekoppeld boek

Geschreven voor

Instelling
Studie
Vak

Documentinformatie

Heel boek samengevat?
Ja
Geüpload op
9 februari 2025
Aantal pagina's
123
Geschreven in
2023/2024
Type
SAMENVATTING

Onderwerpen

$20.54
Krijg toegang tot het volledige document:

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kan je een ander document kiezen. Je kan het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Maak kennis met de verkoper
Seller avatar
rechtenstudent0001
3.0
(1)

Beoordelingen van geverifieerde kopers

Alle reviews worden weergegeven
1 jaar geleden

3.0

1 beoordelingen

5
0
4
0
3
1
2
0
1
0
Betrouwbare reviews op Stuvia

Alle beoordelingen zijn geschreven door echte Stuvia-gebruikers na geverifieerde aankopen.

Maak kennis met de verkoper

Seller avatar
rechtenstudent0001 Universiteit Gent
Volgen Je moet ingelogd zijn om studenten of vakken te kunnen volgen
Verkocht
3
Lid sinds
2 jaar
Aantal volgers
0
Documenten
2
Laatst verkocht
1 jaar geleden

3.0

1 beoordelingen

5
0
4
0
3
1
2
0
1
0

Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via Bancontact, iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo eenvoudig kan het zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen