FINANCIAL ACCOUNTING RESEARCH
WEEK 1
Het vak Financial Accounting Research richt zich op het vaststellen van de kwaliteit van financiële
informatie door middel van meetbaarheid en uitvoeren van een kritische evaluatie van concepten.
Met kwaliteit van financiële verslaggeving bedoelen we de kwaliteit van de accruals,
winstmanagement en fraudedetectie. Zo kan lage kwaliteit van winst en financiële verslaggeving
geïdentificeerd worden.
Main theme of the course: Wat is de economische rol van boekhoudinformatie voor investeerders?
Het verwerven en verwerken van boekhoudinformatie is kostbaar.
Investeerders moeten aanzienlijke middelen investeren om boekhoudinformatie te verkrijgen, te
verwerken en te begrijpen. Dit kan tijd, geld en expertise vereisen.
Investeerders doen dit alleen als de voordelen groter zijn dan de kosten.
Gebruikers van jaarrekeningen zijn bereid te betalen voor informatie omdat zij verwachten dat de
verkregen inzichten hen helpen betere beslissingen te nemen en waardevolle informatie opleveren
die hun investeringen rechtvaardigt.
Wat zijn de voordelen?
De voordelen van accurate boekhoudinformatie omvatten het vermogen om beter geïnformeerde
investeringsbeslissingen te nemen, risico's te verminderen en de kans op financiële verliezen te
verkleinen. Effectieve rapportage kan ook het vertrouwen in de onderneming vergroten, wat de
toegang tot kapitaal vergemakkelijkt.
Sleutelvraag: zal boekhoudinformatie investeerders helpen betere economische beslissingen te
nemen? Dit roept de vraag op of de informatie die wordt verstrekt daadwerkelijk aansluit bij de
behoeften van investeerders en hen in staat stelt om gefundeerde keuzes te maken.
Is boekhoudinformatie waardevol en relevant?
De economische rol van boekhoudinformatie ligt in het beantwoorden van de behoeften van de
gebruikers die ervoor betalen. Als investeerders geen waarde kunnen halen uit de cijfers, zoals
inzicht in de financiële gezondheid van een onderneming, dan is de kostprijs van het verkrijgen van
deze informatie niet gerechtvaardigd. Het is cruciaal voor investeerders om te weten dat zij met de
beschikbare informatie de juiste beslissing kunnen maken, aangezien verkeerde keuzes hen
financieel kunnen schaden.
Dit vak vliegen we aan adhv 1) een stukje theorie → knowledge en 2) we gaan dan kijken of we de
theorie ook terug zien in de data → research tools. Bovenstaande leerdoelen komen vanuit de
taxonomie van Bloom:
Research tools
Knowledge
,Voorbeeld les:
Federale autoriteiten onderzoeken de boekhoudpraktijken van Under Armour Inc. in een onderzoek
naar de vraag of de sportkledingfabrikant verkopen van kwartaal naar kwartaal heeft verschoven om
gezonder over te komen, aldus bronnen die bekend zijn met de zaak.
Bij het onderzoeken van de zogenaamde omzetherkenningspraktijken richten de autoriteiten zich
doorgaans op de vraag of bedrijven inkomsten boeken voordat deze zijn verdiend of de datum van
kosten uitstellen om de winst sterker te laten lijken.
We willen begrijpen wat er met deze zaak van Under Armour is gebeurd en laat Accounting
Research nou helpen om dit begrijpen. Hierbij zijn er twee algemene benaderingen:
• Case-gebaseerde benadering: Case studies richten zich op specifieke organisaties, evenementen of
fenomenen, en onderzoeken de activiteiten en ervaringen van de betrokkenen, evenals de context
waarin deze activiteiten en ervaringen zich voordoen. → Dit is een meer kwalitatieve
onderzoeksmethode.
• Data-analysebenadering: een benadering van de onderzoeksmethodologie die probeert te
generaliseren vanuit specifieke gegevens door middel van het testen van hypothesen op een
afstandelijke manier met betrekking tot stabiele causaal wetten. → Dit wordt de kwantitatieve
onderzoeksmethode genoemd.
Tijdens het vak richten wij ons op de data-analysebenadering.
Onderzoek: leren problemen op te lossen met behulp van kritisch denken en de wetenschappelijke
methode. Het proces verloopt als volgt:
Probleem: Een kwestie of fenomeen dat “in de praktijk” voorkomt → leidt tot een Theorie.
Hypothese: Hoe kunnen we dit probleem beter begrijpen? → gevolgd door Empirisch
onderzoek.
Uitkomst: Een algemene conclusie of inzicht dat “in het algemeen” toepasbaar is (we
proberen te generaliseren).
De theorie vormt de visie op het probleem en empirisch onderzoek levert het bewijs dat deze visie
gefundeerd is en niet zomaar uit de lucht komt vallen.
FAR hanteert een positivistische, kwantitatieve benadering gericht op hypothesetoetsing. Dit
“positieve” onderzoek betekent dat het zich richt op elementen van de accountingpraktijk die
breed toepasbaar zijn (globaal) in plaats van zich te beperken tot een eenmalig, uniek geval
(lokaal). >> Een positieve test in FAR lijkt op een medische test: als er iets wordt gevonden dat
bekend is en vaak voorkomt, dan wordt dit “positief” getest—het bevestigt wat al breder bekend is.
Theorie is een verzameling ideeën die probeert iets te verklaren en het bouwt daarbij voort op
bestaande kennis in de academische literatuur. Theorie geeft richting aan het onderzoek en de
data-analyse. De belangrijkste bouwsteen van theorie zijn concepts.
Een concept is een breed, abstract idee dat gegeneraliseerd is vanuit specifieke waarnemingen of
voorbeelden. Het beschrijft iets wat we willen begrijpen en benoemen, zoals "rechtvaardigheid" of
"kwaliteit”.
,Theoretisch construct: Een theoretisch construct gaat een stap verder. Het is een specifiek soort
concept dat in een theorie een duidelijke, afgebakende betekenis krijgt. Constructen worden vaak
gedefinieerd binnen een bepaalde theoretische context, waarbij ze ook meetbaar of toetsbaar zijn
gemaakt. Ze hebben een label en worden gebruikt om de werking van concepten te verklaren en te
analyseren.
Binnen dit vak zullen we ons bezighouden met concepten als: accrual quality, earings, persistence,
earnings management etc. Laten we iets dieper ingaan op earnings management:
Earnings management: het opzettelijk over- of onderwaarderen van winsten door managers om een
bepaald rapportagedoel te bereiken en daarmee de perceptie van gebruikers over de prestaties van
het bedrijf te beïnvloeden. Dit kan worden bereikt door:
- Managing accruals: agressieve erkenning van inkomsten, het uitstellen of kapitaliseren van
kosten, onderwaardering van aansprakelijkheidsreserves (bijv. garanties), enz.
- Managing real activities: het verminderen van R&D, het gebruik van kortingen om de
verkoop aan het eind van het jaar een boost te geven, enz.
Accrual accounting is gebaseerd op schattingen en aannames die door managers worden gemaakt.
Let op; Accrual-gebaseerd winstbeheer is niet noodzakelijkerwijs fraude wanneer het wordt
uitgevoerd binnen de discretionaire ruimte die accountingregels toestaan > De regelgeving geeft nou
eenmaal veel ruimte. We willen vaststellen welk bedrijf de speelruimte goed of slecht heeft
gebruikt.
Dechow en Dichev (2002, p.38): Accruals zijn tijdelijke aanpassingen die de erkenning van
cashflow in de tijd verschuiven.
Winstbeheer en het voorbeeld van Under Armour
Under Armour werd ooit beschuldigd van het 'agressief' boeken van inkomsten om zo de
kwartaaldoelstellingen te behalen. Dit betekent dat het bedrijf eerder inkomsten rapporteerde om
de winstcijfers op te krikken, ook al stroomde er op dat moment nog geen extra geld binnen. Door
deze aanpak stegen de boekhoudkundige cijfers voor winsten en accruals > een techniek die
managers soms inzetten om het bedrijf beter te laten presteren op papier dan in werkelijkheid.
In essentie zijn accruals boekhoudkundige aanpassingen waarmee toekomstige inkomsten of kosten
worden vooruitgeschoven. Zo leidt bijvoorbeeld het boeken van omzet vaak tot een toename van
vorderingen (het geld dat klanten nog moeten betalen), wat normaal gesproken een toekomstige
kasinstroom zou betekenen. Maar bij earnings management gaat het mis: managers kunnen
inkomsten zodanig manipuleren dat de verwachte kasinstroom nooit werkelijkheid wordt, wat tot
onnauwkeurigheden in de rapportage leidt.
Tegelijkertijd moeten we voorzichtig zijn: niet alle fouten in accruals zijn het gevolg van earnings
management. Omdat de toekomst onvoorspelbaar is, kunnen accruals soms onbedoelde fouten
bevatten – iets wat gebeurt bij onzekere schattingen die niet altijd uitpakken zoals verwacht.
Dit is precies het onderzoeksgebied van Dechow en Dichev (2002). Zij beschrijven accruals als
tijdelijke aanpassingen die bedoeld zijn om kasstromen over tijd heen te verdelen. Met hun werk
laten ze zien hoe accruals een blik kunnen geven op earnings management, maar dat ze ook fouten
kunnen bevatten door simpelweg de onzekerheid van het bedrijfsleven zelf.
Elke week behandelen we een ander onderwerp, maar alle onderwerpen hebben één ding gemeen:
er zijn drie vragen die je voor elk artikel zou moeten kunnen beantwoorden:
- Wat is de onderzoeksvraag? > Dit gaat over het onderwerp: Wat leer ik van dit artikel?
- Hoe wordt de onderzoeksvraag onderzocht? > Dit gaat over de methodologie: Hoe meten de
onderzoekers de gegevens en welk statistisch model gebruiken ze?
- Waarom is dit artikel relevant? > Dit gaat over de bijdrage: Waarom is dit artikel belangrijk
voor mij?
, WEEK 2
Deze week focussen we op wat de gebruiker doet met de gerapporteerde winst. Ofwel het nut van
boekhouding en financiële verslaggeving op de kapitaalmarkten.
Overal waar je kijkt, zie je verwijzingen naar de aandelenmarkt: op maandag 28 oktober 2019
rapporteerde Philips lagere winst dan in hetzelfde kwartaal van vorig jaar (een negatieve
verandering in winst). De koersdaling van -1,79% is logisch, maar kunnen we dit ook theoretisch en
empirisch verklaren?
Financiële verslaggeving is essentieel voor beleggers, omdat het hen inzicht geeft in de prestaties,
risico’s en vooruitzichten van een bedrijf. Dit helpt beleggers om de werkelijke waarde van
aandelen te bepalen. Hoe beter de verslaggeving, hoe betrouwbaarder beleggers risico’s en
rendement kunnen inschatten, wat weer invloed heeft op de vraag en de prijs van aandelen.
Nichols en Wahlen introduceren een drie-stappenmodel om te laten zien hoe bedrijfsactiviteiten de
aandelenkoers beïnvloeden. Ze illustreren hoe de financiële prestaties van een bedrijf – zoals
inkomsten en uitgaven – door de verslaggeving worden vertaald in winst en andere kerncijfers. Deze
cijfers sturen dan weer de perceptie van beleggers en hebben zo invloed op de koers van het
aandeel.
In hun theoretische kader leggen Nichols en Wahlen uit waarom en hoe winst invloed heeft op
aandelenrendement. Winst weerspiegelt de prestaties en toekomstige waarde van het bedrijf en is
daarom cruciaal voor de waardebepaling door beleggers. Dit verband maakt het voor beleggers
mogelijk om winsten te gebruiken als indicatoren voor rendement.
Het International Accounting Standards Board (IASB) heeft een conceptueel kader dat de
basisprincipes voor financiële verslaggeving vastlegt. Dit kader vormt de basis voor veel
academische studies en helpt onderzoekers te begrijpen welke informatie waardevol is voor
beleggers. Het ondersteunt ook het idee dat winst relevant is voor waarde, wat Nichols en Wahlen
verder onderzoeken.
Winstpersistentie, oftewel de duurzaamheid van winsten, is belangrijk voor beleggers omdat
stabiele, voorspelbare winsten vaak leiden tot hogere waarderingen. Als een bedrijf keer op keer
stabiele winsten behaalt, vertrouwen beleggers er meer op dat toekomstige winsten ook sterk
zullen zijn, wat het aandeel aantrekkelijker maakt.
Basisresultaten uit Nichols en Wahlen (2023)
- Winst is "waarde-relevant": Winst biedt beleggers inzicht in de waarde van een bedrijf, wat
cruciaal is bij het bepalen van de prijs van aandelen.
- Winst weerspiegelt nieuwe informatie, maar is vaak vertraagd: Hoewel winstcijfers
beleggers nieuwe inzichten geven, zijn deze niet altijd even tijdig beschikbaar, wat een
beperkte voorspellende waarde kan geven.
- Ingrijpen door managers in winststuring: Managers proberen soms nog steeds de winst iets
hoger voor te stellen om aan verwachtingen te voldoen. Dit gedrag is echter afgenomen, -
wat kan duiden op strengere controles of veranderde managementethiek.
- Snelle maar onvolledige reactie van aandelenkoersen: Aandelenkoersen reageren vaak
direct op winstnieuws, maar deze reactie is zelden volledig. Dit leidt tot een "drift" in de
koers, waarbij de prijs langzaam verder beweegt na het eerste nieuws. Dit suggereert dat
beleggers soms tijd nodig hebben om de volledige impact van het nieuws te verwerken.
Bij Philips was er een beperkte daling van de aandelenkoers nadat ze een lagere winst
rapporteerden. Dit kwam deels doordat het bedrijf de afschrijving al eerder had aangekondigd.
Beleggers waren hierdoor al deels op de hoogte en hadden de informatie al in de prijs verwerkt. Als
winstinformatie onverwacht is, heeft dit vaak een grotere impact, maar in dit geval was het nieuws
al deels ingeprijsd.
WEEK 1
Het vak Financial Accounting Research richt zich op het vaststellen van de kwaliteit van financiële
informatie door middel van meetbaarheid en uitvoeren van een kritische evaluatie van concepten.
Met kwaliteit van financiële verslaggeving bedoelen we de kwaliteit van de accruals,
winstmanagement en fraudedetectie. Zo kan lage kwaliteit van winst en financiële verslaggeving
geïdentificeerd worden.
Main theme of the course: Wat is de economische rol van boekhoudinformatie voor investeerders?
Het verwerven en verwerken van boekhoudinformatie is kostbaar.
Investeerders moeten aanzienlijke middelen investeren om boekhoudinformatie te verkrijgen, te
verwerken en te begrijpen. Dit kan tijd, geld en expertise vereisen.
Investeerders doen dit alleen als de voordelen groter zijn dan de kosten.
Gebruikers van jaarrekeningen zijn bereid te betalen voor informatie omdat zij verwachten dat de
verkregen inzichten hen helpen betere beslissingen te nemen en waardevolle informatie opleveren
die hun investeringen rechtvaardigt.
Wat zijn de voordelen?
De voordelen van accurate boekhoudinformatie omvatten het vermogen om beter geïnformeerde
investeringsbeslissingen te nemen, risico's te verminderen en de kans op financiële verliezen te
verkleinen. Effectieve rapportage kan ook het vertrouwen in de onderneming vergroten, wat de
toegang tot kapitaal vergemakkelijkt.
Sleutelvraag: zal boekhoudinformatie investeerders helpen betere economische beslissingen te
nemen? Dit roept de vraag op of de informatie die wordt verstrekt daadwerkelijk aansluit bij de
behoeften van investeerders en hen in staat stelt om gefundeerde keuzes te maken.
Is boekhoudinformatie waardevol en relevant?
De economische rol van boekhoudinformatie ligt in het beantwoorden van de behoeften van de
gebruikers die ervoor betalen. Als investeerders geen waarde kunnen halen uit de cijfers, zoals
inzicht in de financiële gezondheid van een onderneming, dan is de kostprijs van het verkrijgen van
deze informatie niet gerechtvaardigd. Het is cruciaal voor investeerders om te weten dat zij met de
beschikbare informatie de juiste beslissing kunnen maken, aangezien verkeerde keuzes hen
financieel kunnen schaden.
Dit vak vliegen we aan adhv 1) een stukje theorie → knowledge en 2) we gaan dan kijken of we de
theorie ook terug zien in de data → research tools. Bovenstaande leerdoelen komen vanuit de
taxonomie van Bloom:
Research tools
Knowledge
,Voorbeeld les:
Federale autoriteiten onderzoeken de boekhoudpraktijken van Under Armour Inc. in een onderzoek
naar de vraag of de sportkledingfabrikant verkopen van kwartaal naar kwartaal heeft verschoven om
gezonder over te komen, aldus bronnen die bekend zijn met de zaak.
Bij het onderzoeken van de zogenaamde omzetherkenningspraktijken richten de autoriteiten zich
doorgaans op de vraag of bedrijven inkomsten boeken voordat deze zijn verdiend of de datum van
kosten uitstellen om de winst sterker te laten lijken.
We willen begrijpen wat er met deze zaak van Under Armour is gebeurd en laat Accounting
Research nou helpen om dit begrijpen. Hierbij zijn er twee algemene benaderingen:
• Case-gebaseerde benadering: Case studies richten zich op specifieke organisaties, evenementen of
fenomenen, en onderzoeken de activiteiten en ervaringen van de betrokkenen, evenals de context
waarin deze activiteiten en ervaringen zich voordoen. → Dit is een meer kwalitatieve
onderzoeksmethode.
• Data-analysebenadering: een benadering van de onderzoeksmethodologie die probeert te
generaliseren vanuit specifieke gegevens door middel van het testen van hypothesen op een
afstandelijke manier met betrekking tot stabiele causaal wetten. → Dit wordt de kwantitatieve
onderzoeksmethode genoemd.
Tijdens het vak richten wij ons op de data-analysebenadering.
Onderzoek: leren problemen op te lossen met behulp van kritisch denken en de wetenschappelijke
methode. Het proces verloopt als volgt:
Probleem: Een kwestie of fenomeen dat “in de praktijk” voorkomt → leidt tot een Theorie.
Hypothese: Hoe kunnen we dit probleem beter begrijpen? → gevolgd door Empirisch
onderzoek.
Uitkomst: Een algemene conclusie of inzicht dat “in het algemeen” toepasbaar is (we
proberen te generaliseren).
De theorie vormt de visie op het probleem en empirisch onderzoek levert het bewijs dat deze visie
gefundeerd is en niet zomaar uit de lucht komt vallen.
FAR hanteert een positivistische, kwantitatieve benadering gericht op hypothesetoetsing. Dit
“positieve” onderzoek betekent dat het zich richt op elementen van de accountingpraktijk die
breed toepasbaar zijn (globaal) in plaats van zich te beperken tot een eenmalig, uniek geval
(lokaal). >> Een positieve test in FAR lijkt op een medische test: als er iets wordt gevonden dat
bekend is en vaak voorkomt, dan wordt dit “positief” getest—het bevestigt wat al breder bekend is.
Theorie is een verzameling ideeën die probeert iets te verklaren en het bouwt daarbij voort op
bestaande kennis in de academische literatuur. Theorie geeft richting aan het onderzoek en de
data-analyse. De belangrijkste bouwsteen van theorie zijn concepts.
Een concept is een breed, abstract idee dat gegeneraliseerd is vanuit specifieke waarnemingen of
voorbeelden. Het beschrijft iets wat we willen begrijpen en benoemen, zoals "rechtvaardigheid" of
"kwaliteit”.
,Theoretisch construct: Een theoretisch construct gaat een stap verder. Het is een specifiek soort
concept dat in een theorie een duidelijke, afgebakende betekenis krijgt. Constructen worden vaak
gedefinieerd binnen een bepaalde theoretische context, waarbij ze ook meetbaar of toetsbaar zijn
gemaakt. Ze hebben een label en worden gebruikt om de werking van concepten te verklaren en te
analyseren.
Binnen dit vak zullen we ons bezighouden met concepten als: accrual quality, earings, persistence,
earnings management etc. Laten we iets dieper ingaan op earnings management:
Earnings management: het opzettelijk over- of onderwaarderen van winsten door managers om een
bepaald rapportagedoel te bereiken en daarmee de perceptie van gebruikers over de prestaties van
het bedrijf te beïnvloeden. Dit kan worden bereikt door:
- Managing accruals: agressieve erkenning van inkomsten, het uitstellen of kapitaliseren van
kosten, onderwaardering van aansprakelijkheidsreserves (bijv. garanties), enz.
- Managing real activities: het verminderen van R&D, het gebruik van kortingen om de
verkoop aan het eind van het jaar een boost te geven, enz.
Accrual accounting is gebaseerd op schattingen en aannames die door managers worden gemaakt.
Let op; Accrual-gebaseerd winstbeheer is niet noodzakelijkerwijs fraude wanneer het wordt
uitgevoerd binnen de discretionaire ruimte die accountingregels toestaan > De regelgeving geeft nou
eenmaal veel ruimte. We willen vaststellen welk bedrijf de speelruimte goed of slecht heeft
gebruikt.
Dechow en Dichev (2002, p.38): Accruals zijn tijdelijke aanpassingen die de erkenning van
cashflow in de tijd verschuiven.
Winstbeheer en het voorbeeld van Under Armour
Under Armour werd ooit beschuldigd van het 'agressief' boeken van inkomsten om zo de
kwartaaldoelstellingen te behalen. Dit betekent dat het bedrijf eerder inkomsten rapporteerde om
de winstcijfers op te krikken, ook al stroomde er op dat moment nog geen extra geld binnen. Door
deze aanpak stegen de boekhoudkundige cijfers voor winsten en accruals > een techniek die
managers soms inzetten om het bedrijf beter te laten presteren op papier dan in werkelijkheid.
In essentie zijn accruals boekhoudkundige aanpassingen waarmee toekomstige inkomsten of kosten
worden vooruitgeschoven. Zo leidt bijvoorbeeld het boeken van omzet vaak tot een toename van
vorderingen (het geld dat klanten nog moeten betalen), wat normaal gesproken een toekomstige
kasinstroom zou betekenen. Maar bij earnings management gaat het mis: managers kunnen
inkomsten zodanig manipuleren dat de verwachte kasinstroom nooit werkelijkheid wordt, wat tot
onnauwkeurigheden in de rapportage leidt.
Tegelijkertijd moeten we voorzichtig zijn: niet alle fouten in accruals zijn het gevolg van earnings
management. Omdat de toekomst onvoorspelbaar is, kunnen accruals soms onbedoelde fouten
bevatten – iets wat gebeurt bij onzekere schattingen die niet altijd uitpakken zoals verwacht.
Dit is precies het onderzoeksgebied van Dechow en Dichev (2002). Zij beschrijven accruals als
tijdelijke aanpassingen die bedoeld zijn om kasstromen over tijd heen te verdelen. Met hun werk
laten ze zien hoe accruals een blik kunnen geven op earnings management, maar dat ze ook fouten
kunnen bevatten door simpelweg de onzekerheid van het bedrijfsleven zelf.
Elke week behandelen we een ander onderwerp, maar alle onderwerpen hebben één ding gemeen:
er zijn drie vragen die je voor elk artikel zou moeten kunnen beantwoorden:
- Wat is de onderzoeksvraag? > Dit gaat over het onderwerp: Wat leer ik van dit artikel?
- Hoe wordt de onderzoeksvraag onderzocht? > Dit gaat over de methodologie: Hoe meten de
onderzoekers de gegevens en welk statistisch model gebruiken ze?
- Waarom is dit artikel relevant? > Dit gaat over de bijdrage: Waarom is dit artikel belangrijk
voor mij?
, WEEK 2
Deze week focussen we op wat de gebruiker doet met de gerapporteerde winst. Ofwel het nut van
boekhouding en financiële verslaggeving op de kapitaalmarkten.
Overal waar je kijkt, zie je verwijzingen naar de aandelenmarkt: op maandag 28 oktober 2019
rapporteerde Philips lagere winst dan in hetzelfde kwartaal van vorig jaar (een negatieve
verandering in winst). De koersdaling van -1,79% is logisch, maar kunnen we dit ook theoretisch en
empirisch verklaren?
Financiële verslaggeving is essentieel voor beleggers, omdat het hen inzicht geeft in de prestaties,
risico’s en vooruitzichten van een bedrijf. Dit helpt beleggers om de werkelijke waarde van
aandelen te bepalen. Hoe beter de verslaggeving, hoe betrouwbaarder beleggers risico’s en
rendement kunnen inschatten, wat weer invloed heeft op de vraag en de prijs van aandelen.
Nichols en Wahlen introduceren een drie-stappenmodel om te laten zien hoe bedrijfsactiviteiten de
aandelenkoers beïnvloeden. Ze illustreren hoe de financiële prestaties van een bedrijf – zoals
inkomsten en uitgaven – door de verslaggeving worden vertaald in winst en andere kerncijfers. Deze
cijfers sturen dan weer de perceptie van beleggers en hebben zo invloed op de koers van het
aandeel.
In hun theoretische kader leggen Nichols en Wahlen uit waarom en hoe winst invloed heeft op
aandelenrendement. Winst weerspiegelt de prestaties en toekomstige waarde van het bedrijf en is
daarom cruciaal voor de waardebepaling door beleggers. Dit verband maakt het voor beleggers
mogelijk om winsten te gebruiken als indicatoren voor rendement.
Het International Accounting Standards Board (IASB) heeft een conceptueel kader dat de
basisprincipes voor financiële verslaggeving vastlegt. Dit kader vormt de basis voor veel
academische studies en helpt onderzoekers te begrijpen welke informatie waardevol is voor
beleggers. Het ondersteunt ook het idee dat winst relevant is voor waarde, wat Nichols en Wahlen
verder onderzoeken.
Winstpersistentie, oftewel de duurzaamheid van winsten, is belangrijk voor beleggers omdat
stabiele, voorspelbare winsten vaak leiden tot hogere waarderingen. Als een bedrijf keer op keer
stabiele winsten behaalt, vertrouwen beleggers er meer op dat toekomstige winsten ook sterk
zullen zijn, wat het aandeel aantrekkelijker maakt.
Basisresultaten uit Nichols en Wahlen (2023)
- Winst is "waarde-relevant": Winst biedt beleggers inzicht in de waarde van een bedrijf, wat
cruciaal is bij het bepalen van de prijs van aandelen.
- Winst weerspiegelt nieuwe informatie, maar is vaak vertraagd: Hoewel winstcijfers
beleggers nieuwe inzichten geven, zijn deze niet altijd even tijdig beschikbaar, wat een
beperkte voorspellende waarde kan geven.
- Ingrijpen door managers in winststuring: Managers proberen soms nog steeds de winst iets
hoger voor te stellen om aan verwachtingen te voldoen. Dit gedrag is echter afgenomen, -
wat kan duiden op strengere controles of veranderde managementethiek.
- Snelle maar onvolledige reactie van aandelenkoersen: Aandelenkoersen reageren vaak
direct op winstnieuws, maar deze reactie is zelden volledig. Dit leidt tot een "drift" in de
koers, waarbij de prijs langzaam verder beweegt na het eerste nieuws. Dit suggereert dat
beleggers soms tijd nodig hebben om de volledige impact van het nieuws te verwerken.
Bij Philips was er een beperkte daling van de aandelenkoers nadat ze een lagere winst
rapporteerden. Dit kwam deels doordat het bedrijf de afschrijving al eerder had aangekondigd.
Beleggers waren hierdoor al deels op de hoogte en hadden de informatie al in de prijs verwerkt. Als
winstinformatie onverwacht is, heeft dit vaak een grotere impact, maar in dit geval was het nieuws
al deels ingeprijsd.
