Neurologische & locomotorische pathologie – M.
Vergote & M. De Sloovere
Neuropathologie
Cerebraal probleem
• NAH
Basale ganglia à
• Extrapiramidale
ziekten
Ruggenmerg probleem
• Dwarslaesie
Perifere zenuwweefsel
probleem
• Perifere
aandoeningen
Zenuwstelselprobleem
• ALS, MS
1 Dwarslaesie
Meest gevoelige regio’s à overgangsregio’s
• Overgang hersenstam
• Cervicale – thoracale overgang
• Lumbo – sacrale overgang
• Thoracale – lumbale overgang
Ruggenmerg stopt vroeger met groeien dan wervelkolom
• Ruggenmergsegmenten komen vanaf bepaalde hoogt niet meer overeen met
segmenten
Pagina 1 van 79
,Defini&e
• Onderbreking van conOnuïteit van het ruggenmerg door extramedullaire (= buiten
ruggenmerg) myelumcompressie (=bedrukken van ruggenmerg) of een
intermedullaire (=door doorbloedingstekort waardoor bepaald zenuwweefsel
afsterT) aandoening
• Bepalend voor dwarslaesie zijn hoogte van letsel en al dan niet compleet zijn van de
laesie
o Hoe hoger, hoe erger, hoe meer vitale funcOes je verliest
Bij diplegie à letsel op of onder ruggenmergsegment T1
Bij tetraplegie à letsel is boven T1
1.1 Stoornissen in lichaamsfunc3es
• FuncOestoornissen van onderste ledematen
• Arm- en handfuncOestoornissen
• Urologische stoornissen
• Gastro-intesOnale stoornissen
• Genitale stoornissen
• SpasOsche verlamming, slappe verlamming, contractuurvorming
o SpasOsche verlamming: Upper Motor Neuron Leasie
o Slappe verlamming
Pagina 2 van 79
,1.1.1 Beperkingen in ac.viteiten
• Beperking bij staan, voortbewegen en rompbalans
• Beperking bij transfer
• Beperking bij reiken, grijpen en manipuleren
• Beperking bij persoonlijke verzorging en/ of huishoudelijke tal
1.1.2 Psychische beperkingen:
• Beperking in communicaOe
• ParOcipaOeprobleem
• RelaOes en seksualiteit
o ErecOeproblemen/ orgasmes
• Werk, opleiding en/ of school
• Wonen en vervoer buitenshuis
• Financiën en economische zelfstandigheid
1.2 Epidemiologie = voorkomen
• IncidenOe:
o Wereldwijd: jaarlijks 7/ 100 000
o Europa: jaarlijks 1-3/ 100 000
§ België: 100-300 nieuwe per jaar
• 2x zoveel mannen als vrouwen
o Mannen meeste risico:
§ Tussen 20-29 jaar
§ Boven 70 jaar
o Vrouwen meest risico:
§ Tussen 15-19 jaar
§ Boven 60 jaar
Laatste jaren à toename van dwarslaesies bij ouderen
• 66% heeT tetraplegie
o Waarvan incomplete tetraplegie (49%)
§ Of sensibel nog werken of motorisch nog werken
• 29% heeT paraplegie
o Waarvan incompleet 13%
Pagina 3 van 79
, 1.3 E3ologie = oorzaak
• Trauma (90% van de gevallen) (=acuut?)
o Val: 53%
o Verkeer: 22%
§ Motorongelukken
o Sprot: 14%
o Geweld: 2%
Alcohol intoxica&e speelt een rol in 25% van de dwarslaesie incidenten
• Niet traumaOsch
o Ontsteking (= myeliOs) en besmehng (=TBC)
o Samendrukking van ruggenmerg door tumoren, oedemen, hematomen (=
bloeduitstorOng) of hernia van tussenwervelschijven (=discushernia)
o Vasculaire stoornissen
o Aangeboren aandoeningen à spina bifida (=open rug)
o MulOple sclerose
o Iatrogeen à geneesmiddelen of intervenOe van arts
1.4 Prognose
• 85% van dwarslaesie paOënten die eerste 24u overleven, zijn 10 jaar later nog steeds
in leven
• Ter vergelijking: voor paOënt zonder dwarslaesie van zelfde leeTijd en geslacht à
98%
• Iemand met tetraplegie gaat 10 - 15 jaar minder lang leven
Hoe ouder je bent op moment van dwarslaesie, hoe korter verwachke levensverwachOng zal
zijn
• Bij ziektes aan longen à een van hoofdoorzaken van dood bij mensen met
dwarslaesie
o Pneumonie à mensen kunnen eraan sterven
Pagina 4 van 79
Vergote & M. De Sloovere
Neuropathologie
Cerebraal probleem
• NAH
Basale ganglia à
• Extrapiramidale
ziekten
Ruggenmerg probleem
• Dwarslaesie
Perifere zenuwweefsel
probleem
• Perifere
aandoeningen
Zenuwstelselprobleem
• ALS, MS
1 Dwarslaesie
Meest gevoelige regio’s à overgangsregio’s
• Overgang hersenstam
• Cervicale – thoracale overgang
• Lumbo – sacrale overgang
• Thoracale – lumbale overgang
Ruggenmerg stopt vroeger met groeien dan wervelkolom
• Ruggenmergsegmenten komen vanaf bepaalde hoogt niet meer overeen met
segmenten
Pagina 1 van 79
,Defini&e
• Onderbreking van conOnuïteit van het ruggenmerg door extramedullaire (= buiten
ruggenmerg) myelumcompressie (=bedrukken van ruggenmerg) of een
intermedullaire (=door doorbloedingstekort waardoor bepaald zenuwweefsel
afsterT) aandoening
• Bepalend voor dwarslaesie zijn hoogte van letsel en al dan niet compleet zijn van de
laesie
o Hoe hoger, hoe erger, hoe meer vitale funcOes je verliest
Bij diplegie à letsel op of onder ruggenmergsegment T1
Bij tetraplegie à letsel is boven T1
1.1 Stoornissen in lichaamsfunc3es
• FuncOestoornissen van onderste ledematen
• Arm- en handfuncOestoornissen
• Urologische stoornissen
• Gastro-intesOnale stoornissen
• Genitale stoornissen
• SpasOsche verlamming, slappe verlamming, contractuurvorming
o SpasOsche verlamming: Upper Motor Neuron Leasie
o Slappe verlamming
Pagina 2 van 79
,1.1.1 Beperkingen in ac.viteiten
• Beperking bij staan, voortbewegen en rompbalans
• Beperking bij transfer
• Beperking bij reiken, grijpen en manipuleren
• Beperking bij persoonlijke verzorging en/ of huishoudelijke tal
1.1.2 Psychische beperkingen:
• Beperking in communicaOe
• ParOcipaOeprobleem
• RelaOes en seksualiteit
o ErecOeproblemen/ orgasmes
• Werk, opleiding en/ of school
• Wonen en vervoer buitenshuis
• Financiën en economische zelfstandigheid
1.2 Epidemiologie = voorkomen
• IncidenOe:
o Wereldwijd: jaarlijks 7/ 100 000
o Europa: jaarlijks 1-3/ 100 000
§ België: 100-300 nieuwe per jaar
• 2x zoveel mannen als vrouwen
o Mannen meeste risico:
§ Tussen 20-29 jaar
§ Boven 70 jaar
o Vrouwen meest risico:
§ Tussen 15-19 jaar
§ Boven 60 jaar
Laatste jaren à toename van dwarslaesies bij ouderen
• 66% heeT tetraplegie
o Waarvan incomplete tetraplegie (49%)
§ Of sensibel nog werken of motorisch nog werken
• 29% heeT paraplegie
o Waarvan incompleet 13%
Pagina 3 van 79
, 1.3 E3ologie = oorzaak
• Trauma (90% van de gevallen) (=acuut?)
o Val: 53%
o Verkeer: 22%
§ Motorongelukken
o Sprot: 14%
o Geweld: 2%
Alcohol intoxica&e speelt een rol in 25% van de dwarslaesie incidenten
• Niet traumaOsch
o Ontsteking (= myeliOs) en besmehng (=TBC)
o Samendrukking van ruggenmerg door tumoren, oedemen, hematomen (=
bloeduitstorOng) of hernia van tussenwervelschijven (=discushernia)
o Vasculaire stoornissen
o Aangeboren aandoeningen à spina bifida (=open rug)
o MulOple sclerose
o Iatrogeen à geneesmiddelen of intervenOe van arts
1.4 Prognose
• 85% van dwarslaesie paOënten die eerste 24u overleven, zijn 10 jaar later nog steeds
in leven
• Ter vergelijking: voor paOënt zonder dwarslaesie van zelfde leeTijd en geslacht à
98%
• Iemand met tetraplegie gaat 10 - 15 jaar minder lang leven
Hoe ouder je bent op moment van dwarslaesie, hoe korter verwachke levensverwachOng zal
zijn
• Bij ziektes aan longen à een van hoofdoorzaken van dood bij mensen met
dwarslaesie
o Pneumonie à mensen kunnen eraan sterven
Pagina 4 van 79
