100% satisfaction guarantee Immediately available after payment Both online and in PDF No strings attached 4.6 TrustPilot
logo-home
Summary

Samenvatting - Taaldidactiek

Rating
-
Sold
2
Pages
52
Uploaded on
11-01-2025
Written in
2024/2025

In deze samenvatting staan de lessen van het vak 'taaldidactiek' samengevat. Gegeven door lector Katelijn Vanrobaeys, op Howest Brugge. Dit is een tweedejaarsvak. De volgende thema's komen aan bod: Geletterdheid, aanvankelijk lezen, begrijpend lezen en aanvankelijk schrijven (opgedeeld: leerproces, onderdelen en voorwaarden fijne motoriek).

Show more Read less
Institution
Module

Content preview

Samenvatting: Taaldidactiek
Lector: Katelijn
Vanrobaeys


1 Toelichting handschriftportfolium.................................................................................................6
2 Geletterdheid............................................................................................................................... 6
2.1 Opdracht geletterdheid:............................................................................................................. 6
3 Aanvankelijk en technisch lezen....................................................................................................8
3.1 Inleiding...................................................................................................................................... 8
3.1.1 Algemeen.......................................................................................................................... 8
3.1.2 Lezen en school.................................................................................................................9
3.2 Onderwijs in lezen...................................................................................................................... 9
3.2.1 Lezen in het leven............................................................................................................. 9
Logografische taal vs fonologische taal............................................................................... 9
3.2.2 Lezen in de basisschool................................................................................................... 10
3.2.2.1 Vormen van leesonderwijs.................................................................................... 10
Technisch lezen........................................................................................................... 10
Begrijpend lezen......................................................................................................... 10
Studerend lezen en belevend lezen............................................................................ 10
3.2.2.2 Fasen in het leesonderwijs.................................................................................... 10
Voorbereidend lezen...................................................................................................10
Aanvankelijk lezen.......................................................................................................10
Voortgezet lezen......................................................................................................... 10
3.3 Het leesproces.......................................................................................................................... 11
3.3.1 Lezen als informatieverwerking...................................................................................... 11
3.3.1.1 Informatieniveaus Dit staat op 6 punten op het examen ↓............................ 11
Visueel niveau............................................................................................................. 11
Morfologisch niveau................................................................................................... 11
Semantisch niveau...................................................................................................... 11
Syntactisch niveau.......................................................................................................11
3.3.1.2 Modellen over lezen.............................................................................................. 11
Bottom-upmodel.........................................................................................................11
Top-downmodel.......................................................................................................... 11
Interactiemodel...........................................................................................................12
Fonologisch coherentiemodel.....................................................................................12
3.3.2 Leesstrategieën............................................................................................................... 13
3.3.2.1 Leesstrategieën......................................................................................................13
Elementaire leeshandeling..........................................................................................13
Met behulp van clusters en spellingpatronen.............................................................13
Met behulp van de visuele woordvorm...................................................................... 14
Met behulp van morfologische analyse...................................................................... 14
Met behulp van de context......................................................................................... 15


1

, 3.3.2.3 Flexibel gebruik van leesstrategieën......................................................................15
3.3.2.4 Deelvaardigheden van het lezen........................................................................... 16
1. Auditieve vaardigheden.......................................................................................... 16
2. Visuele vaardigheden..............................................................................................16
3. Taalvaardigheden.................................................................................................... 16
3.3 Leesmethoden..........................................................................................................................16
3.3.1 De analytisch-synthetische methode..............................................................................17
3.3.2 De globaalmethode.........................................................................................................17
3.3.3 De globaliserende methode............................................................................................17
3.3.4 De structuur methode.....................................................................................................17
3.3.5 De fonetische methode...................................................................................................18
3.3.6 Natuurlijk leren lezen methode...................................................................................... 18
3.4 Doelstellingen en leerstofordening.......................................................................................... 18
3.4.1 Doelen aanvankelijk lezen...............................................................................................18
3.4.2 Tussendoelen gevorderde geletterdheid........................................................................ 19
3.4.3 Leerstofordening bij aanvankelijk lezen.......................................................................... 20
3.4.3.1 Klankzuiverheid van woorden............................................................................... 20
3.4.3.2 De structuur van woorden.....................................................................................20
3.4.3.3 Het aantal letters van een grafeem....................................................................... 20
3.4.3.4 De auditieve en visuele verschillen........................................................................20
3.4.3.5 De bekendheid met een woord............................................................................. 21
3.4.4 Ordening bij voortgezet technisch lezen......................................................................... 21
4 Begrijpend lezen.........................................................................................................................21
4.1 Belang van begrijpend lezen.....................................................................................................22
4.2 Knelpunten BL.......................................................................................................................... 22
4.3 Kenmerken van effectieve leesdidactiek: 5 didactische sleutels (VLOR).................................. 23
4.4 Concrete tips............................................................................................................................ 23
1. Lees met een doel:........................................................................................................ 23
2. Werk aan kennisopbouw:.............................................................................................. 23
3. Bouw aan woordenschat:.............................................................................................. 23
4. Biedt verschillende types teksten aan:.......................................................................... 23
5. Betrek leerlingen in discussie:....................................................................................... 23
6. Maak van leerlingen strategische lezers:....................................................................... 23
7. Geef uitleg over tekststructuur:.................................................................................... 23
8. Integreer lezen en schrijven.......................................................................................... 24
9. Zorg voor een motiverende leesomgeving:................................................................... 24
10. Monitor de verschillende aspecten van leesbegrip:....................................................24
11. Differentieer:............................................................................................................... 24
4.5 Beschrijven, structureren, beoordelen (verwerkingsniveaus)..................................................24
Beschrijven...............................................................................................................................24
Structureren.............................................................................................................................24
Beoordelen.............................................................................................................................. 24



2

, 4.6 Wat valt op?............................................................................................................................. 25
4.7 Begrijpend lezen begrijpen.......................................................................................................25
Tekstonafhankelijke factoren................................................................................................... 26
Tekstafhankelijkefactoren........................................................................................................ 26
Individugebonden factoren......................................................................................................26
Niet-individugebonden factoren.............................................................................................. 26
Wat is meetbaar?.....................................................................................................................27
Verbaal begrip: microniveau............................................................................................. 27
1. Complexere woorden..............................................................................................27
2. Zinsniveau............................................................................................................... 27
3. Beeldspraak en figuurlijke taal................................................................................ 28
Interpretatie: meso- en macroniveau................................................................................28
Mesoniveau:............................................................................................................... 28
1. Elaboratieve inferenties:...................................................................................29
2. Overbruggingsinerenties:................................................................................. 29
Macroniveau:.............................................................................................................. 29
1. Analyse en synthese......................................................................................... 29
Extrapolatie....................................................................................................................... 29
5 Aanvankelijk schrijven - Deel 1: Leren schrijven, een leerproces met veel voorwaarden..............31
5.1 Wat is schrijven?.......................................................................................................................31
5.2 Waarom nog handschrift leren?...............................................................................................31
5.3 Schrijven en communicatie...................................................................................................... 31
5.3.1 Taalbewustzijn.................................................................................................................31
Evolutie in 4 fasen............................................................................................................. 32
1. Eerste stadium.........................................................................................................32
2. Tweede stadium......................................................................................................32
3. Derde stadium.........................................................................................................32
4. Vierde stadium........................................................................................................ 33
5.3.2 Functionaliteit................................................................................................................. 34
5.4 Zoektocht naar schrijven.......................................................................................................... 34
5.4.1 De deelvaardigheden van het schrijven.......................................................................... 34
3 deelvaardigheden:..........................................................................................................34
Hoe oefenen?.................................................................................................................... 34
Bewegingsopslag.........................................................................................................34
Ophalen juiste schrijfbeweging...................................................................................34
Neerschrijven woord...................................................................................................34
5.4.2 Schrijfmotoriek................................................................................................................34
3 deelbewegingen:............................................................................................................ 34
5.4.3 Schrijfvoorwaarden.........................................................................................................35
5.4.3.1 Algemene schrijfvoorwaaren.................................................................................35
1. Taalbeheersing:....................................................................................................... 35
2. Zintuigen:................................................................................................................ 35



3

, 3. Emotioneel evenwicht:........................................................................................... 35
4. Geestelijk evenwicht:.............................................................................................. 35
5. Motivatie om te leren............................................................................................. 35
6. Concentratie............................................................................................................35
5.4.3.2 Specifieke schrijfvoorwaarden.............................................................................. 35
1. Grove motoriek....................................................................................................... 35
2. Fijne motoriek......................................................................................................... 35
3. Lichaamsbesef.........................................................................................................35
4. Ruimtelijke oriëntatie..............................................................................................36
5. Vormonderscheidingsvermogen en kritische waarneming.....................................36
6. Oog-handcoördinatie.............................................................................................. 36
7. Lateralisatie.............................................................................................................36
8. Gevoel voor ritme................................................................................................... 36
9. Automatiseren van bewegingen............................................................................. 36
5.5 Kleuren, tekenen, krullen, letters en woorden......................................................................... 37
5.5.1 Vormen leren tekenen kent een volgorde.......................................................................37
3 fasen:.............................................................................................................................. 37
1. Voorbereidend schrijven (3K - 1LJ)..........................................................................37
2. Aanvankelijk schrijven (1LJ - 2LJ).............................................................................37
3. Voortgezet schrijven................................................................................................37
5.5.2 Schrijfbewegingspatronen.............................................................................................. 37
5.5.3 Fasen............................................................................................................................... 37
5.5.4 Patronen oefenen........................................................................................................... 37
5.5.5 Belangrijke factoren (14).................................................................................................39
5.6 Potloodgreep, schrijfhouding, schrijfbeweging, schrijfmethode, schrijfmateriaal...................40
5.6.1 Evaluatie..........................................................................................................................40
3 evaluatiepunten..............................................................................................................40
Wat is dan goed schrijven?................................................................................................40
5.6.2 Potloodgreep.................................................................................................................. 40
5.6.2.1 Een goede potloodgreep....................................................................................... 40
5.6.2.2 Fouten (3).............................................................................................................. 40
5.6.3 Schrijfhouding................................................................................................................. 41
5.6.4 Schrijfmethode................................................................................................................41
5.6.4.1 Criterie (13)........................................................................................................... 42
5.6.4.2 Keuze methode: Wat in achterhoofd houden? (7)................................................ 43
5.6.5 Schrijfmateriaal............................................................................................................... 44
5.7 Moeilijkheden bij het schrijven................................................................................................ 44
5.7.1 Schrijfmoeilijkheden, schrijfproblemen.......................................................................... 44
5.7.2 Linkshandigheid.............................................................................................................. 45
5.7.2.1 Lateraliteit............................................................................................................. 45
5.7.2.3 Handvoorkeur........................................................................................................45
5.7.2.4 Wat zien we?......................................................................................................... 45



4

Written for

Institution
Study
Module

Document information

Uploaded on
January 11, 2025
Number of pages
52
Written in
2024/2025
Type
SUMMARY

Subjects

$9.28
Get access to the full document:

100% satisfaction guarantee
Immediately available after payment
Both online and in PDF
No strings attached

Get to know the seller
Seller avatar
bradtyuna
5.0
(1)

Get to know the seller

Seller avatar
bradtyuna Hogeschool West-Vlaanderen
Follow You need to be logged in order to follow users or courses
Sold
4
Member since
1 year
Number of followers
0
Documents
15
Last sold
1 month ago

5.0

1 reviews

5
1
4
0
3
0
2
0
1
0

Trending documents

Recently viewed by you

Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their exams and reviewed by others who've used these revision notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No problem! You can straightaway pick a different document that better suits what you're after.

Pay as you like, start learning straight away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and smashed it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Frequently asked questions