Mondiale rechtvaardigheid Hoofdstuk 1;
Mondiale rechtvaardigheid; gaat over de vraag, of mensen ongeacht waar ze wonen bepaalde
verantwoordelijkheden of plichten tegenover elkaar hebben.
Mondiale economie;
Rechtvaardigheid; is in het dagelijkse leven te maken met de juiste verdeling of toedeling van zaken.
Ook heeft het te maken met wat mensen verdienen, waar ze het recht op hebben.
(verdeling/verdienste). Iedereen moet kunnen krijgen waar hij/zij recht op heeft. Maar dat wil niet
altijd zeggen dat dat ook voor iedereen lukt (oude romeinen) (Voorbeeld Olympische spelen)
Niet alle vormen van ongelijkheid zijn meteen onrechtvaardig. Als je ziek bent kun je niet voldoen
aan je taken en is er dus geen gelijkheid meer en dus geen onrechtvaardigheid.
Naast algemene rechtvaardigheid heb je ook speciale rechtvaardigheid.
Speciale rechtvaardigheid bestaat uit 2 vormen;
1. De verdelende rechtvaardigheid; gaat over de verdeling van rechten, privileges en plichten.
Hierbij komen twee posities in het geding; de centrale positie van waaruit verdeeld wordt en
de positie van de mensen die te maken krijgen met de verdeling. Aristoteles zegt dat de
verdeling rechtvaardig is wanneer deze op gelijkheid gebaseerd is.
2. Het corrigerende recht; niet de relatie van mensen met betrekking tot een bepaalde
verdeling van rechten of plichten, maar om de verhouding van mensen tot elkaar. Dit kan
vrijwillig (iedereen gelijk vb: contract werkloon) of onvrijwillig ( wanneer iemand een
delict begaat VB; stelen van Iphone) zijn.
Aristoteles: beschouwt gelijkheid dus als de kern van zowel de verdelende rechtvaardigheid als het
corrigerende recht. Het gelijk moet gelijk behandeld worden. Iedereen moete de prijs betalen die
gelijk staat aan de waarde van het aangekochte.
Mensen hebben echter niet alleen verplichtingen ten opzichte van elkaar op grond van de
rechtvaardigheid, maar ook op grond van de medemenselijkheid. Mensen moeten ten opzichte van
elkaar niet allen rechtvaardig zijn maar ook medemenselijk.
Rechtvaardigheid volgens Cicero; is alleen als mensen rechtvaardig zijn, kan de politieke
gemeenschap van mensen behouden blijven. Eerst bij jezelf dan volgt de rest vanzelf.
Ik handel uit medemenselijkheid wanneer ik iets voor iemand anders doe zonder dat erom wordt
gevraagd het moet vanuit jezelf komen. Schoonmaken als iemand ziek is, oude telefoon geven als
iemand zijn telefoon kwijt is etc…
Er is een verschil tussen de strikte van de rechtvaardigheid en de brede/zwakkere plicht van de
medemenselijkheid.
Strikte plicht; gaat over zaken dat je niet mag stelen, afspraken kom je na etc..
Brede/zwakkere plicht; gaat over dat je je niet verplicht moet voelen om het te doen. als jij voor een
tentamen moet leren hoef je een andere te helpen door de taak over te nemen.
1
, Peter Singer; medemenselijkheid geen vrijblijvende plicht maar een fundamentele morele plicht.
Opstaan voor oudere in bus, armoedige mensen helpen als je niet helpt keuren anderen dat af.
Volgens Singer kan een rechtvaardige wereld alleen maar bereikt worden als op grond van de
medemenselijkheid het welkzijn van alle mensen in deze wereld tot op een minimaal fatsoenlijk
niveau is gebracht.
Pogge; onrechtvaardigheid bestaat in het schaden van de belangen van anderen. Het is niet jou
schuld dat er arme mensen zijn wanneer jij rijk bent. Je moet je hier niet verantwoordelijk voor
voelen. Rechtvaardigheid moet op wereldschaal worden begrepen alleen dan is pas iedere het zijne
en gelijke verdeling van toepassing.
Zowel Pogge als Singer zijn ontevreden over het onderscheid tussen rechtvaardigheid en
medemenselijkheid. Singer vind dat er meer moet worden gedaan aan de medemenselijkheid en
Pogge vind dat hier al genoeg aan is gedaan als mensen elkaar niet direct aanvallen of bestelen.
Voorbeeld vragen;
Als iemand nooit gerookt heeft, maar toch longkanker krijgt, is dat rechtvaardig?
Hoofdstuk 2 De vreselijke gezichten van armoede
Millenniumverklaring; acht concrete doelen voor een rechtvaardigere en duurzame wereld.
Wat is armoede?
Armoede is het van belang dat de discussie niet alleen over de omvang, de bestrijding en het onrecht
van armoede gaat, maar ook over de betekenis en de verschillende aspecten ervan. Armoede heeft
verschillende aspecten, van hongersnood tot niet de kans krijgen om naar school te gaan.
Ondanks de grote verschillen in armoede is er wel degelijke en essentie en die is op de eerste plaats
te definiëren als de situatie waarin mensen een tekort of gebrek aan iets hebben. vb; te kort aan
schoon water of medicijnen en in de westerse wereld een smartphone/laptop.
Bij armoede gaat het dus niet om zo maar een tekort, maar om een fundamenteel tekort.
Binnen het fundamentele tekort heb je wel de vrije keuze om arm te zijn zoals bijv.; de boeddha hij
kiest er vrijwillige voor om alles op te geven. Wie ervoor kiest en vooral ervoor blijft kiezen om in
soberheid door het leven te gaan, kent geen fundamenteel tekort.
Wanneer we zeggen dat mensen in armoede leven, zeggen we dus eigenlijk dat zij niet in staat zijn
om een bepaald soort leven te leiden. Vb; kind zonder voedsel lijdt geen gezond leven.
Basisvoorzieningen geven antwoord op de vraag met wat voor de te kort armoede te maken heeft
en waarom armoede onterecht is.
De basisvoorzieningen bestaan uit twee aspecten;
- Materiele zaken
- Sociale zaken
2
Mondiale rechtvaardigheid; gaat over de vraag, of mensen ongeacht waar ze wonen bepaalde
verantwoordelijkheden of plichten tegenover elkaar hebben.
Mondiale economie;
Rechtvaardigheid; is in het dagelijkse leven te maken met de juiste verdeling of toedeling van zaken.
Ook heeft het te maken met wat mensen verdienen, waar ze het recht op hebben.
(verdeling/verdienste). Iedereen moet kunnen krijgen waar hij/zij recht op heeft. Maar dat wil niet
altijd zeggen dat dat ook voor iedereen lukt (oude romeinen) (Voorbeeld Olympische spelen)
Niet alle vormen van ongelijkheid zijn meteen onrechtvaardig. Als je ziek bent kun je niet voldoen
aan je taken en is er dus geen gelijkheid meer en dus geen onrechtvaardigheid.
Naast algemene rechtvaardigheid heb je ook speciale rechtvaardigheid.
Speciale rechtvaardigheid bestaat uit 2 vormen;
1. De verdelende rechtvaardigheid; gaat over de verdeling van rechten, privileges en plichten.
Hierbij komen twee posities in het geding; de centrale positie van waaruit verdeeld wordt en
de positie van de mensen die te maken krijgen met de verdeling. Aristoteles zegt dat de
verdeling rechtvaardig is wanneer deze op gelijkheid gebaseerd is.
2. Het corrigerende recht; niet de relatie van mensen met betrekking tot een bepaalde
verdeling van rechten of plichten, maar om de verhouding van mensen tot elkaar. Dit kan
vrijwillig (iedereen gelijk vb: contract werkloon) of onvrijwillig ( wanneer iemand een
delict begaat VB; stelen van Iphone) zijn.
Aristoteles: beschouwt gelijkheid dus als de kern van zowel de verdelende rechtvaardigheid als het
corrigerende recht. Het gelijk moet gelijk behandeld worden. Iedereen moete de prijs betalen die
gelijk staat aan de waarde van het aangekochte.
Mensen hebben echter niet alleen verplichtingen ten opzichte van elkaar op grond van de
rechtvaardigheid, maar ook op grond van de medemenselijkheid. Mensen moeten ten opzichte van
elkaar niet allen rechtvaardig zijn maar ook medemenselijk.
Rechtvaardigheid volgens Cicero; is alleen als mensen rechtvaardig zijn, kan de politieke
gemeenschap van mensen behouden blijven. Eerst bij jezelf dan volgt de rest vanzelf.
Ik handel uit medemenselijkheid wanneer ik iets voor iemand anders doe zonder dat erom wordt
gevraagd het moet vanuit jezelf komen. Schoonmaken als iemand ziek is, oude telefoon geven als
iemand zijn telefoon kwijt is etc…
Er is een verschil tussen de strikte van de rechtvaardigheid en de brede/zwakkere plicht van de
medemenselijkheid.
Strikte plicht; gaat over zaken dat je niet mag stelen, afspraken kom je na etc..
Brede/zwakkere plicht; gaat over dat je je niet verplicht moet voelen om het te doen. als jij voor een
tentamen moet leren hoef je een andere te helpen door de taak over te nemen.
1
, Peter Singer; medemenselijkheid geen vrijblijvende plicht maar een fundamentele morele plicht.
Opstaan voor oudere in bus, armoedige mensen helpen als je niet helpt keuren anderen dat af.
Volgens Singer kan een rechtvaardige wereld alleen maar bereikt worden als op grond van de
medemenselijkheid het welkzijn van alle mensen in deze wereld tot op een minimaal fatsoenlijk
niveau is gebracht.
Pogge; onrechtvaardigheid bestaat in het schaden van de belangen van anderen. Het is niet jou
schuld dat er arme mensen zijn wanneer jij rijk bent. Je moet je hier niet verantwoordelijk voor
voelen. Rechtvaardigheid moet op wereldschaal worden begrepen alleen dan is pas iedere het zijne
en gelijke verdeling van toepassing.
Zowel Pogge als Singer zijn ontevreden over het onderscheid tussen rechtvaardigheid en
medemenselijkheid. Singer vind dat er meer moet worden gedaan aan de medemenselijkheid en
Pogge vind dat hier al genoeg aan is gedaan als mensen elkaar niet direct aanvallen of bestelen.
Voorbeeld vragen;
Als iemand nooit gerookt heeft, maar toch longkanker krijgt, is dat rechtvaardig?
Hoofdstuk 2 De vreselijke gezichten van armoede
Millenniumverklaring; acht concrete doelen voor een rechtvaardigere en duurzame wereld.
Wat is armoede?
Armoede is het van belang dat de discussie niet alleen over de omvang, de bestrijding en het onrecht
van armoede gaat, maar ook over de betekenis en de verschillende aspecten ervan. Armoede heeft
verschillende aspecten, van hongersnood tot niet de kans krijgen om naar school te gaan.
Ondanks de grote verschillen in armoede is er wel degelijke en essentie en die is op de eerste plaats
te definiëren als de situatie waarin mensen een tekort of gebrek aan iets hebben. vb; te kort aan
schoon water of medicijnen en in de westerse wereld een smartphone/laptop.
Bij armoede gaat het dus niet om zo maar een tekort, maar om een fundamenteel tekort.
Binnen het fundamentele tekort heb je wel de vrije keuze om arm te zijn zoals bijv.; de boeddha hij
kiest er vrijwillige voor om alles op te geven. Wie ervoor kiest en vooral ervoor blijft kiezen om in
soberheid door het leven te gaan, kent geen fundamenteel tekort.
Wanneer we zeggen dat mensen in armoede leven, zeggen we dus eigenlijk dat zij niet in staat zijn
om een bepaald soort leven te leiden. Vb; kind zonder voedsel lijdt geen gezond leven.
Basisvoorzieningen geven antwoord op de vraag met wat voor de te kort armoede te maken heeft
en waarom armoede onterecht is.
De basisvoorzieningen bestaan uit twee aspecten;
- Materiele zaken
- Sociale zaken
2