Hoorcollege 1: voedselintolerantie
Overzicht, definities en terminologie:
Voedselovergevoeligheid is een algemene term ter beschrijving van de situatie waarin
bepaalde voedingsmiddelen, in normale hoeveelheden genuttigd, niet worden verdragen,
zonder dat er een uitspraak wordt gedaan over het onderliggend mechanisme. Mensen
reageren allergisch omdat voedingsmiddelen overbewerkt worden en daardoor eiwitten uit
hun context gehaald worden.
Allergische voedselovergevoeligheid is een immunologische reactie op componenten van
een voedingsmiddelen, in feite steeds van de eiwitfractie. In de meeste gevallen, ook bij
zuigelingen, is voedselallergie IgE-gemedieerd en komt die dus voor als onderdeel van het
atopisch syndroom. (immuunglobuline klasse E, atopisch syndroom betekent erfelijk belast)
Niet-allergische voedselovergevoeligheid (voorheen een intolerantie) is een
reproduceerbare ongewenste reactie op een specifiek voedingsmiddel. Er is geen
immunologisch mechanisme. De hoeveelheid voedingsmiddel die een reactie uitlokt is veel
kleiner dan de hoeveelheden die bij gezonde personen nodig zijn om reacties uit te lokken.
Voedselovergevoeligheid
Voedselallergie Voedselintolerantie
Reactie op eiwit Reactie op verschillende
stoffen
Allergische
voedselovergevoeligheid
niet allergische
voedselovergevoeligheid
Immuunsysteem Enzymtekort
Zeer kleine hoeveelheden Drempelwaarde
IgE gemedieerde Niet IgE gemedieerde
Snelle reactie 24 uur
voedselallergie voedselallergie: coeliakie
Allergie IgE gemedieerd Allergie niet IgE gemedieerd Niet allergisch (intolerantie)
Koemelk Coeliakie Enzymtekort
Pinda Bepaalde ontstekingen Lactose intolerantie
Soja Fructose intolerantie
Kippenei Histaminevrijmakers
Noten Methylxanthine (bijv. cafeïne)
Vis, schaal en schelpdieren Biogene aminen
Sesam Sulfiet
Tarwe Ve-tsin (smaakversterker)
Selderij, koriander
Fruit
Allergenenwetgeving:
, - Sinds december 2014 moeten alle aanbieder van voedingsmiddelen
allergeneninformatie geven over hun producten. Dit geldt voor voorverpakte
producten maar ook voor onverpakt producten. Dit is vastgelegd in de Europese
wetgeving: Verordening Verstrekking van voedselinformatie
- Het gaat om de 14 stoffen die het vaakst overgevoeligheidsreacties veroorzaken (191
mogelijke allergieën)
- Deze 14 stoffen moet extra duidelijk worden weergegeven in de lijst met
ingrediënten bijvoorbeeld door een vet lettertype
- May contain is geen onderdeel van de nieuwe wet.
LeDa-allergenenlijst (voormalge ALBA):
- Sinds 2009 is de allergenendatabank onderdeel van de levensmiddelendatabank van
het voedingscentrum
- De levensmiddelendatabank is de onafhankelijke databank van Nederland over
gezonde en duurzame voeding. Beheerd door voedingscentrum en RIVM
- 24 stoffen die voedselallergie of overgevoeligheid kunnen veroorzaken (de 14 van de
Europese richtlijn maar ook mais en varkensvlees)
- Producenten van voedingsmiddelen kunnen vrijwillig allergeneninformatie over hun
artikelen aanleveren bij de databank
In de praktijk:
Sluipen er toch nog regelmatig fouten in. Mensen krijgen een allergische reactie ondanks dat
dit niet vermeld was op het etiket of producten worden terug gehaald.
Overzicht, definities en terminologie:
Voedselovergevoeligheid is een algemene term ter beschrijving van de situatie waarin
bepaalde voedingsmiddelen, in normale hoeveelheden genuttigd, niet worden verdragen,
zonder dat er een uitspraak wordt gedaan over het onderliggend mechanisme. Mensen
reageren allergisch omdat voedingsmiddelen overbewerkt worden en daardoor eiwitten uit
hun context gehaald worden.
Allergische voedselovergevoeligheid is een immunologische reactie op componenten van
een voedingsmiddelen, in feite steeds van de eiwitfractie. In de meeste gevallen, ook bij
zuigelingen, is voedselallergie IgE-gemedieerd en komt die dus voor als onderdeel van het
atopisch syndroom. (immuunglobuline klasse E, atopisch syndroom betekent erfelijk belast)
Niet-allergische voedselovergevoeligheid (voorheen een intolerantie) is een
reproduceerbare ongewenste reactie op een specifiek voedingsmiddel. Er is geen
immunologisch mechanisme. De hoeveelheid voedingsmiddel die een reactie uitlokt is veel
kleiner dan de hoeveelheden die bij gezonde personen nodig zijn om reacties uit te lokken.
Voedselovergevoeligheid
Voedselallergie Voedselintolerantie
Reactie op eiwit Reactie op verschillende
stoffen
Allergische
voedselovergevoeligheid
niet allergische
voedselovergevoeligheid
Immuunsysteem Enzymtekort
Zeer kleine hoeveelheden Drempelwaarde
IgE gemedieerde Niet IgE gemedieerde
Snelle reactie 24 uur
voedselallergie voedselallergie: coeliakie
Allergie IgE gemedieerd Allergie niet IgE gemedieerd Niet allergisch (intolerantie)
Koemelk Coeliakie Enzymtekort
Pinda Bepaalde ontstekingen Lactose intolerantie
Soja Fructose intolerantie
Kippenei Histaminevrijmakers
Noten Methylxanthine (bijv. cafeïne)
Vis, schaal en schelpdieren Biogene aminen
Sesam Sulfiet
Tarwe Ve-tsin (smaakversterker)
Selderij, koriander
Fruit
Allergenenwetgeving:
, - Sinds december 2014 moeten alle aanbieder van voedingsmiddelen
allergeneninformatie geven over hun producten. Dit geldt voor voorverpakte
producten maar ook voor onverpakt producten. Dit is vastgelegd in de Europese
wetgeving: Verordening Verstrekking van voedselinformatie
- Het gaat om de 14 stoffen die het vaakst overgevoeligheidsreacties veroorzaken (191
mogelijke allergieën)
- Deze 14 stoffen moet extra duidelijk worden weergegeven in de lijst met
ingrediënten bijvoorbeeld door een vet lettertype
- May contain is geen onderdeel van de nieuwe wet.
LeDa-allergenenlijst (voormalge ALBA):
- Sinds 2009 is de allergenendatabank onderdeel van de levensmiddelendatabank van
het voedingscentrum
- De levensmiddelendatabank is de onafhankelijke databank van Nederland over
gezonde en duurzame voeding. Beheerd door voedingscentrum en RIVM
- 24 stoffen die voedselallergie of overgevoeligheid kunnen veroorzaken (de 14 van de
Europese richtlijn maar ook mais en varkensvlees)
- Producenten van voedingsmiddelen kunnen vrijwillig allergeneninformatie over hun
artikelen aanleveren bij de databank
In de praktijk:
Sluipen er toch nog regelmatig fouten in. Mensen krijgen een allergische reactie ondanks dat
dit niet vermeld was op het etiket of producten worden terug gehaald.
