Kunsteducatief
ontwerpen
Concepten
Hoofdstuk 1: Muzisch werken met kleuters
1) Situering
1.1 Dubbel doel
Aandacht voor expressie: zich expressief uitdrukken in de verschillende
domeinen
o Kunst als middel
Aandacht voor de kunsten: kennismaken met de wereld van de kunsten
o Kunst als doel
1.4 De wisselwerking
Kunst als middel om zichzelf uit te drukken & kunst als doel leren kennen van
de kunsten
1.6 De domeinen
Beeld = uit drukken met materialen
Drama = wereld van theater, ontdekken van lichaam en stem
Muziek = verkennen klankenwereld
Dans = creatief vormgeven met je lichaam
Media = kunstzinnige benadering in de audiovisuele kunsten, ontdekken
hoe je je via (digitale) media kan uitdrukken
Domeinen niet afzonderlijk aanbieden
1
, Kunsteducatief
ontwerpen
2) Muzisch doorheen de dag
2.1 Ontwikkelkansen
3 succesfactoren muzisch zinvol aan bod
I. Vele en rijke muzische ervaringen
II. In diverse omstandigheden het muzische aan bod laten komen
III. Stimulerend werken
2.3 Klasinrichting
Flexibele klas: voldoende plaats, circulair meubilair, open ruimte,
dramahoek, podium, …
Materiaalkeuze: open ended materialen (loose parts), verkleedkoffer,
muziekkoffer, …
3) Vier basisvormen
3.1 Vrije, open en gesloten opdrachten
Vrije opdracht:
Ruim
Weinig houvast
Open opdracht/ invulopdracht:
Vraagt invulling van leerlingen
A.d.h.v. opdracht creativiteit & eigen inbreng uitlokken
Gesloten opdracht:
Maar 1 oplossing mogelijk
Geen/ weinig invulling van kleuters mogelijk
3.2 Wie stuurt
4 sturingsvormen:
2
, Kunsteducatief
ontwerpen
3.3 Muzisch vrij spel
Taak v.d. kleuters: Taak v.d. leerkracht:
Verloop v.h. spel bepalen Impulsen voorzien
Keuzes maken Uitnodigend materiaal voorzien
Initiatief nemen Organiseren van vrij spel/ ruimte
Zo nodig impulsen geven
3.4 Zelfstandige opdrachten
Taak v.d. kleuters: Taak v.d. leerkracht:
Weten wat de opdracht is Boeiende hoekopdrachten voorzien
Verloop van activiteiten bepalen Organiseren v.h. hoekenwerk
Zelfstandig/ kleine groepjes werken Inspelen op de kleuters
3.5 Gedeelde sturing
Taak v.d. kleuters: Taak v.d. leerkracht:
Inspelen op impulsen Activiteit ontwerpen
Initiatief nemen Impulsen & opdrachten voorzien
Ideeën aanreiken Inspelen op de ideeën v.d. kleuters
Sterk organiseren in groepje of met de
hele klas
3.6 Sterke leerkrachtsturing
Taak v.d. kleuters: Taak v.d. leerkracht:
Actief deelnemen Activiteit procesgericht ontwerpen
Ideeën aanreiken Duidelijk eindopdracht verzinnen
Mee keuzes maken
Openstaan voor nieuwe ervaringen
3.7 De verschillende vormen door elkaar heen
4 basisvormen een middel om muzische vorming te organiseren
4) Kernbegrippen
Expressie Zich op een persoonlijke manier uitdrukken door middel van
een kunstzinnige werkvorm
Creativiteit Het vermogen van iemand om een nieuwe oplossing te
bedenken, een oplossing die je nog niet eerder toepaste
Exploreren & Exploreren = speels verkennen
experimenter Experimenteren = gericht onderzoeken
en
Proces & Proces = de stappen die je zet om tot een creatie te komen, het
product verloop
Product = de creatie, het resultaat
Beschouwen Beschouwen = kijken en/of luisteren naar en nadenken over
& creëren kunstzinnige uitingen
Creëren = het zelf onderzoeken, ontwerpen & realiseren,
3
ontwerpen
Concepten
Hoofdstuk 1: Muzisch werken met kleuters
1) Situering
1.1 Dubbel doel
Aandacht voor expressie: zich expressief uitdrukken in de verschillende
domeinen
o Kunst als middel
Aandacht voor de kunsten: kennismaken met de wereld van de kunsten
o Kunst als doel
1.4 De wisselwerking
Kunst als middel om zichzelf uit te drukken & kunst als doel leren kennen van
de kunsten
1.6 De domeinen
Beeld = uit drukken met materialen
Drama = wereld van theater, ontdekken van lichaam en stem
Muziek = verkennen klankenwereld
Dans = creatief vormgeven met je lichaam
Media = kunstzinnige benadering in de audiovisuele kunsten, ontdekken
hoe je je via (digitale) media kan uitdrukken
Domeinen niet afzonderlijk aanbieden
1
, Kunsteducatief
ontwerpen
2) Muzisch doorheen de dag
2.1 Ontwikkelkansen
3 succesfactoren muzisch zinvol aan bod
I. Vele en rijke muzische ervaringen
II. In diverse omstandigheden het muzische aan bod laten komen
III. Stimulerend werken
2.3 Klasinrichting
Flexibele klas: voldoende plaats, circulair meubilair, open ruimte,
dramahoek, podium, …
Materiaalkeuze: open ended materialen (loose parts), verkleedkoffer,
muziekkoffer, …
3) Vier basisvormen
3.1 Vrije, open en gesloten opdrachten
Vrije opdracht:
Ruim
Weinig houvast
Open opdracht/ invulopdracht:
Vraagt invulling van leerlingen
A.d.h.v. opdracht creativiteit & eigen inbreng uitlokken
Gesloten opdracht:
Maar 1 oplossing mogelijk
Geen/ weinig invulling van kleuters mogelijk
3.2 Wie stuurt
4 sturingsvormen:
2
, Kunsteducatief
ontwerpen
3.3 Muzisch vrij spel
Taak v.d. kleuters: Taak v.d. leerkracht:
Verloop v.h. spel bepalen Impulsen voorzien
Keuzes maken Uitnodigend materiaal voorzien
Initiatief nemen Organiseren van vrij spel/ ruimte
Zo nodig impulsen geven
3.4 Zelfstandige opdrachten
Taak v.d. kleuters: Taak v.d. leerkracht:
Weten wat de opdracht is Boeiende hoekopdrachten voorzien
Verloop van activiteiten bepalen Organiseren v.h. hoekenwerk
Zelfstandig/ kleine groepjes werken Inspelen op de kleuters
3.5 Gedeelde sturing
Taak v.d. kleuters: Taak v.d. leerkracht:
Inspelen op impulsen Activiteit ontwerpen
Initiatief nemen Impulsen & opdrachten voorzien
Ideeën aanreiken Inspelen op de ideeën v.d. kleuters
Sterk organiseren in groepje of met de
hele klas
3.6 Sterke leerkrachtsturing
Taak v.d. kleuters: Taak v.d. leerkracht:
Actief deelnemen Activiteit procesgericht ontwerpen
Ideeën aanreiken Duidelijk eindopdracht verzinnen
Mee keuzes maken
Openstaan voor nieuwe ervaringen
3.7 De verschillende vormen door elkaar heen
4 basisvormen een middel om muzische vorming te organiseren
4) Kernbegrippen
Expressie Zich op een persoonlijke manier uitdrukken door middel van
een kunstzinnige werkvorm
Creativiteit Het vermogen van iemand om een nieuwe oplossing te
bedenken, een oplossing die je nog niet eerder toepaste
Exploreren & Exploreren = speels verkennen
experimenter Experimenteren = gericht onderzoeken
en
Proces & Proces = de stappen die je zet om tot een creatie te komen, het
product verloop
Product = de creatie, het resultaat
Beschouwen Beschouwen = kijken en/of luisteren naar en nadenken over
& creëren kunstzinnige uitingen
Creëren = het zelf onderzoeken, ontwerpen & realiseren,
3
