Samenvatting Colleges + werkgroepen week 4

4.1 Instrumentarium zorginkoop

Kostprijs is eigenlijk nooit gelijk aan verkoopprijs. Dan zouden er geen marges en buffers zijn. Als
inkoper is het niet aantrekkelijk om de marges van de aanbieder op 0 te hebben, je moet niet kapot
onderhandelen. Je wil namelijk een goed bestand aan aanbieders hebben.

Kostprijs gebaseerde verkoopprijs
 Kostprijs + winstopslag --> verkoopprijs
o Let op: winstopslag als % van de verkoopprijs

Markt gebaseerde verkoopprijs
 Verkoopprijs --> kostprijs + winst
o Ofwel verkoopprijs - kostprijs --> winst
o Let op: winst kan ook betekenen -/- verlies

Target costing
 Verkoopprijs - winstopslag --> kostprijs
o Let op: kwaliteitsaspecten, snijden in productieproces omdat je lage targetkosten wil,
kan ten koste gaan van je kwaliteit

Een zorgaanbieder maakt continu de afweging tussen financieel gezond zijn en goede kwaliteit
leveren, zodat ze volgend jaar weer gecontracteerd worden.

Sturing op
 Triple aim
 Quadriple aim
 Kwaliteit
 Toegankelijkheid
 Betaalbaarheid

Waarde als het kompas
Waarde = uitkomsten / kosten

Voorbeeld uitkomst-set (darmkanker)
Niet alleen klinische uitkomsten, maar ook hoe de patiënt zich tijdens- en na de behandeling voelt.
Kwaliteit van leven, pijn, depressie etc.

Triade van zorginkoop
Inkoper is niet aanwezig (bij diagnose en behandeling), terwijl hij er wel voor moet betalen.
Doelen in de triade zijn incongruent. Inkoper wil risico's beheersen en alleen zorg betalen die echt
nodig is. De zorggebruiker wil zo laag mogelijke premie betalen als hij/zij gezond is, maar bij ziekte
wil hij/zij de beste behandeling. De aanbieder wil de beste zorg leveren aan patiënten, maar ook
financieel gezond zijn.

,Er is ook informatie asymmetrie in de triade. De zorginkoper wil weten of zijn verzekerden goed
behandeld worden, dus geen onder- of overbehandeling. De inkoper heeft ook geen idee of de prijs
die de aanbieder vraagt wel eerlijk is. De zorggebruiker vraagt zich af of hij moet switchen van
verzekeraar, en ontvang je wel de goede zorg? De aanbieder weet niet of hij relatief goedkoop of
duur is.

De informatie asymmetrie in combinatie met de doel incongruentie leidt tot weinig vertrouwen
tussen de actoren. Dit kan verholpen worden door meer transparantie.

Sturing (op kwaliteit, kosten, toegang) door
 Stellen van regels (vanuit overheid)
o Hinderpaalcriterium (toegankelijkheid) , acceptatieplicht bij zorgverzekeraars
 Contractuele afspraken
o Tussen aanbieders en inkopers, prijzen worden in contracten vastgelegd of
bijvoorbeeld de definitie van kwaliteit. Ook zijn er plafondafspraken om de kosten te
beheersen; je mag niet meer dan X heupoperaties doen dit jaar.
 Creëren en versterken van (sociale) normen
o Campagne door overheid om mensen te informeren wanneer je wel en niet naar de
huisarts gaat. Een ander voorbeeld is normen binnen beroepsgroepen; wat vinden we
een minimaal aantal operaties dat een beroepsuitoefenaar moet doen om zijn
vaardigheid te ontwikkelen en behouden.
 Monitoring en geven van feedback
o Spiegelinformatie; Achmea verzamelt info over hoe huisartsen voorschrijven en
doorverwijzen, en koppelen dit terug aan de huisarts. Bijvoorbeeld; je schrijft veel
antibiotica voor, maar verwijst weinig patiënten door.
 Geld (via bekostiging)

Incentives
Klassiek incentiveschema:




Waar de lijn diagonaal loopt; bij elk product meer verkocht, wordt de beloning hoger. Hieraan hangt
een minimaal en een maximaal bedrag. Je kan incentives afzwakken. Hiermee verzwak je de prikkel
op pervers gedrag, maar je neemt ook een deel van de stimulerende kant weg.

Perverse incentives
Voorbeelden van moral hazard (hidden action en hidden information)
 Risk selection (cherry picking)
o Alleen jongeren verzekeren want die hebben weinig zorg nodig

,  Overtreatment (supplier-induced demand)
 Undertreatment (shirking)
 Focus only on what is measured (teaching to the test)
o Alleen leren wat op het tentamen gevraagd wordt
 Providing biased information (window-dressing)
o Winsten naar voren trekken om een continue lijn te laten zien in ontwikkeling.
Negatieve dingen meer naar achter trekken.
 Over-indication or billing more than what was done (upcoding)
o Hogere score willen halen op hetgeen wat gemeten wordt, wat doet lijken alsof je
betere dienst geleverd hebt terwijl er niet gewerkt wordt aan de dingen die niet gemeten
worden.
 Adjusting behaviors to meet the target, not the underlying objective (gaming)

Bekostiging = een financieel instrument, dat wordt ingezet voor vergoeding van de kosten die
gepaard gaan met het leveren van zorg en zorgverbetering.

Wat verstaan we onder bekostiging?
1. Inspectie/licentie/vergunning --> voortbestaan
2. Financiële prikkels --> inkomsten/resultaat/vermogenspositie
3. Transparantie/reporting --> (kwaliteits)informatie
4. Intrinsieke motivatie --> waarde/voldoening
Als we de bekostiging aanpassen - in samenhang met andere instrumenten - wordt de zorg beter -->
het gaat om het totale systeem!

Bekostiging is wel breder dan alleen de vergoeding van de kosten.

Reimbursement schemes
 Capitation (per capita)
 Case-based (DRG)
 Fee for service
 Line-item budget
 Global budget
 Per diem
 Salary

Capitation
Aanbieder krijgt iedere periode een zak geld van tevoren. Voordelen hiervan: je bent niet veel geld
kwijt aan alles administeren.
 Periodic fixed amount per insured person
 'prospective lump-sum payment per enrolled patient covering a range of services'
 Application because of better cost control
 Example: GP
 To minimize costs in order to maixmize the difference between revenues and expenditure
o + to innovate in cost-reducing technologies
o + disease prevention
o - the use of lower-cost alternative treatment settings
o - to select low-risk clients

Case-based reimbursement (DRG)
 Case-based payment reimburses all hospitals in the payment system a pre-determined fixed
rate for each treated hospital caes